Gazeta Si â Pas disa ditĂ«sh me shira tĂ« rrĂ«mbyeshĂ«m, njĂ« rrĂ«shqitje dheu goditi Niscemi-n, njĂ« komunĂ« siciliane nĂ« provincĂ«n e CaltanissettĂ«s nĂ« Itali, duke ringjallur shqetĂ«simet nĂ« lidhje me paqĂ«ndrueshmĂ«rinĂ« hidrogeologjike. Nga shkaqet te rreziku pĂ«r qytetin, te roli i ciklonit âHarryâ: çfarĂ« duhet tĂ« dini.
ĂfarĂ« ndodhi nĂ« Niscemi? â NjĂ« rrĂ«shqitje toke preku zonĂ«n e Niscemi-t (Caltanissetta), duke shkaktuar rrĂ«shqitje dhe duke aktivizuar njĂ« alarm sigurie pĂ«r disa zona banimi dhe rrugĂ«.
Ku ndodhi rrĂ«shqitja e tokĂ«s? â RrĂ«shqitja e tokĂ«s goditi njĂ« zonĂ« tĂ« klasifikuar tashmĂ« si hidrogjeologjikisht tĂ« brishtĂ«, e karakterizuar nga toka argjilore dhe shpate tĂ« ndjeshme ndaj reshjeve.
A pati lĂ«ndime ose vdekje? â Nuk pati viktima nĂ« Niscemi dhe nuk u raportuan lĂ«ndime.
A pati evakuime? â Si masĂ« paraprake, disa shtĂ«pi u evakuuan ose u shpallĂ«n pĂ«rkohĂ«sisht tĂ« pabanueshme dhe disa pjesĂ« tĂ« rrugĂ«s u mbyllĂ«n. Gati 1,500 njerĂ«z u evakuuan.
ĂfarĂ« e shkaktoi rrĂ«shqitjen e dheut? â NdĂ«r faktorĂ«t kryesorĂ« ishin reshjet e dendura tĂ« shiut qĂ« ngopi tokĂ«n, duke pĂ«rkeqĂ«suar njĂ« situatĂ« para-ekzistuese tĂ« paqĂ«ndrueshmĂ«risĂ«.
A kishte lidhje cikloni âHarryâ? â Po, kalimi i ciklonit mesdhetar âHarryâ, me reshje tĂ« dendura dhe tĂ« vazhdueshme, konsiderohet njĂ« faktor pĂ«rcaktues nĂ« shkaktimin ose pĂ«rkeqĂ«simin e rrĂ«shqitjes sĂ« dheut.
A ka pasur rrĂ«shqitje dheu nĂ« Niscemi mĂ« parĂ«? â  Po. Zona e Niscemi-t Ă«shtĂ« e njohur pĂ«r episode tĂ« mĂ«parshme tĂ« paqĂ«ndrueshmĂ«risĂ« hidrogjeologjike dhe rrĂ«shqitjeve tĂ« dheut, tĂ« lidhura me natyrĂ«n e tokĂ«s dhe kushtet e pafavorshme tĂ« motit. JanĂ« regjistruar dy rrĂ«shqitje dheu: njĂ« nga viti 1790 dhe ajo mĂ« e fundit nga viti 1997.
A mund tĂ« shembet i gjithĂ« qyteti i Niscemi-t? â Jo. Aktualisht, nuk ka indikacione se i gjithĂ« qyteti Ă«shtĂ« nĂ« rrezik. Rreziku ka tĂ« bĂ«jĂ« me zona dhe shpate specifike, tĂ« cilat monitorohen vazhdimisht.
A Ă«shtĂ« situata nĂ«n kontroll? â Mbrojtja Civile, Bashkia dhe teknikĂ«t po monitorojnĂ« zonĂ«n pĂ«r tĂ« vlerĂ«suar evolucionin e rrĂ«shqitjes sĂ« dheut dhe pĂ«r tĂ« parandaluar shembje tĂ« mĂ«tejshme.
Cilat janĂ« rreziqet tani? â Rreziku kryesor lidhet me rrĂ«shqitje tĂ« mĂ«tejshme tĂ« dheut, veçanĂ«risht nĂ« rast tĂ« reshjeve tĂ« mĂ«tejshme, me ndĂ«rprerje tĂ« mundshme pĂ«r banorĂ«t dhe lidhjet rrugore.
A janĂ« planifikuar ndĂ«rhyrje? â Masat e sigurisĂ« po studiohen dhe disa prej tyre tashmĂ« kanĂ« filluar, siç Ă«shtĂ« konsolidimi i shpateve dhe restaurimi i infrastrukturĂ«s sĂ« dĂ«mtuar.
