Në sondazhin e fundit të ARD-Deutschlandtrend, SPD ka fituar çuditërisht simpati, ndërsa CDU dhe CSU kanë humbur disi mbështetjen e qytetarëve.

Humbje të lehta për konservatorët e kancelarit Friedrich Merz, rritje e lehtë simpatie për partinë bashkëqeverisëse, social-demokratët. Këto janë gjetjet kryesore të sondazhit të emisionit ARD-Deutschlandtrend të kryer nga instituti infratest-dimap. Nga tjetër një numër gjithnjë e në rritje njerëzish në Gjermani besojnë se në vend ka padrejtësi kryesisht sepse hendeku midis të pasurve dhe të varfërve po zgjerohet.

Konservatorët po humbasin, edhe AfD-ja, ndërsa SPD po fiton terren

Edhe këtë herë pyetja e sondazhit të ARD-Deutschlandtrend ishte se për cilën parti do të votonin njerëzit nëse të dielën e ardhshme do të zhvilloheshin zgjedhjet për parlamentin. E ashtuquajtura “pyetje e së dielës” ofron një tregues të mirë se sa simpati gëzojnë partitë aktualisht. Në fillim të shkurtit, dy partitë konservatore, CDU dhe CSU, morën 26 përqind të votave, duke pësuar humbje të lehta krahasuar me fillimin e vitit. Alternativa për Gjermaninë (AfD), e cila konsiderohet pjesërisht ekstremiste e djathtë, humbi pak mbështetje gjithashtu, por mbeti partia e dytë më e fortë me 24 përqind. Socialdemokratët, partneri i vogël i koalicionit në qeverinë federale, fitoi çuditërisht dy përqind. Dy partitë opozitare, të Gjelbrit dhe Partia e Majtë, mbetën në nivelet e tyre të janarit.

Lars Klingbeil fitues i sondazhit për shkak të kritikave ndaj Trumpit?

Vlen të përmendet se kënaqësia e përgjithshme kundrejt qeverisë është rritur pak, megjithëse në një nivel i ulët. Kurse social-demokratët po përfitojnë, kryesisht sepse kreu i partisë së tyre, Ministri i Financave Lars Klingbeil, ka një rritje të ndjeshme popullariteti në publik. Politikani më i vlerësuar në Gjermani mbetet prej shumë muajsh Ministri i Mbrojtjes Boris Pistoriusi SPD-së, që vazhdon të jetë qartësisht në krye. Ai pasohet nga Ministri i Jashtëm Johann Wadephul (CDU), pastaj Klingbeil, i cili ka fituar pesë përqind. Friedrich Merz është në 25 përqind. Klingbeil kohët e fundit përdori një ton më të ashpër se Kancelari në lidhje me politikat shpesh të paparashikueshme të Presidentit të SHBA-së Donald Trump.

Shqetësimet për gjendjen në Gjermani po rriten

Në favor të social-demokratëve shkon edhe shqetësimi në rritje i popullsisë për gjendjen në Gjermani. Në shkurt, 62 përqind e të anketuarve mendonin se në Gjermani po rritet padrejtësia. Të pyetur për arsyet për këtë, shumica e njerëzve në këtë grup theksuan se hendeku midis të pasurve dhe të varfërve po zgjerohet. 13 përqind më shumë se në sondazhin e mëparshëm besojnë se barra e taksave dhe e kontributevenuk shpërndahet në mënyrë të drejtë. Por vetëm 9 përqind, më pak se në sondazhin e mëparshëm, besojnë se të huajve dhe azilkërkuesve u jepet trajtim preferencial krahasuar me gjermanët. Njëzet e katër përqind e të anketuarve u besojnë më shumë social-demokratëve që mund të sigurojnë drejtësi më të madhe sociale. Kjo është shifra më e lartë nga të gjitha partitë.

Merz polarizon me kritikat ndaj punës me kohë të pjesshme

Në fillim të vitit një komision ekspertësh i paraqiti qeverisë gjermane një katalog gjithëpërfshirës propozimesh se si shteti social mund të modernizohet në mënyrë kuptimplote. Këto kërkesa dominuan titujt kryesorë të gazetave për ditë të tëra.

Nevoja për të ristrukturuar sistemin social gëzon mbështetje të gjerë: 71 përqind e të anketuarve thanë se do të ishte e dobishme nëse kërkesa për ndihma dhe përfitime sociale mund të bëhet në mënyrë digjitale. Megjithatë pati kritika të konsiderueshme për deklaratën e Kancelarit Friedrich Merz se shumë njerëz në Gjermani punojnë me kohë të pjesshme. Kërkesat nga radhët e CDU-së që njerëzit duhet të paguajnë vetë për vizitat e tyre dentare gjithashtu shkaktuan kritika të mëdha. Kjo mund të shpjegojë gjithashtu rënien e përqindjes së simpative për konservatorët.

Për anketën ARD-Deutschland Trend, infratest-Dimap intervistoi afërsisht 1,300 qytetarë në periudhën 2 dhe 4 shkurt./ DW/kb

Tragjedia e familjes shqiptare që u shua dy ditë më parë në Porcari të Italisë, ka tronditur thellë komunitetin lokal. Një raportim i fundit i “La Repubblica” sugjeron se 4 anëtarët e familjes Kola edhe mund të kishin shpëtuar, nëse ambulanca nuk do të ishte vonuar për shkak të një gabimi.

Alarmit të parë iu përgjigj shërbimi i urgjencës rreth orës 20:00 të së mërkurës, kur 22-vjeçari Hajdar Kola telefonoi duke thënë se motra e tij 15-vjeçare, Xhesika, ishte pa ndjenja. Në shtëpi ndodheshin edhe prindërit, Arti dhe Jonida.

Gjatë telefonatës, operatorja dëgjoi se edhe dy prindërit humbën ndjenjat, ndërsa pak çaste më pas ra pa ndjenja edhe vetë Hajdari. Para se të binte, ai dha një adresë të gabuar: numrin 168 në vend të 186. Ky gabim, ndoshta për shkak të helmimit, bëri që ambulanca të humbiste kohë të çmuar duke kërkuar shtëpinë e gabuar, rreth 300 metra larg.

Vetëm rreth orës 21:45, pas ndërhyrjes së karabinierëve dhe familjarëve, u arrit të hynin në apartament. Brenda u gjetën trupat e pajetë, ndërsa edhe disa nga anëtarët e ekipit të shpëtimit u ndjenë keq për shkak të gazit.

Prokuroria ka sekuestruar banesën dhe kaldajën, e cila dyshohet se ka shkaktuar rrjedhjen fatale të gazit. Hetimet do të sqarojnë nëse bëhet fjalë për një problem instalimi apo mirëmbajtjeje./kb

Vetëm një ditë pas vizitës së tij në Vatikan ku u takua me Papa Leonin XIV, kryeministri Edi Rama ka ndarë mëngjesin e kësaj të premteje disa momente nga ky takim.

“Mirëmëngjes dhe me disa çaste të bukura nga takimi me Papa Leonin XIV, ju uroj një ditë të mbarë”, shkruan kryeministri krahas videos në Facebook, ku shihet i shoqëruar edhe nga bashkëshortja e tij Linda Rama dhe djali i vogël Zaho.

Takimi mes Ramës dhe Papa Leonit XIV u zhvillua në ditën e dytë të vizitës së kryeministrit shqiptar në Vatikan, në Pallatin Apostolik./kb

Tensionet mes vendeve, në prag të takimit të pritur mes presidentit turk Rexhep Taip Erdogan dhe kryeministrit grek Kyriakos Mitsotakis midis këtyre vendeve partnere në NATO.

Me sa duket Greqia dhe Turqia duan të bisedojnë përsëri – në nivelin më të lartë. Duke filluar nga e hëna (09.02.26) në Ankara do të mblidhet “Këshilli Suprem i Bashkëpunimit Greqi-Turqi”.

Nëse gjithçka shkon sipas planit në tryezë do të jenë të pranishëm edhe presidenti turk, Rexhep Taip Erdogan dhe kryeministri grek Kyriakos Mitsotakis. Ekziston edhe mundësia e një takimi posaçëm midis dy udhëheqësve në një ditë tjetër.

Pas një periudhe të vështirë dhe plot konflikte në Mesdheun Lindor, në vitin 2010 u krijua Këshilli i Lartë i Bashkëpunimit. Ndonjë sukses të madh ai ende nuk ka arritur. Megjithatë Këshilli përpiqet të promovojë një agjendë pozitive mes dy partnerëve të NATO-s, veçanërisht në fushat e ekonomisë dhe të turizmit. Por ai është mbledhur vetëm pesë herë deri tani, takimi i fundit u bë në Athinë në dhjetor 2023.

“Turqia bën kërkesa dhe pretendime territoriale të njëanshme, që nuk kanë bazë ligjore dhe nuk mund të jenë temë serioze debati”, shpjegonte në atë kohë Konstantinos Filis, drejtor i kërkimeve në Institutin e Marrëdhënieve Ndërkombëtare të Athinës në intervistë me DW. “Greqia pret që Turqia të përmbushë gjithmonë kërkesat e saj dhe të bëjë lëshime”, kundërshtonte Fuat Aksu, shkencëtar politik në Universitetin Teknik Yildiz në Stamboll.

Navtex, një pikë e re debati

Që atëherë nuk ka ndryshuar shumë në Detin Egje. Tensioneve u shtohet një pikë tjetër debati: Të enjten e kaluar Turqia përdori sistemin navigacionit detar “Navtex” për të paralajmëruar për rreziqet e sigurisë dhe aktivitetet ushtarake greke. Paralajmërime të ngjashme ka pasur edhe në të kaluarën.

Në fund të fundit bëhet fjalë për autoritet në Egje: Kush ka të drejtë të deklarohet përgjegjës për çështjet e sigurisë? Athina flet për një përpjekje të paligjshme të fqinjit të saj për të zgjeruar ujërat e tij territoriale. Një “provokim të ri turk” e konsideron këtë gazeta e njohur javore greke “To Vima”.

Nga këndvështrimi turk kjo është thjesht një çështje rutine, që përputhet me legjislacionin aktual. Por mund të jetë më shumë se kaq: sipas gazetës proqeveritare Türkiye: “Navtex ka shkaktuar panik në Greqi dhe ka ndryshuar status quonë në Egje”.

Për kryeministrin grek Mitsotakis mosmarrëveshja për Navtex do të thotë edhe më shumë presion nga e djathta. “Turqia po rrëmben gjysmën e Egjeut, por qeveria jonë nuk sheh asnjë arsye për shqetësim”, ankohet Kyriakos Velopoulos, kryetar i partisë së djathtë populiste “Zgjidhja Greke” (EL), e cila sipas sondazheve ka arritur vendin e tretë, përsa i përket mbështetjes së votuesve.

Grindje pa fund megjithë konvetën e OKB-së për Ligjin e Detit

Prej dekadash Greqia dhe Turqia grinden për shelfin kontinental para bregdetit turk, shfrytëzimin e lëndëve të para dhe për një zgjerim të mundshëm të ujërave territoriale në Egje. Në kuadër të doktrinës së saj ushtarake aktuale “Atdheu Blu” Turqia pretendon edhe territore detare prej më shumë se 450.000 kilometra katrorë para bregdetit të saj.

Si busull ligjore në raste të tilla shërben Konventa e Kombeve të Bashkuara e vitit 1982 mbi të Drejtën e Detit, megjithëse Turqia nuk e ka nënshkruar atë. Por ajo mund të zbatohej: sipas mendimit mbizotërues të juristëve ky traktat pasqyron të drejtën ndërkombëtare zakonore ekzistuese – dhe për këtë arsye është i detyrueshëm edhe për ata, që nuk e kanë nënshkruar.

Asnjë marrëveshje në horizont

Sipas Konventës së OKB-së mbi të Drejtën e Detit çdo shtet mund të përcaktojë në parim ujërat territoriale, që shtrihen deri në 12 milje detare. Por ekziston një përjashtim i rëndësishëm: Në rastet e kufijve të paqartë ose mbivendosjeve, palët e përfshira duhet të arrijnë një marrëveshje dypalëshe. Por marrëveshja midis Greqisë dhe Turqisë është ende në pritje.

Që në vitin 1995 parlamenti turk e pati shpallur zgjerimin e ujërave territoriale greke në Detin Egje “shkak për luftë”. Sepse në një rast të tillë Egjeu do të bëhej një lloj deti i brendshëm grek.

Në vitin 2021 qeveria e Athinës i zgjeroi ujërat e saj territoriale në 12 milje detare në Detin Jon drejt Italisë. Sot Greqia rezervon në mënyrë të qartë të drejtën për të zgjeruar ujërat e saj territoriale edhe në Detin Egje, tha së fundmi ministri i Mbrojtjes Nikos Dendias për stacionin televiziv të Athinës “Open”.

Si instancë e fundit në të gjitha çështjet e së drejtës ndërkombëtare konsiderohet Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë (GJND) në Hagë. Por ky organ i Kombeve të Bashkuara nuk vepron me iniciativën e vet. Si Greqia ashtu edhe Turqia do të duhet të paraqesin një kërkesë të përbashkët, për të autorizuar gjykatën që të ndërmjetësojë. Për këtë debatohet që nga viti 1976. Deri tani pa sukses./ DW/kb

E vërteta e trishtueshme është se po dëshmojmë trashëgiminë e një mbretëreshe të ndjerë tepër tolerante: një institucion i paaftë për t’u përballur me sfidat e sotme.

Stephen Bates*

Është kurioze që skandali Epstein, i cili ka shkaktuar një stuhi kaq të madhe në SHBA, deri tani duket se i ka bërë më shumë dëm familjes mbretërore britanike sesa vetë presidencës amerikane. Edhe pse shumë amerikanë janë të fiksuar pas hollësive të monarkisë dhe gjithçkaje që lidhet me të – pavarësisht se u rebeluan krenarisht kundër këtij institucioni 250 vjet më parë – shqetësimet e tyre janë përqendruar më shumë te figurat e mëdha të tyre, Donald Trump dhe Clintonët, sesa te tonat. Është sikur Mbreti Charles dhe vëllai i tij, artisti i njohur tani si Andrew Mountbatten-Windsor, të jenë një zbukurim i çuditshëm barok për ngjarjen kryesore. Që, në fund të fundit, është mënyra si e shohin edhe vetë monarkinë britanike.