Sa banorĂ« ka Niscemi? â Bashkia e Niscemi-t ka afĂ«rsisht 25,000 banorĂ«, disa prej tĂ« cilĂ«ve jetojnĂ« nĂ« zonat e prekura ose potencialisht tĂ« rrezikshme.
Gazeta Si â Kryeministri sllovak, Robert Fico u tha udhĂ«heqĂ«sve europianĂ« gjatĂ« njĂ« takimi joformal nĂ« punimet e KĂ«shillit Europian tĂ« javĂ«s sĂ« kaluar se ishte i tronditur nga njĂ« takim me Donald Trump. Sipas asaj qĂ« 5 diplomatĂ« europianĂ« tĂ« informuar mbi bisedĂ«n, i thanĂ« âPolitico Europeâ.
Fico, njĂ« nga tĂ« paktĂ«t udhĂ«heqĂ«s tĂ« BE-sĂ« qĂ« mbĂ«shtet shpesh qĂ«ndrimin e Trump mbi dobĂ«sitĂ« e EuropĂ«s, thuhet se shprehu shqetĂ«sim pĂ«r âgjendjen psikologjikeâ tĂ« presidentit amerikan.
NĂ« veçanti, sipas dy diplomatĂ«ve, Fico pĂ«rdori termin âi rrezikshĂ«mâ pĂ«r tĂ« pĂ«rshkruar qĂ«ndrimin e presidentit amerikan gjatĂ« takimit tĂ« tyre ballĂ« pĂ«r ballĂ« nĂ« pronĂ«n e Trump nĂ« Mar-a-Lago nĂ« Florida mĂ« 17 janar.
Takimi midis Ficos â i cili ishte viktimĂ« e njĂ« sulmi mĂ« 15 maj 2024, duke i rrezikuar jetĂ«n pĂ«r disa ditĂ« â dhe homologĂ«ve tĂ« tij europianĂ«, u zhvillua nĂ« Bruksel mĂ« 22 janar, nĂ« punimet e samitit tĂ« BE-sĂ« tĂ« organizuar pĂ«r tĂ« diskutuar marrĂ«dhĂ«niet transatlantike pas kĂ«rcĂ«nimeve tĂ« Trump nĂ« lidhje me GroenlandĂ«n.
Burimet e âPoliticoâ-s janĂ« katĂ«r diplomatĂ« nga katĂ«r vende europiane dhe njĂ« pĂ«rfaqĂ«sues i lartĂ« i njĂ« organi tĂ« Bashkimit Evropian.
Të gjithë folën në mënyrë anonime. Asnjë nga këta diplomatë nuk ishte i pranishëm kur foli Fico. Megjithatë, të gjithë u informuan për përmbajtjen e bisedës nga eprorët e tyre, të cilët ishin të pranishëm. Dhe rrëfimet e tyre janë konsistente.
Fico, tha njĂ« nga burimet, dukej i âtraumatizuarâ nga takimi i tij me Trumpin, tĂ« cilin e pĂ«rshkroi si âtĂ« çmendurâ.
Këto janë fjalët e sakta që përdori diplomati që mori pjesë në takimin midis kryeministrit sllovak dhe udhëheqësve të tjerë evropianë.
Komentet e Ficos janë veçanërisht të rëndësishme sepse, midis politikanëve evropianë, ai është mes atyre që e mbështesin Trumpin.
Edhe pse âPoliticoâ konfirmoi versionin e raportuar nga burime diplomatike nga disa vende, udhĂ«heqĂ«si sllovak e mohoi lajmin dhe shkroi nĂ« X: âDuhet tĂ« hedh poshtĂ« me vendosmĂ«ri gĂ«njeshtrat e portalit âPoliticoâ se si e vlerĂ«sova takimin tim me Presidentin e SHBA-ve, D.Trump gjatĂ« njĂ« samiti informal nĂ« Bruksel. Askush nuk dĂ«gjoi asgjĂ«, askush nuk pa asgjĂ«, nuk ka dĂ«shmitarĂ«, por asgjĂ« nuk e ndaloi portalin tĂ« shpikte gĂ«njeshtraâ.
Fico shtoi: âPajtohem me shumĂ« nga strategjitĂ« e presidentit amerikan, por jo me disa. Sinqerisht prisja qĂ«, pas deklaratĂ«s sime tĂ« ashpĂ«r pĂ«r VenezuelĂ«n, vizita ime nĂ« Shtetet e Bashkuara tĂ« anulohej. Kjo nuk ndodhi, gjĂ« qĂ« mĂ« bĂ«n ta vlerĂ«soj edhe mĂ« shumĂ« takimin me presidentin amerikanâ.