Mbretërit dhe mbretëreshat kanë qenë gjithmonë të ndjeshëm ndaj burrave me para dhe pushtet. Dikur ata mund t’ua dhuronin këto besnikëve të tyre; sot gjithçka është më transaksionale. Është e qartë se ajo që e tërhoqi Epstein-in ishte qasja te klasa dhe statusi: mundësia për t’u ulur me shaka në fronin e Pallatit Buckingham apo për të kaluar një fundjavë në Balmoral ose Sandringham, duke lidhur kështu një mbretëror të cenueshëm në rrjetin e tij të kontakteve dhe detyrimeve. Ajo që tërhoqi Andrew-n dhe ish-bashkëshorten e tij këmbëngulëse e gjithmonë pa para, Sarah-n, ishte qasja te paratë dhe lukset që i shoqëronin. Vështirë të besohet, duke pasur parasysh pasurinë e familjes mbretërore, por ndoshta më joshëse ishte afrimi me atë lloj pasurie që zotëron pallate në Manhattan dhe ishuj privatë në Karaibe.

Nuk ka prova që Mbreti Charles apo trashëgimtari i tij ta kenë njohur apo takuar Epstein-in famëkeq, por më shumë se gjashtë vjet pas vdekjes së amerikanit, hija e tij vazhdon t’i ngjitet institucionit. Mbreti mund të ketë shkuar aq larg sa mundej për ta distancuar familjen nga i vëllai – duke i hequr titujt, duke e larguar nga rezidenca në Windsor Great Park dhe duke e zhvendosur në qetësinë e Norfolk-ut – por sëmundja vazhdon. Poshtërimi nuk mjafton: ajo që e vret monarkinë është ndjenja e privilegjit. Telenovela mbretërore ka hyrë në një fazë të hidhur.

A do ta shohim Mountbatten-Windsor të dëshmojë në gjykatë, apo edhe para Kongresit? Megjithëse vite më parë shprehu dëshirën për të ndihmuar hetimin në Uashington, ai nuk ka dhënë asnjë shenjë gatishmërie për ta bërë këtë, qoftë edhe përmes lidhjes video, dhe është e vështirë të kuptohet si mund të detyrohet si shtetas i huaj. Duke gjykuar nga intervista e tij me Emily Maitlis në vitin 2019, ai do të ishte një dëshmitar jo bindës; ndoshta kjo i është bërë më në fund e qartë. Por mungesa e tij e vazhdueshme dhe refuzimi për të dëshmuar nuk flasin aspak për nderin që ai pretendoi me aq krenari në BBC. Ndoshta imazhi që do të mbetet prej tij është ai i fotografisë së publikuar javën e kaluar: një burrë mesoburrë, i shndritshëm, i habitur, i shëndoshë, që qëndron mbi trupin e një gruaje të shtrirë në një festë të errët, diku, dikur.

Por edhe pa Andrew-n – i cili mohon çdo keqbërje dhe madje nuk shpreh pendesë apo neveri të plotë ndaj trafikimit masiv seksual të vajzave të mitura nga ish-miku i tij – familja mbretërore është në rrëmujë.

Mbreti, në fund të të shtatëdhjetave, është i kufizuar nga diagnoza e kancerit dhe trajtimi i vazhdueshëm, duke kuptuar se mbretërimi i tij mund të jetë i shkurtër. Ndërkohë, Princi William nuk flet me vëllain e tij më të vogël, pa asnjë shenjë pajtimi – nëse kjo është ende e mundur pas gjithçkaje që Harry ka thënë për të afërmit e tij në libër dhe në intervista të herëpashershme. Është e vështirë të kujtohet sot, por një dekadë më parë vëllezërit, mbi një valë simpatie publike, ishin shpresa e ndritur e institucionit: dyshja që do të merrte pjesën më të madhe të detyrave mbretërore nga gjyshja dhe të afërmit e moshuar, duke mbajtur gjallë ciklin e pafund të vizitave dhe aktiviteteve që synojnë dukshmërinë dhe popullaritetin. Jetëgjatësia, dikur forcë e monarkisë, po zbehet dhe do të duhen të paktën 15 vjet që brezi i ardhshëm – George, Charlotte dhe Louis – të jetë gati. Edhe nëse ata do ta duan një gjë të tillë.

Disa nga mëkatet e institucionit aktual bien mbi mbretëreshën e ndjerë, e cila ndoqi prindërit e saj në një vetëkënaqësi të rehatshme. Nuk ishte faji i saj që jetoi shumë gjatë, por ishte faji që nuk i vuri fre teprimeve të djalit të dytë, i njohur si problematik prej të paktën 20 vitesh. Monarkia duhet të ndryshojë tani, në mënyrë radikale. Por a do ta bëjë? Një gjë e tillë do të binte ndesh me natyrën e saj.

Stephen Bates është ish-korrespondent mbretëror i Guardian-it/ Përgatiti për botim: L.Veizi

Toyota, prodhuesi më i madh i automjeteve në botë, njoftoi të premten se drejtori ekzekutiv Koji Sato do të japë dorëheqjen pas vetëm tre vitesh në krye të kompanisë, për t’u zëvendësuar nga drejtori financiar Kenta Kon.

Ky ndryshim në menaxhim, ku Sato do të marrë rolin e nënkryetarit dhe drejtorit kryesor për industrinë, vjen ndërsa kompania është nën presion për blerjen e planifikuar të filialit Toyota Industries, një marrëveshje që investitorët minoritarë kanë kritikuar si jo transparente dhe me çmim të ulët.

Ndryshimi i menaxhimit nuk pritej. Toyota e bëri njoftimin paralel me publikimin e fitimeve të tremujorit të tretë, ku rriti parashikimin për fitimin vjetor me gati 12%, ndihmuar nga dobësimi i jenit dhe masat e kursimit të kostove.

Sato do të mbajë një konferencë për shtyp këtë të premte lidhur me këto ndyshime.

Reuters shkruan se në rolet e reja, Kon do të fokusohet në menaxhimin e brendshëm të kompanisë, ndërsa Sato do të merret me industrinë më gjerë, tha kompania në një deklaratë. Ndryshimi synon të përshpejtojë marrjen e vendimeve në përgjigje të tronditjeve të mëdha që po përfshijnë industrinë, tha prodhuesi i automjeteve.

“Duket sikur ka një ndryshim regjimi brenda Toyota-s,” tha James Hong, kreu i kërkimeve mbi mobilitetin në Macquarie. Ai shtoi se ndërsa produkti ka qenë gjithmonë prioriteti kryesor për Toyota, tani do të ketë shumë më tepër vendime për t’u marrë rreth bizneseve jo-automobilistike.

Sato mori drejtimin e kompanisë nga Akio Toyoda, nipi i themeluesit, në prill të vitit 2023, në një kohë kur Toyota ishte nën presion të madh për qasjen e ngadaltë ndaj automjeteve elektrike me bateri.

Basti i kundërt i kompanisë mbi hibridet benzinë-elektrik ka rezultuar i mençur dhe ka ndihmuar në mbështetjen e viteve me shitje rekord, përfshirë vitin e kaluar kur Toyota ruajti titullin si shitësi më i madh në botë.