ZĂ«dhĂ«nĂ«sja e ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ«, Anna Kelly, tha: âKy Ă«shtĂ« njĂ« lajm absolutisht i rremĂ«, i pĂ«rhapur nga diplomatĂ« anonimĂ« europianĂ« qĂ« pĂ«rpiqen tĂ« duken tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m. Takimi nĂ« Mar-a-Lago ishte pozitiv dhe produktivâ.
Gazeta Si â Stuhia e jashtĂ«zakonshme qĂ« solli temperatura tĂ« ulĂ«ta dhe borĂ« nĂ« pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« Shteteve tĂ« Bashkuara, shkaktoi gjithashtu njĂ« fenomen mjaft tĂ« rrallĂ« nĂ« Nju Jork: ngrirjen e pjesshme tĂ« lumit Hudson, i cili ndan Manhatanin nga Nju Xhersi dhe qĂ« u mbush me blloqe tĂ« mĂ«dha akulli lundrues.
I
Qyteti është i njohur për ftohtësinë në dimër dhe reshjet e borës janë të shpeshta (në ditët e fundit, rreth 30 centimetra borë kanë rënë në disa lagje), por ngrirja e lumit Hudson është në fakt mjaft e pazakontë, kryesisht për shkak të kripësisë së lumit, i cili derdhet në det pak më vonë. Në dekadat e fundit, ai nuk është ngrirë kurrë plotësisht.
Megjithatë, në shekujt e kaluar, ka pasur raste të ngjashme: gazetat lokale kanë regjistruar disa, përfshirë një në vitin 1821, në të cilin një burrë hapi një tavernë mbi akull që u shiste ushqim dhe pije njerëzve që udhëtonin në këmbë midis Manhatanit dhe Nju Xhersit.
Edhe në vitet 1930, akulli ndonjëherë ishte aq i trashë sa të lejonte kalimin e njerëzve, dhe midis viteve 1917 dhe 1918, dukej aq i trashë sa edhe për makinat.
Gazeta Si â NĂ« harkun kohor prej 18 ditĂ«sh, midis 6 dhe 24 janarit, Giorgia Meloni e gjeti veten tĂ« detyruar tĂ« distancohej nga Donald Trump mĂ« shpesh sesa nĂ« 14 muajt e mĂ«parshĂ«m.
Kryeministrja italiane e kritikoi Trumpin pak a shumë në mënyrë të qartë për kërcënimet e tij për hakmarrje tregtare kundër vendeve evropiane që kërkonin të mbronin Groenlandën, për Bordin e Paqes në Gaza dhe për vlerësimin e tij të sjelljes ushtarake të NATO-s gjatë luftës në Afganistan. Të paktën në këtë rast, ajo mbajti një qëndrim të vendosur.
Qëndrimi i Melonit është gjithmonë i paqartë: nga njëra anë, ajo pretendon një marrëdhënie gjoja të privilegjuar me Trumpin; nga ana tjetër, ajo pranon se ky pozicion deri më tani i ka dhënë pak, nëse ka, përfitime Italisë.
Kërkimi për ekuilibër ndërlikohet më tej nga paqëndrueshmëria dhe paparashikueshmëria e Trumpit, dhe e gjithë kjo po e bën gjithnjë e më të vështirë për qeverinë italiane të ndërveprojë me të.
GjatĂ« njĂ« interviste me Fox News mĂ« 22 janar, Trump pĂ«rdori pĂ«rsĂ«ri njĂ« ton pĂ«rçmues ndaj NATO-s, duke thĂ«nĂ« se kontingjentet jo-amerikane tĂ« AleancĂ«s Atlantike kishin âqenĂ« pak prapa, pak larg vijave tĂ« frontitâ gjatĂ« luftĂ«s nĂ« Afganistan.
MĂ« i vendosuri nĂ« reagimin ndaj kĂ«tyre deklaratave tĂ« nesĂ«rmen ishte kryeministri britanik Keir Starmer, i cili, nĂ« njĂ« video i quajti fjalĂ«t e Trump âfyese dhe sinqerisht tĂ« tmerrshmeâ.
Trump mĂ« pas u detyrua tĂ« shkruante njĂ« kĂ«rkim-falje, nĂ« mĂ«nyrĂ«n e tij, pĂ«r tĂ« âTruth Socialâ. Por kjo nuk mjaftoi pĂ«r tĂ« ndaluar udhĂ«heqĂ«sit e tjerĂ« evropianĂ« tĂ« shprehnin zemĂ«rimin e tyre.