Gjatë mandatit të Sato-s, aksionet e Toyota-s u rritën me 111%, përfshirë dividentët, duke tejkaluar dyfishimin e indeksit Nikkei në të njëjtën periudhë.
Megjithatë, Toyota humbi edhe një pjesë të tregut gjatë asaj kohe ndaj rivalëve më të shpejtë kinezë si BYD në rajone si Azia Juglindore. Kompania është përballur gjithashtu me kritika mbi qeverisjen, së fundmi rreth blerjes së Toyota Industries. Kon shihet si “truri” pas kësaj blerjeje.

“Kon, mendoj se ka më shumë përvojë në trajtimin e çështjeve financiare të kompanisë sesa Sato-san, i cili në thelb vinte nga ana e zhvillimit të produktit,” shtoi Hong./kb

Të ardhurat reale të familjeve për person në Bashkimin Evropian janë rritur mesatarisht me 17% gjatë dekadës 2014–2024, ndërsa që nga periudha para pandemisë COVID-19 rritja arrin në rreth 7%, sipas të dhënave të Eurostat të analizuara nga Euronews Business.

Pandemia shkaktoi një ngadalësim të fortë në vitin 2020, me disa vende që regjistruan edhe rënie të të ardhurave, por vitet pasuese sollën rimëkëmbje graduale. Megjithatë, rritja nuk ka qenë e njëtrajtshme në të gjithë Evropën.

Evropa Lindore kryeson rritjen pas pandemisë

Gjatë periudhës 2019–2024, Kroacia regjistroi rritjen më të lartë të të ardhurave reale familjare për person me 26%, e ndjekur nga Malta (24%), Hungaria (20%), Rumania (19%) dhe Polonia (16%). Shumica e këtyre vendeve janë jashtë eurozonës, çka reflekton edhe ndikimin e monedhave kombëtare.

Në të kundërt, vendet nordike shënuan rritjen më të ulët: Suedia (1%), Finlanda (2%) dhe Danimarka (3%), pjesërisht për shkak të rritjes më të fortë të papunësisë gjatë krizës së COVID-19.

Edhe ekonomitë më të mëdha të BE-së mbetën nën mesataren evropiane. Franca dhe Spanja regjistruan rritje prej 6%, ndërsa Gjermania dhe Italia vetëm 4%.

Rritje e fortë në 10 vite, por jo në eurozonë

Në periudhën 2014–2024, rritjen më të madhe e shënoi Rumania me 76%, e ndjekur nga Turqia (68%), Hungaria dhe Malta (55%), Kroacia (51%), Bullgaria (45%) dhe Polonia (42%). Sipas Eurostat, rritja reale e PBB-së në eurozonë ka qenë më e dobët krahasuar me BE-në gjatë dy dekadave të fundit.

Ku janë të ardhurat më të larta?

Në terma të standardeve të fuqisë blerëse (PPS), Luksemburgu kryeson me 41,552 PPS për person, i ndjekur nga Gjermania, Austria, Holanda dhe Zvicra. Ndërkohë, Bullgaria mbetet vendi me të ardhurat më të ulëta familjare për person, me 7,802 PPS.

Ekspertët theksojnë se, megjithëse shumë vende të Evropës Lindore po afrohen gradualisht me mesataren e BE-së, hendeku në nivelet reale të të ardhurave mbetet ende i madh në të gjithë kontinentin./Kb

Zyrtarë të lartë amerikanë dhe iranianë pritet të takohen këtë të premte në Oman për bisedime të drejtpërdrejta, mes një krize që ka ngritur frikën e një përballjeje ushtarake mes dy vendeve.

Diskutimet vijnë pas një grumbullimi të forcave ushtarake amerikane në Lindjen e Mesme, si përgjigje ndaj shtypjes së dhunshme nga Irani të protestave mbarëkombëtare kundër qeverisë muajin e kaluar, që grupet e të drejtave të njeriut thonë se kanë shkaktuar mijëra viktima.

Pasiguria mbi vendndodhjen dhe përmasat e takimit kishte rrezikuar zhvillimin e bisedimeve, të cilat janë pjesë e një përpjekjeje diplomatike nga ndërmjetës rajonalë për të ulur tensionet.
Të dy vendet mbeten larg në pozicionet e tyre. Siç shkruan BBC, shpresa është që, nëse bisedimet kanë sukses, ato mund të çojnë në krijimin e një kornize për negociata.

SHBA-të kërkojnë që Irani të ngrijë programin e tij bërthamor dhe të heqë dorë nga stoku i uraniumit të pasuruar, dhe kanë thënë se bisedimet duhet të përfshijnë gjithashtu raketat balistike të Iranit, mbështetjen e tij për grupet e armatosura rajonale dhe trajtimin e qytetarëve të vet.
Irani, megjithatë, ka deklaruar se diskutimet do të kufizohen vetëm në programin bërthamor, dhe nuk është e qartë nëse këto dallime janë zgjidhur.

Irani ka premtuar se do të përgjigjet me forcë ndaj çdo sulmi, duke kërcënuar se do të godasë asetet ushtarake amerikane në Lindjen e Mesme dhe Izrael.

Delegacioni iranian do të kryesohet nga ministri i Jashtëm Abbas Araghchi, i cili javën e kaluar tha se forcat e armatosura të vendit të tij ishin “me gishtin në këmbëz”, ndërsa SHBA-të do të përfaqësohen nga i dërguari special Steve Witkoff dhe dhëndri i Trump-it, Jared Kushner.

Ky do të jetë takimi i parë mes zyrtarëve amerikanë dhe iranianë që nga lufta mes Izraelit dhe Iranit qershorin e kaluar, kur SHBA-të bombarduan tre objektet kryesore bërthamore të Iranit.
Irani thotë se aktiviteti i pasurimit të uraniumit u ndal pas sulmeve.

Për udhëheqësit e dobësuar të Iranit, bisedimet mund të jenë shansi i fundit për të shmangur një veprim ushtarak amerikan që mund të destabilizojë më tej regjimin, i cili sipas analistëve është në pozitën më të dobët që nga Revolucioni Islamik i vitit 1979./kb

Shqipëria bën pjesë në grupin e vendeve ku mbi gjysma e popullsisë e sheh ekonominë si problemin kryesor kombëtar, me 58% të të rriturve që përmendin çmimet e larta, pagat e ulëta dhe standardin e jetesës si shqetësimin dominant.

Këto të dhëna vijnë nga një studim i ri global i Gallup, i prezantuar në World Governments Summit, i cili bazohet në përgjigjet e të rriturve në 107 vende, të cilëve u është kërkuar të shprehin me fjalët e tyre se cili është problemi më i rëndësishëm me të cilin përballet vendi i tyre.

Në nivel global, mesatarisht 23% e të rriturve e përmendin ekonominë si çështjen më të rëndësishme kombëtare. Banorët e vendeve me të ardhura më të ulëta kanë më shumë gjasa sesa ata të vendeve me të ardhura të larta ta identifikojnë ekonominë si problemin kryesor.