Kryeministri polak, Donald Tuske bĂ«ri kĂ«tĂ« disa minuta pas Starmer, nĂ« âXâ. TĂ« shtunĂ«n, presidenti francez, Emmanuel Macron, nĂ« deklarata anonime nga bashkĂ«punĂ«torĂ«t e tij, i quajti gjithashtu fjalĂ«t e Trump âtĂ« papranueshmeâ, deri nĂ« atĂ« pikĂ« sa ânuk meritojnĂ« asnjĂ« komentâ. Dhe nĂ« tĂ« njĂ«jtat orĂ«, edhe Meloni dha mendimin e saj.
Ajo e bëri këtë në fund të dy ditëve gjatë të cilave qeveria e saj ishte ndjerë disi në siklet. Sepse, pikërisht kur Starmer po i përgjigjej ashpër fjalëve të Trump, Meloni i kishte bërë një gjest bujar mbështetjeje presidentit amerikan.
GjatĂ« konferencĂ«s pĂ«r shtyp pas takimit tĂ« saj me kancelarin gjerman, Friedrich Merz nĂ« RomĂ«, ajo shprehu shpresĂ«n se mĂ« nĂ« fund mund ta nominonte Trumpin pĂ«r Ămimin Nobel pĂ«r Paqen, nĂ«se ai mund tĂ« nxiste paqen midis RusisĂ« dhe UkrainĂ«s.
Opozita, e udhëhequr nga Matteo Renzi, kishte filluar të bënte presion mbi Melonin. Ministri i Mbrojtjes, Guido Crosetto dhe Ministri i Jashtëm, Antonio Tajani ndërhynë më pas, secili duke shprehur qëndrimin e tyre.
Por nĂ« fund, pak pas orĂ«s 7 tĂ« mbrĂ«mjes tĂ« sĂ« shtunĂ«s, Meloni lĂ«shoi ââgjithashtu njĂ« deklaratĂ« mjaft tĂ« ashpĂ«r, duke thĂ«nĂ«, ndĂ«r tĂ« tjera, se âdeklaratat qĂ« minimizojnĂ« kontributin e vendeve tĂ« NATO-s nĂ« Afganistan, janĂ« tĂ« papranueshmeâ.
Në realitet, viti 2026 kishte filluar me qëndrimin domethënës të Melonit në favor të Trump, pas sulmit amerikan ndaj Venezuelës.
NdĂ«rsa asnjĂ« udhĂ«heqĂ«s i vendeve themeluese tĂ« Bashkimit Evropian nuk kishte guxuar ta dĂ«nonte pa mĂ«dyshje operacionin amerikan, askush nuk e kishte justifikuar atĂ« aq qartĂ« sa Meloni, e cila kishte thĂ«nĂ« se qeveria e konsideron ânjĂ« ndĂ«rhyrje mbrojtĂ«se kundĂ«r sulmeve hibride ndaj sigurisĂ« sĂ« saj, siç Ă«shtĂ« nĂ« rastin e subjekteve shtetĂ«rore qĂ« nxisin dhe lehtĂ«sojnĂ« trafikimin e drogĂ«s, tĂ« jetĂ« legjitimeâ (njĂ« tezĂ« qĂ« vetĂ« Trump mĂ« pas e reduktoi nĂ« javĂ«t pas sulmit).
Tre ditë më vonë, Meloni kishte hequr dorë nga pikëpamjet e ndryshme mbi Groenlandën. Ajo kishte vendosur të nënshkruante një deklaratë të përbashkët me Macron, Merz, Starmer, Tusk, Pedro Sånchez të Spanjës dhe Mette Frederiksen të Danimarkës për ta bindur Trumpin të mos merrte përsipër çdo iniciativë armiqësore në Groenlandë.
MĂ« pas, Meloni pĂ«rsĂ«riti bindjen e saj se Trump nuk kishte ndĂ«rmend tĂ« pushtonte ushtarakisht GroenlandĂ«n dhe madje kishte argumentuar se Trump ishte mĂ« i interesuar tâu dĂ«rgonte njĂ« mesazh vendosmĂ«rie RusisĂ« dhe KinĂ«s, rivalĂ«ve tĂ« Shteteve tĂ« Bashkuara nĂ« Arktik.
Qeveria italiane, ndryshe nga të tjerët, vendosi menjëherë kundër dërgimit të trupave në Groenlandë, duke e konsideruar iniciativën të kotë.
Por në fund të fundit, kur Trump njoftoi tarifa të reja tregtare kundër vendeve evropiane që kishin dërguar trupa në ishull, Meloni e gjykoi gjithashtu kërcënimin e presidentit amerikan si të gabuar.
PĂ«rsĂ«ri, ajo shmangu pĂ«rdorimin e njĂ« toni veçanĂ«risht armiqĂ«sor dhe nĂ« vend tĂ« kĂ«saj u shfaq pajtuese: ajo foli pĂ«r njĂ« âgabim komunikimiâ, shkurt, njĂ« keqkuptim, sipas tĂ« cilit Trump e kishte parĂ« stĂ«rvitjen ushtarake evropiane nĂ« GroenlandĂ« si njĂ« veprim armiqĂ«sor kundĂ«r Shteteve tĂ« Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s. Ajo gjithashtu, nĂ« mĂ«nyrĂ« mĂ« tĂ« paqartĂ«, kritikoi ashpĂ«rsinĂ« e tepĂ«rt tĂ« miratuar nga Starmer dhe Macron.
Megjithatë, disa ditë më vonë, ndërsa mbante këtë qëndrim ndaj dialogut me Trump, asaj iu desh përsëri të distancohej, duke vendosur të mos i bashkohej Bordit të Paqes, organit të ri ndërkombëtar që do të mbikëqyrte rindërtimin e Gazës.
Ajo e kishte bërë këtë pasi fillimisht shprehu entuziazëm për pjesëmarrjen dhe pas një konflikti me ministrin Tajani.
Në fund të fundit, qeveria gjeti një arsye për të justifikuar rishqyrtimin e saj, duke e konsideruar anëtarësimin në bord të papajtueshëm me Kushtetutën.
MegjithatĂ«, e etur pĂ«r tĂ« riafirmuar mbĂ«shtetjen e saj pĂ«r Trump, Meloni e siguroi menjĂ«herĂ« atĂ« nĂ« telefon, duke i thĂ«nĂ« se Italia mbetet e pĂ«rkushtuar pĂ«r tĂ« zgjidhur â megjithĂ«se nuk Ă«shtĂ« e qartĂ« se si, duke pasur parasysh pengesĂ«n kushtetuese â çështjet qĂ« e pengojnĂ« atĂ« tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« iniciativĂ«.
Deklarata e publikuar mbi Afganistanin është gjithashtu domethënëse në këtë kuptim: ndërsa Meloni gjithmonë kishte mbajtur një ton pajtues, edhe kur distancohej, këtë herë ajo ka përvetësuar një ton mjaft të ashpër.
Kjo sigurisht nuk sinjalizon një ndryshim përfundimtar të drejtimit, por sinjalizon se qeveria italiane po kalon një kohë gjithnjë e më të vështirë në menaxhimin e marrëdhënieve me presidentin e SHBA-ve. Dhe kjo po ndodh për disa arsye.
Giorgia Meloni dhe Donald Trump nĂ« Sharm el-Sheikh, gjatĂ« samitit pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund luftĂ«s nĂ« Gaza, 13 tetor 2025
Ka arsye diplomatike: armiqësia e Trump ndaj Evropës po arrin nivele të tilla saqë, edhe nëse do të donte, bëhet e vështirë për një qeveri italiane, e cila pikërisht falë rolit të saj në Bashkimin Evropian mund të ruajë shumicën e interesave të saj, të injorojë këto kërcënime ose të akomodojë zgjedhjet e paparashikueshme të presidentit amerikan. Por ka edhe arsye politike të brendshme.
Viti 2025 filloi me udhëtimin e Melonit në Mar-a-Lago, e cila ndihmoi në lehtësimin e lirimit të gazetares Cecilia Sala.
PĂ«r shumĂ« mbĂ«shtetĂ«s tĂ« qĂ«ndrimit tĂ« Melonit, kjo ishte njĂ« shenjĂ« se afĂ«rsia e kryeministres me presidentin e ri tĂ« ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ« do tâi sillte dobi ItalisĂ«.
Megjithatë, një vit më vonë, ky argument është gjithnjë e më pak bindës. Meloni nuk ka marrë asnjë trajtim preferencial për tarifat, siç dukej e bindur se mund ta bënte.
Edhe për shpenzimet ushtarake, imponimi i Trump ndaj aleatëve evropianë e ka detyruar qeverinë italiane të kërkojë zgjidhje mjaft të ndërlikuara për të rritur pjesën e PBB-së të ndarë për mbrojtje pa kompromentuar një plan të virtytshëm për rimëkëmbjen e financave publike.
Në këtë kontekst, shumë nga iniciativat armiqësore të Trump ndaj Evropës prekin çështje ndaj të cilave votuesit e krahut të djathtë janë veçanërisht të ndjeshëm.
Kërkesa arrogante për kontrollin e Groenlandës shkel konceptin e integritetit territorial; pushtimi i një vendi dhe kapja e një diktatori, madje edhe të krahut të majtë, është e kundërta e lartësimit të sovranitetit kombëtar; fyerja e angazhimit dhe vdekjeve të ushtarëve në Afganistan, është një ofendim për kulturën patriotike.
Në të vërtetë, sondazhet po tregojnë gjithnjë e më shumë, mjaft qartë, se mendimi i italianëve për Trump është në thelb negativ.