Tri vendet e para në këtë listë i përkasin rajoneve dhe konteksteve të ndryshme ekonomike, nga pasiguria e lartë ushqimore në Malawi, te kolapsi ekonomik i Venezuelës në kushtet e krizës politike dhe vështirësitë e Bolivisë me inflacionin, por të gjitha kanë të përbashkët një popullsi që i vendos shqetësimet ekonomike mbi çdo problem tjetër.

Sipas nivelit të të ardhurave, në vendet me të ardhura të larta, mesatarisht 21% e qytetarëve përmendin ekonominë ose pamundësinë për të përballuar nevojat bazë, si ushqimi dhe strehimi. Kjo përqindje rritet në 31% në vendet me të ardhura mesatare të larta, në 36% në vendet me të ardhura mesatare të ulëta dhe në 38% në vendet me të ardhura të ulëta, ku 14% përmendin konkretisht nevojat bazë për ushqim dhe strehim, shumë më tepër se në çdo grup tjetër sipas nivelit të të ardhurave.

Raporti: 12 kategoritë kryesore të problemeve

Në tërësi, qytetarët në mbarë botën i grupojnë shqetësimet e tyre në 12 kategori kryesore. Vetëm 1% deklarojnë se vendi i tyre nuk ka probleme, ndërsa 4% refuzojnë të përgjigjen ose thonë se nuk e dinë.

Katër tema dominojnë në nivel global. Çështjet ekonomike renditen në krye, me një mesatare globale prej 23%, të ndjekura nga puna dhe punësimi (10%), politika dhe qeverisja (8%) si dhe siguria dhe rendi (7%). Së bashku, këto përbëjnë rreth gjysmën e të gjitha përgjigjeve.

Në nivelin pasues renditen ushqimi dhe strehimi (3%), çështjet sociale (3%), mjedisi dhe ndryshimet klimatike (3%) si dhe shëndetësia (3%). Një tjetër 2% përmendin arsimin, 1% secili përmendin emigracionin dhe infrastrukturën, ndërsa më pak se 1% e identifikojnë median si problemin kryesor.

Sipas rajoneve, ekonomia renditet në vendin e parë kudo, përveç Amerikës së Veriut (SHBA dhe Kanada), ku politika është shqetësimi kryesor. Në Azi-Paqësor dhe Europë, pakënaqësia politike renditet e dyta, ndërsa në Afrikën Sub-Sahariane, vendet e ish-Bashkimit Sovjetik dhe në Lindjen e Mesme dhe Afrikën e Veriut, më të theksuara janë problemet që lidhen me punësimin.

Në Amerikën Latine dhe Karaibe, siguria dhe rendi renditen në vendin e dytë, por bien në vendin e tretë në shumicën e rajoneve të tjera.

Në thelb, raporti tregon se njerëzit i gjykojnë problemet kombëtare përmes përvojës personale: nëse arrijnë të përballojnë jetesën, të gjejnë punë të qëndrueshme, t’u besojnë institucioneve dhe të ndihen të sigurt, më shumë sesa përmes treguesve makroekonomikë./Marrë nga Monitor.al/kb

Të paktën 18 minatorë kanë humbur jetën dhe një tjetër është plagosur rëndë pas një shpërthimi të ndodhur në një minierë qymyri që operohej ilegalisht.

Sipas policisë, shpërthimi ndodhi të enjten rreth orës 11:00 sipas orës lokale, në zonën East Jaintia Hills. Reuters shkruan se operacionet e kërkim-shpëtimit vijojnë ende, ndërsa ekziston frika se disa punëtorë mund të jenë të bllokuar nën tokë.

Shefi i policisë së shtetit, Vikash Kumar, deklaroi se aksidenti lidhet me praktikën e rrezikshme të njohur si “rat-hole mining”, e cila përfshin përdorimin e dinamitit për hapjen e tuneleve shumë të ngushta, ku minatorët punojnë të përkulur për të nxjerrë qymyr. Kjo metodë është e ndaluar me ligj, por sipas aktivistëve, vijon të përdoret në disa zona të Meghalaya-s.

Autoritetet dyshojnë se shpërthimi u shkaktua nga dinamiti i përdorur brenda minierës. Deri më tani janë nxjerrë 18 trupa nga vendngjarja, ndërsa një person me djegie të rënda është transportuar për trajtim mjekësor në spitalin e qytetit Shillong. Numri i saktë i personave që mund të jenë ende të bllokuar nuk dihet.

Miniera ndodhej në një zonë pyjore, rreth 72 kilometra larg kryeqytetit të shtetit, Shillong. Policia ka hapur një çështje penale ndaj personave ende të paidentifikuar dhe po punon për të përcaktuar përgjegjësit dhe identitetin e viktimave.

Kryeministri i Indisë, Narendra Modi, njoftoi se familjet e viktimave do të përfitojnë një ndihmë financiare prej 200 mijë rupish, ndërsa i plagosuri do të marrë 50 mijë rupish. Edhe kryeministri i shtetit Meghalaya, Conrad Sangma, deklaroi se përgjegjësit do të përballen me masa të rrepta ligjore.

“Përgjegjësia do të përcaktohet dhe ata që janë përgjegjës do të përballen me veprime të rrepta ligjore,” tha kryeministri Sangma në një deklaratë.

Sipas banorëve lokalë, shumica e minatorëve që humbën jetën dyshohet se ishin nga shteti fqinj Assam. Kryeministri i këtij shteti, Himanta Biswa Sarma, u shpreh se autoritetet e Assam-it janë të gatshme të ofrojnë mbështetje për familjet e prekura, nëse kjo konfirmohet zyrtarisht.

“Nëse kjo vërtetohet, ne do të ofrojmë çdo ndihmë dhe mbështetje të mundshme për familjet e prekura nga Assam.”, janë fjalët e Sarma.

Ky shpërthim konsiderohet një nga aksidentet më të rënda minerare në Meghalaya vitet e fundit. Në vitin 2018, një tjetër incident i rëndë në një minierë të ngjashme la të bllokuar 15 minatorë, pas përmbytjes nga uji i një lumi pranë.

Aktivistët theksojnë se minierat ilegale të qymyrit vazhdojnë në disa rajone të Indisë, pavarësisht ndalimit të plotë të vendosur nga Tribunali Kombëtar i Gjelbër në vitin 2014 dhe të konfirmuar më vonë nga Gjykata e Lartë. Sipas tyre, kërkesa e lartë për qymyr, varfëria, zbatimi i dobët i ligjit dhe mungesa e kontrollit efektiv vazhdojnë të rrezikojnë jetën e dhjetëra punëtorëve./kb

Europa duket se po i vlerëson talentet shqiptare, teksa po jep gjithnjë e më shumë karta blu, që është një leje pune dhe qëndrimi për persona me kualifikime të larta nga vendet jo anëtare të Bashkimit Europian (BE).

Eurostat raportoi se që nga viti 2014 janë dhënë gjithsej 5405 karta blu për shtetasit shqiptarë. Rritja ka qenë e fortë nga viti 2019, kur nisi dhe një cikël masiv emigracioni, po këtë herë i personave me kualifikim të lartë.