Shfaqja në përputhje me zgjedhjet e tij rrezikon të jetë kundërproduktive për Melonin, e cila nuk mund të përballojë të vuajë pengesa në mbështetjen e saj personale, veçanërisht në mes të një fushate delikate përpara referendumit vendimtar për reformën në drejtësi.
Gazeta Si â Dy persona u arrestuan nĂ« GjirokastĂ«r nĂ« operacionin antidrogĂ« âUraâ, duke sekuestruar 34 kg kanabis sativa.
Policia thotĂ« se E.M., 35 vjeç, nga Blerimas, DelvinĂ«, dhe E.S., 37 vjeç, nga fshati GjashtĂ«, SarandĂ«, u kapĂ«n nĂ« flagrancĂ« tek ura e fshatit Kardhiq, duke transportuar 44 pako me lĂ«ndĂ« narkotike tĂ« fshehura nĂ« shasinĂ« e automjetit tip âHyundaiâ, me qĂ«llim trafikimin nĂ« Greqi.
Në kuadër të operacionit u sekuestruan edhe automjeti dhe 4 celularë. Policia vijon hetimet për identifikimin e personave të tjerë të përfshirë.
Gazeta Si â Edhe pse vijon tĂ« jetĂ« nĂ« arrati, Moisi Habilaj Ă«shtĂ« dĂ«nuar nĂ« mungesĂ« me 10 vite burg nga Gjykata e Posaçme e ShkallĂ«s sĂ« ParĂ« pĂ«r dy akuza pĂ«r trafik droge nga ShqipĂ«ria nĂ« Itali dhe njĂ« akuzĂ« pĂ«r grup tĂ« strukturuar kriminal.
Për dy akuzat e para u dënua me nga 12 vite burg, ndërsa për të tretën me 4 vite. Në total, Habilaj u dënua me 15 vite burg, por në zbatim të gjykimit të shkurtuar, dënimi u ul në 10 vite.
Gjykata vendosi që ai ta vuajë dënimin në një burg të sigurisë së lartë në momentin që do të arrestohet, pasi është shpallur në kërkim ndërkombëtar.
Fajtor u shpall edhe Nezar Seiti, i cili u dënua me 12 vjet burgim, por për shkak të zbatimit të gjykimit të shkurtuar, dënimi u ul në 8 vite burg.
Gjykata gjithashtu shpalli të pafajshëm dy të pandehur të tjerë në këtë çështje, Fatmir Minaj dhe Maridian Sulajn.
Habilaj u arrestua në vitin 2017 nga policia italiane së bashku me 11 persona të tjerë, të cilët kryenin transportin e drogës nga Shqipëria në Siçili.
Moisi Habilaj, është në arrati, ndërsa është i dënuar edhe në Itali me 15 vite e 5 muaj burg, vendim i lënë në fuqi edhe nga Apeli atje, por ky vendim nuk u ekzekutua, pasi ai u arratis nga banesa ku qëndronte në Katania me masë sigurie nga banesa e një familjari të tij.
Grupi i drejtuar nga vëllezërit Habilaj akuzohet se ka trafikuar nga brigjet shqiptare drejt atyre italiane të akuzuar për trafikimin e 4 tonë kanabis në vite, me një vlerë rreth 300 milionë euro.
Bisedat e përgjuara dhe të bëra publike nga Prokuroria e Katanias, treguan se trafikantët e drogës kalonin kanabis dhe armë në anën tjetër të kufirit.
Bashkë me ta u dënuan edhe disa zyrtarë të lartë të policisë, të cilët gjykata i cilësoi si bashkëpunëtorë dhe pjesë të grupit të strukturuar kriminal.
Gjatë hetimeve dhe përgjimeve, u evidentua edhe emri i Saimir Tahirit, por ish-ministri i Brendshëm u dënua vetëm për shpërdorim detyre.
Gazeta Si â Ish-presidenti Ilir Meta nĂ« burg prej tetorit 2024, ka depozituar njĂ« ankimim nĂ« Apelin e GjykatĂ«s sĂ« Posaçme kundĂ«r vendimit tĂ« 5 janarit, qĂ« caktoi pĂ«r tĂ« masĂ«n e sigurisĂ« âarrest me burgâ.
Ankimi është regjistruar në Apelin e Posaçëm më 26 janar, ndërsa Meta kërkon që vendimi i Shkallës së Parë të rishikohet dhe të lejohet lirimi i tij, me ose pa masa alternative.
Vendimi i GjykatĂ«s sĂ« Posaçme, i marrĂ« mĂ« 5 janar, e detyroi kreun e PartisĂ« sĂ« LirisĂ« tĂ« qĂ«ndronte nĂ« âarrest me burgâ, nĂ« kuadĂ«r tĂ« hetimeve pĂ«r akuza pĂ«r korrupsion.