Në vitin 2023 u dhanë 825 karta, ndërsa në 2024-n, ra në 592. Në krahasim me vitet e mëparshme rritja është e fortë. Në vitin 2012 ishin dhënë vetëm 15 karta të tilla, ndërsa në 2021-n, që është rekordi i deritanishëm, shifra arriti në 882.

Rritja e dhënies së kartës blu për shqiptarët ka ardhur për shkak të hyrjes në lojë të Gjermanisë. Në vitin 2021 ky shtet dha 823 karta blu për shtetasit shqiptarë, ose 93% të totalit të shteteve të BE-së. Në 2023-n u dhanë 716 leje, ose 87% e totalit dhe në 2024-n numri i tyre zbriti në 513, ose 87% e totalit. Ata që kanë përfituar këtë kartë në Gjermani paguhen me të paktë 43 mijë euro në vit (rreth 3,600 euro në muaj), që është dhe kriteri minimal për të aplikuar për kartë blu.

Në vend të dytë për kartat blu është Italia, por me nivele shumë më të ulëta në raport me Gjermaninë (23 në 2022, 41 në 2023 dhe 20 në 2024-n). Pas saj renditet Austria (11 në 2022, 30 në 2023 dhe 18 në 2024-n). një shtet tjetër që po tërheq talentet shqiptare është dhe Polonia, që dha 11 karta blu për shtetas shqiptarë në 2023-n dhe 13 në 2024-n.

Gjermania ka qenë vitet e fundit një magnet për profesionistët nga Shqipëria, kryesisht nga fusha e teknologjisë së informacionit dhe mjekësisë, që u nxitën të punonin në ekonominë më të madhe të Europës, të joshur nga pagat e larta dhe zbutja e kritereve në shtetin që po vuante mungesën e fuqisë punëtore si rrjedhojë e plakjes së popullsisë.

Ndërsa talentet largohen, Shqipëria po e ndjen gjithnjë e më shumë ikjen e tyre. Raporti i fundit i Bankës Europiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH) “Një botë e vjetër, por më e guximshme”, tregon se rreth 23% e të arsimuarve nga vendi ynë tashmë kanë emigruar.

Shqipëria ka nivel të lartë të emigracionit në popullsinë e arsimuar në vitet 2023-2024 dhe kthime shumë më të ulëta të tyre krahasuar me 38 vende të Rajonit të BERZH.

Edhe në Indeksin Global të Konkurrueshmërisë së Talenteve 2025, vendi ka rënë me 7 pozicione, në vendin e 63-të, duke treguar përkeqësim në zhvillimin e aftësive, cilësinë e arsimit dhe mbajtjen e profesionistëve.

Kartat blu në BE

Sipas të dhënave më të fundit të disponueshme nga Eurostat, në vitin 2023 u dhanë rreth 89 mijë Karta Blu në nivel BE-je dhe struktura e shpërndarjes mbeti e përqendruar në disa shtete kryesore.

Gjermania mbeti vendi dominues, duke lëshuar rreth 69 mijë leje, ose rreth 78% të totalit, e ndjekur nga Polonia me rreth 7 mijë dhe Franca me rreth 4 mijë.

Për sa i përket shtetësive përfituese, shtetasit e Indisë vijuan të jenë përfituesit kryesorë të Kartës Blu, të ndjekur nga shtetas nga Rusia, Turqia dhe Bjellorusia, duke reflektuar kërkesën e lartë të tregut europian për profesionistë në sektorë teknikë dhe me kualifikim të lartë.

Çfarë është Karta blu

Karta Blu e BE-së është një leje pune dhe qëndrimi që u jepet shtetasve jo të Bashkimit Europian me kualifikime të larta profesionale, për të punuar në një vend anëtar të BE-së.

Ajo synon të tërheqë specialistë të huaj në profesione të kërkuara, duke u ofruar atyre kushte të favorshme pune, përfshirë të drejtën e qëndrimit familjar, mobilitet brenda BE-së dhe mundësi për qëndrim afatgjatë. Karta Blu jepet mbi bazën e një kontrate pune me pagë minimale të përcaktuar dhe kualifikime universitare.

Për të përfituar nga Karta Blu e BE-së, aplikantët duhet të plotësojnë një prag minimal page, i cili ndryshon sipas vendit anëtar dhe sektorit të punës. Këto pragje përcaktohen nga autoritetet kombëtare dhe zakonisht përfaqësojnë një përqindje të caktuar të pagës mesatare bruto në vendin përkatës. Për shembull, në Gjermani për vitin 2025, paga minimale vjetore bruto për Kartën Blu është 48,300 euro për profesionet e përgjithshme dhe 43,759.80 euro për profesionet me mungesë të theksuar, si IT, inxhinieri dhe kujdes shëndetësor.

Profesionet me prioritet të lartë për Kartën Blu të BE-së janë Teknologjia e Informacionit dhe Komunikimit (TIK); Inxhinieri; Mjekësi dhe kujdes shëndetësor; Shkencat natyrore dhe matematika;  Arsimi i lartë dhe kërkimi shkencor; Financa dhe kontabiliteti./Marrë nga Monitor.al/kb

Këtë të premte, një dollar amerikan do të blihet me 81.2 lekë dhe shitet me 82.4 lekë.

Euro blihet me 96.2 lekë dhe do të shitet me 96.9 lekë.

Franga zvicerane blihet me 104.7 lekë dhe shitet me 105.7 lekë.

Paundi britanik blihet me 110 lekë dhe shitet me 111.2 lekë.

Dollari kanadez këmbehet me 59.3 lekë në blerje dhe me 60.5 lekë në shitje./kb

Last Updated on 06/02/2026 by Kesjana

 Nëse Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Rusia nuk arrijnë një marrëveshje të re për armët bërthamore, njerëzimi mund të rikthehet në një periudhë të ngjashme me epokën e Luftës së Ftohtë, ku kërcënimi bërthamor mbante botën në tension. Kjo është ideja kyçe që artikulli i sotëm nis të trajtojë, duke analizuar rolin e marrëveshjeve ndërkombëtare për armët bërthamore. 

Në dekadat e fundit, marrëveshjet e kontrollit të armëve bërthamore ndërmjet Moskës dhe Uashingtonit luajtën një rol kyç për të kufizuar arsenalet e tyre dhe për të ulur rrezikun e ndërhyrjeve bërthamore aksidentale apo të qëllimshme. 

Në vitet e fundit, New START — marrëveshja më e fundit dhe më e rëndësishme e tillë — ka qenë një shtyllë e këtij sistemi kontrolli. Nën këtë traktat, dy fuqitë më të mëdha bërthamore i kufizonin arsenalet e tyre strategjike në një nivel të caktuar dhe pranonin inspektime reciproke për të garantuar zbatimin e rregullave. 

Por New START skadoi më 5 shkurt 2026, pa një marrëveshje të re që e zëvendëson ose zgjat atë. Kjo skadencë ishte një moment kyç sepse, për herë të parë në dekada, nuk ka më një kufizim ligjor të detyrueshëm ndërmjet SHBA dhe Rusisë për numrin e armëve strategjike bërthamore që secila palë mund të mbajë. 

Historikisht, bota ka kaluar nga periudha të rrezikshme pa kontrolle bërthamore — si gjatë viteve të Luftës së Ftohtë — në epoka më të qëndrueshme kur marrëveshjet SALT, START dhe pastaj New START ndaluan përshkallëzime të pakontrolluara. 

Sipas analizës, edhe pse kufizimet e New START-it ishin më të ulëta sot se në periudhat e mëparshme (p.sh. limit për 1,550 kokë bërthamore të vendosura për secilën palë), ato ishin thelbësore për stabilitetin strategjik dhe për zvogëlimin e rrezikut të gabimeve të madhdimensionuara. 

Ekspertë të politikave ndërkombëtare, përfshirë analistë amerikanë, paralajmërojnë se mosarritja e një traktati të ri apo të paktën një marrëveshjeje për të ruajtur kufizimet ekzistuese mund të çojë në një kapërcim drejt një gare të re bërthamore — me pasojat e rrezikshme që dihen nga historia. /kb

Last Updated on 06/02/2026 by Kesjana

Ditën e sotme vendi ynë do të vijojë të ndikohet nga kushte atmosferike të paqëndrueshme. Sipas SHMU, moti parashikohet me vranësira mesatare e të dendura.

Reshjet e shiut priten të jenë prezente që në orët e para të 24-orëshit përgjatë vijës bregdetare dhe ultësirës perëndimore me intensitet të ulët.

Gradualisht pas orëve të mëngjesit reshjet e shiut shtrihen në të gjithë vendin me intensitet të ulët deri mesatar. Hera-herës shtrëngata afatshkurtra.

Në zonën e veriperëndimit, qendërs nga orët e mesditës dhe deri në orët e vona të mbrëmje reshje shiu të herëpashershme me intensitet mesatar deri të lartë, në intervale të shkurtra kohore reshje shiu në formën e shtrëngatave shoqëruar me shkarkesa elektrike.

Era do të fryjë me drejtim kryesor juglindje-jugperëndim me shpejtësi mesatare deri në 9m/s, e cila hera-herës pritet të fitoi shpejtësi deri në 18m/s, kryesisht përgjatë vijës bregdetare si dhe në momentin e zhvillimit të vranësirave.

Valëzimi në det do të jetë i forcës 2-4 ballë./Kb

Last Updated on 06/02/2026 by Kesjana

Dashi

Sot ndjeni një energji të re që ju shtyn të përballeni me vendosmëri me çështje që kanë mbetur pezull. Marrëdhëniet personale përmirësohen falë hapjes suaj, por përpiquni të dëgjoni edhe të tjerët: nxitimi mund të sjellë keqkuptime. Në punë, përqendrohuni te detyrat më të vështira, sepse përpjekja e sotme do të japë rezultate konkrete në vazhdim.

Demi

Mund të ndiheni pak më të tërhequr në vetvete se zakonisht, por kjo është dita e duhur për të organizuar dhe planifikuar. Kujdes me çështjet financiare: detajet e vogla bëjnë diferencën. Në dashuri, stabiliteti shpërblehet, ndërsa beqarët mund të kenë takime interesante në situata të papritura.

Binjakët

Të dashur Binjakë, marrëdhëniet janë në qendër të vëmendjes sot: miqësia, dashuria dhe puna kërkojnë fleksibilitet. Kurioziteti dhe sharmi ju ndihmojnë të krijoni kontakte stimuluese. Në punë mund të lindin ide të reja; merrni kohën e duhur për t’i zhvilluar pa u nxituar. Fati ju buzëqesh sidomos përmes bisedave dhe takimeve rastësore.

Gaforrja

Të dashur Gaforre, dita sjell emocione të forta: dikush afër jush mund t’ju surprizojë me një gjest të papritur. Në punë, mos u nxitoni të mbyllni çështje të rëndësishme; analizoni çdo detaj me kujdes. Në dashuri, ndjeshmëria është pika juaj e fortë: shprehni hapur ndjenjat. Fati shoqëron vendimet e menduara mirë dhe momentet e reflektimit.

Luani

Të dashur Luanë, sot sharmi juaj është i lartë dhe ju bën protagonistë në marrëdhëniet personale. Kujdes nga impulsiviteti: dëgjimi i të tjerëve do t’ju ndihmojë të shmangni përplasjet. Në punë, kreativiteti ka hapësirë, por duhet kombinuar me strategji. Edhe gjestet e vogla sot mund të forcojnë lidhje dhe bashkëpunime.

Virgjëresha

Të dashur Virgjëresha, dita është ideale për të sistemuar dhe për të rregulluar çështje të mbetura pezull. Saktësia dhe përkushtimi ju shpërblejnë si në punë, ashtu edhe në marrëdhënie. Shmangni kritikën e tepërt ndaj të tjerëve: pak fleksibilitet do ta bëjë ditën më të lehtë. Fati është i qetë, por i pranishëm, sidomos në punët praktike.

Peshorja

Të dashur Peshore, aftësia juaj për të ndërmjetësuar është shumë e dobishme sot: dikush mund të ketë nevojë për ekuilibrin tuaj. Marrëdhëniet sentimentale ose profesionale kërkojnë delikatesë, por sharmi ju ndihmon të zgjidhni tensionet. Fati ju shoqëron në takime dhe situata shoqërore: hapuni ndaj mundësive të reja.

Akrepi

Të dashur Akrepë, dita është intensive dhe plot pasion. Emocionet janë të forta dhe vendosmëria ju shtyn drejt hapave të rëndësishëm. Kujdes të mos tregoheni tepër të ashpër në marrëdhënie; përdorni intuitën për të kuptuar të tjerët. Në punë, energjia dhe përqendrimi ju ndihmojnë të përballoni sfida të ndërlikuara. Fati shpërblen guximin e shoqëruar me maturi.

Shigjetari

Të dashur Shigjetarë, sot ndiheni të lirë dhe kuriozë: ide dhe impulse të reja ju nxisin të eksploroni. Marrëdhëniet kërkojnë ekuilibër mes nevojës për pavarësi dhe vëmendjes ndaj partnerit. Në punë, kreativiteti është i lartë; mos kini frikë të propozoni zgjidhje ndryshe. Fati favorizon iniciativat personale dhe daljen nga rutina.

Bricjapi

Të dashur Bricjapë, dita ju fton drejt konkretësisë dhe përgjegjësisë. Në punë, aftësitë organizative dalin në pah dhe është moment i mirë për të planifikuar projekte afatgjata. Në dashuri, maturia shpërblehet, por mos harroni gjestet e vogla ndaj atyre që doni. Fati është i përmbajtur, por forcohet me këmbëngulje dhe punë të vazhdueshme.

Ujori

Të dashur Ujorë, mendja juaj është aktive dhe plot ide. Marrëdhëniet shoqërore sjellin stimuj dhe kontakte të vlefshme. Në punë, iniciativat novatore mund të kenë sukses nëse menaxhohen me qartësi. Në dashuri, dita është pozitive për surpriza dhe emocione të bukura. Fati është në anën tuaj, veçanërisht nëse veproni me guxim dhe hapje.