Meta dhe avokatët e tij argumentojnë se masa e sigurisë ishte e tepruar dhe se ai nuk paraqet rrezik as për arratisje e as për pengim të hetimeve.
Avokatët e Metës kanë deklaruar se ankimi në Apel do të shqyrtojë në detaje arsyetimin e vendimit të shkallës së parë, duke përfshirë procedurat e ndjekura nga gjykata dhe bazën ligjore të masës së sigurisë.
Meta po hetohet për korrupsion, pastrim parash dhe mosdeklarim të pasurisë, përfshirë përfitime të dyshuara nga kontrata publike dhe lobime jashtë vendit.
NdĂ«rkohĂ«, ishâbashkĂ«shortja e tij, Monika Kryemadhi po hetohet gjithashtu nga SPAK pĂ«r korrupsion, pastrim parash dhe mosdeklarim tĂ« pasurisĂ«. Ajo Ă«shtĂ« lĂ«nĂ« me masĂ« sigurie âdetyrim paraqitjejeâ.
Gazeta Si â Kur videot e vrasjes sĂ« Alex Pretti-t u shfaqĂ«n nĂ« tĂ« gjitha rrjetet televizive mĂ« 24 janar, Donald Trump, i mbyllur nĂ« ZyrĂ«n Ovale ndĂ«rsa jashtĂ« kishte stuhi bore, ndezi televizorin dhe nuk i pĂ«lqyen ato qĂ« pa.
Për javë me radhë ai përsëriste se mediat duhet të përqendroheshin tek kriminelët e arrestuar, jo tek vrasjet e qytetarëve amerikanë nga agjentët federalë të anti-emigracionit.
Pak orë më vonë, ministrja e Sigurisë së Brendshme, Kristi Noem, deklaroi në televizion se Pretti ishte terrorist.
Shefi i policisĂ« kufitare, Greg Bovino, tha se ai mbante armĂ«, ndĂ«rsa zĂ«vendĂ«s shefi i stafit tĂ« ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ«, Stephen Miller shkroi nĂ« rrjet se Pretti ishte ânjĂ« vrasĂ«s qĂ« u pĂ«rpoq tĂ« vriste agjentĂ«t federalĂ«â.
Trump ishte i frustruar, sepse ishte e qartĂ« qĂ« ky rrĂ«fim nuk qĂ«ndronte pĂ«rballĂ« imazheve. Madje, edhe aleatĂ«t e tij e thoshin nĂ« televizionâŠ
âSigurisht qĂ« nuk duhet ta quajmĂ« terrorist qĂ« synon tĂ« ekzekutojĂ« policĂ«t, nuk ka prova pĂ«r kĂ«tĂ«â, tha ish-deputeti i KarolinĂ«s sĂ« Jugut, Trey Gowdy, i cili herĂ« pas here luan golf me Trump.
âNuk jam dakord me reagimin e nxituar tĂ« Noem: tĂ« thuash diçka para se tĂ« dihen faktet vetĂ«m ul besiminâ, shkroi nĂ« rrjet senatori i Utah, John Curtis.
âJam e tronditur nga dhuna nĂ« Mineapolisâ, deklaroi senatorja Susan Collins. TĂ« gjithĂ« kĂ«ta tĂ« fundit republikanĂ«.
Disa prej tyre e telefonuan të dielën, 25 janar. Senatori Lindsey Graham i Karolinës së Jugut, i tha se një mesazh i tillë në televizion mund të lërë në hije operacionet e suksesshme në luftën kundër emigrantëve të paligjshëm.
Trump frikësohej se po dukej kaotik dhe jo i fortë. Në këtë situatë u shtua edhe protesta e NRA-së, lobit të armëve. Edhe Susie Wiles, drejtuesja e stafit të Shtëpisë së Bardhë, mori shumë thirrje nga politikanë dhe udhëheqës biznesi. Kështu që linja duhej ndryshuar.
MĂ« pas, Trump deklaroi pĂ«r âWall Street Journalâ se po mendonte tĂ« reduktonte numrin e agjentĂ«ve federalĂ« nĂ« Mineapolis dhe mĂ« vonĂ« propozoi se nĂ«se autoritetet lokale bashkĂ«punonin me ICE, do tĂ« tĂ«rhiqte disa agjentĂ« tĂ« PolicisĂ« Kufitare nga shteti.
TĂ« hĂ«nĂ«n nĂ« mĂ«ngjes, 26 janar, presidenti foli nĂ« telefon me Tom Homan, i njohur ndryshe si âCari i kufiritâ, pĂ«r tâi propozuar tĂ« merrte drejtimin e operacioneve nĂ« Mineapolis.