Peshqit

Të dashur Peshq, dita është e ndjeshme dhe reflektuese. Dëgjoni emocionet dhe ndiqni intuitën, sepse do t’ju udhëheqë drejt zgjedhjeve të duhura. Në punë, kushtojini vëmendje detajeve dhe komunikimit. Në dashuri, momentet e ëmbla dhe mirëkuptimi forcojnë lidhjet. Fati shoqëron ata që dinë të balancojnë zemrën me arsyen dhe t’u kushtojnë kohë projekteve krijuese./kb

Një ish-pjesëtar i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, shtetas i Kosovës, është arrestuar nga autoritetet në Serbi paraditen e 5 shkurtit, thanë nga Organizata e Veteranëve të Luftës së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (OVL UÇK) dhe avokati Arianti Koci.

Nënkryetari i OVL të UÇK-së, Gazmend Syla, tha për Radion Evropa e Lirë se Lozhani u arrestua në kufirin mes Serbisë dhe Kroacisë dhe gjatë kontrollit i është gjetur në xhep kartela e anëtarësisë së veteranit të UÇK-së.

Syla shtoi se ai ka marrë pjesë në disa stërvitje në Shqipëri dhe nuk ka informacione të ketë qenë në vijat e frontit në Kosovë.

Ndërkaq, Koci tha se arrestimi ndodhi rreth orës 11:00 të 5 shkurtit.

Sipas tij, ky rast nuk është i izoluar, pasi arrestime të shtetasve të Kosovës që kalojnë nëpër Serbi po përsëriten.

Koci kërkoi nga autoritetet e Kosovës që të reagojnë për këto arrestime, pa përjashtuar edhe masa politike, “përfshirë edhe mbylljen 24-orëshe të kufirit, nëse arrestimet vazhdojnë”.

“Nga ana ime në cilësinë e avokatit, po bëhet maksimumi i mundshëm. Megjithatë, mbrojtja efektive e qytetarëve të Kosovës nuk mund të mbetet vetëm në nivel individual. Kjo është përgjegjësi e shtetit, brenda dhe jashtë kufijve të tij”, shkroi ai.

Nga Ministria e Punëve të Jashtme dhe Diasporës ende nuk kanë reaguar për këtë rast.

Ende nuk dihet se nën çfarë pretendimesh është arrestuar Lozhani.

Por, Serbia ka arrestuar vazhdimisht shtetas të Kosovës nën pretendime për krime lufte në Kosovë më 1998-’99, dhe vetëm në vitin 2025 u regjistruan disa arrestime të tilla.

Serbia gjatë viteve ’90 e karakterizoi UÇK-në si organizatë terroriste, ndërsa për Kosovën, UÇK-ja është organizata që mbrojti popullsinë lokale nga represioni i forcave të armatosura jugosllave./mxh

urora e Mbretëreshës Eugenie, bashkëshortes së Napolonit III, një prej thesarëve më të çmuar të Luvrit, u gjet e shtypur pas grabitjes spektakolare që tronditi muzeun më 19 tetor të vitit të kaluar.

Megjithëse grabitësit vodhën bizhuteri me vlerë rreth 88 milionë euro (£76 milion, $104 milion), kurora e dekoruar me diamante mbeti pas, e dëmtuar, por sipas muzeut është gati e paprekur dhe mund të rikthehet në gjendjen e saj origjinale.

Fotografitë e para të publikuara nga muzeu tregojnë se kurora ishte lënë “shumë e deformuar”, pasi grabitësit përpiqeshin ta nxirrnin nga një vrimë e ngushtë në vitrinën e saj prej qelqi. Kurora ka humbur një nga tetë shqiponjat prej ari që e zbukuronte, por ruan 56 smeralde dhe pothuajse të gjitha diamantet e saj (vetëm 10 nga 1,354 diamantet mungojnë). Sipas muzeut, rikthimi do të bëhet pa nevojën për rindërtim, duke ruajtur kështu pamjen dhe strukturën origjinale të shekullit XIX.

Rikthimin e kurorës do ta mbikëqyrë një komitet ekspertësh i udhëhequr nga presidentja e Luvrit, Laurence des Cars, që do të sigurojë se çdo detaj historik do të rikthehet me kujdes maksimal. Grabitja e tetorit të kaluar ishte mjeshtërisht e planifikuar. Grabitësit përdorën një ngritës mekanik të vjedhur për të hyrë në Galerinë e Apollonit përmes një ballkoni pranë lumit Sena.

Ngjarja tronditi jo vetëm muzeun, por edhe publikun ndërkombëtar, duke nxjerrë në pah pasurinë e jashtëzakonshme të Luvrit dhe rrezikun që i kanoset objekteve të rralla historike. Kurora e Mbretëreshës Eugenie mbetet një simbol i madhështisë dhe elegancës franceze të shekullit XIX, dhe rikthimi i saj i plotë do të jetë një fitore e madhe për trashëgiminë kulturore dhe për muzeun më të vizituar në botë./mxh

Të paktën 16 persona kanë humbur jetën dhe disa të tjerë janë lënduar pas një shpërthimi të ndodhur në një minierë Meghalaya-s në Indi. Raportohet se shumë persona të tjerë kanë mbetur të bllokuar, ndërsa dyshohet se miniera ishte e paligjshme.

Shpërthimi ndodhi rreth orët e para të mëngjesit, ndërsa tunelet e ngushta vështirësonin punën e autoriteteve për t’ia ardhur në ndihmë të lënduarve.

Miniera të tilla dikur ishin shumë të zakonshme në shtetet verilindore të Indisë, por u ndaluan në vitin 2014 për shkak të numrit të lartë të aksidenteve dhe shkatërrimit mjedisor që ato shkaktojnë./mxh

Sllovenia po përgatit një projektligj që do të ndalojë aksesin në mediat sociale për fëmijët nën 15 vjeç, tha zëvendëskryeministri slloven Matej Arkon në një konferencë për shtyp të martën. Sllovenia, me një popullsi prej rreth 2 milionë banorësh, ndjek shembullin e Spanjës dhe vendeve të tjera që kanë propozuar ndalimin e përdorimit të mediave sociale nga adoleshentët , në një shenjë të një forcimi të qëndrimeve në Evropë ndaj teknologjisë që disa thonë se është projektuar të krijojë varësi.

Arkon tha se Ministria e Arsimit ka marrë iniciativën, duke u mbështetur në përvojën e vendeve të tjera, dhe se ekspertë në arsim dhe teknologji dixhitale do të përfshihen gjithashtu në hartimin e projektligjit që synon mbrojtjen e fëmijëve dhe adoleshentëve.

“Ka qenë një çështje shumë ‘e nxehtë’ në të gjithë botën dhe në Evropë në javët dhe muajt e fundit, dhe me këtë, ne si qeveri po tregojmë se kujdesemi për fëmijët tanë”, tha Arkon pas një mbledhjeje të kabinetit.

Ai vuri në dukje se qeveria dëshiron të rregullojë rrjetet e mediave sociale ku ndahet përmbajtja, duke përmendur ndër të tjera TikTok, Snapchat dhe Instagram.

Spanja dëshiron të ndalojë mediat sociale për adoleshentët nën moshën 16 vjeç. Vende të tjera, përfshirë Britaninë dhe Francën, po shqyrtojnë gjithashtu masa më të ashpra në mediat sociale, pasi Australia në dhjetor u bë vendi i parë që ndaloi aksesin në platforma të tilla për fëmijët nën moshën 16 vjeç./mxh