Kjo tërheqje e Trump brenda 48 orëve nga vrasja e Alex Pretti-t është e jashtëzakonshme, sepse është një pranim i gabimit në menaxhimin e një prej premtimeve kryesore elektorale, ai për emigracionin.
Ai ndryshoi personel dhe strategji. Homan është agresiv në idenë e dëbimeve masive, por jo aq sa zëvendës shefi i stafit, Stephen Miller. Qasja e tij është më e ngadaltë dhe metodike, nuk i pëlqejnë aksionet masive.
Prej muajsh kishte debate brenda Shtëpisë së Bardhë midis dy fraksioneve: ata që duan masa më agresive si Miller, Kristi Noem dhe këshilltari i saj, Corey Lewandowski dhe ata që preferojnë qasjen e Homan dhe drejtorit të përkohshëm të ICE, Todd Lyons. Tani për tani, Trump duket se ka zgjedhur këtë të fundit.
Zëdhënësja Karoline Leavitt ripërsëriti besimin te Kristi Noem, edhe pse qarkullojnë zëra se e ardhmja e saj mund të jetë e pasigurt: një nga arsyet që presidenti e mbajti në post, pavarësisht kritikave të brendshme, ishte se shfaqej e mirë në televizion, por papritmas ndaloi së qeni e tillë. Sa i përket Stephen Miller, është e pamundur të ketë pasoja për të.
Gazeta Si â Kongresmenja demokrate amerikane, Ilhan Omar, u vu nĂ« shĂ«njestĂ«r mbrĂ«mjen e sĂ« martĂ«s, mĂ« 27 janar, gjatĂ« njĂ« fjalimi nĂ« Mineapolis nga njĂ« burrĂ« qĂ« e spĂ«rkati me njĂ« lĂ«ng tĂ« paidentifikuar nga njĂ« shiringĂ« pĂ«rpara se tĂ« nĂ«nshtrohej nga rojet e sigurisĂ«.
I dyshuari u shoqĂ«rua jashtĂ«, ndĂ«rsa Omar, njĂ« shĂ«njestĂ«r e shpeshtĂ« e sulmeve tĂ« presidentit Donald Trump, vazhdoi fjalimin e saj, duke deklaruar: âNe mbetemi tĂ« fortĂ« pĂ«rballĂ« çdo gjĂ«je qĂ« na hedhinâ.
Ndërsa politikania e krahut të majtë amerikane fliste nga një foltore, burri doli përpara dhe përdori shiringën për ta spërkatur me lëng.
âSiguria dhe policia e Mineapolis arrestuan shpejt individin, i cili tani Ă«shtĂ« nĂ« paraburgimâ, tha zyra e Omar nĂ« njĂ« deklaratĂ«.
âKongresmenja Ă«shtĂ« e sigurt. Ajo vazhdoi tubimin e saj publik, sepse nuk do tâi lejojĂ« bullizuesit tĂ« fitojnĂ«â.
Eventi u mbajt në qytetin e saj të lindjes, Mineapolis, i cili është tronditur për javë të tëra nga operacionet e zbatimit të ligjit për emigracionin dhe vdekjet e dy personave që protestonin kundër tyre.
âNe do tĂ« vazhdojmĂ«; ata nuk do tâia dalin mbanĂ« me kĂ«tĂ«â, deklaroi Omar menjĂ«herĂ« pas sulmit dhe pasi kĂ«rkoi njĂ« pecetĂ«.
âNe duhet ta heqim zbatimin e ligjit pĂ«r emigracionin njĂ« herĂ« e pĂ«rgjithmonĂ«â, i kishte thĂ«nĂ« ajo mĂ« parĂ« turmĂ«s, duke shtuar se Sekretarja e SigurisĂ« KombĂ«tare, Kristi Noem, âduhet tĂ« japĂ« dorĂ«heqjenâ.
Ilhan Omar, një figurë e shquar e së majtës amerikane me origjinë somaleze, ka qenë prej kohësh një shënjestër e të djathtës amerikane, veçanërisht e Trump.
Presidenti e pĂ«rmendi pĂ«rsĂ«ri tĂ« martĂ«n nĂ« njĂ« fjalim nĂ« Iowa: âAjo vjen nga njĂ« vend qĂ« Ă«shtĂ« njĂ« katastrofĂ«, sinqerishtâ, tha manjati, i cili ka pĂ«rshkallĂ«zuar sulmet e tij kundĂ«r SomalisĂ« pĂ«r muaj tĂ« tĂ«rĂ«.
Presidenti Donald Trump e quajti Omarin njĂ« âmashtrueseâ dhe dyshohet se e organizoi vetĂ« sulmin, duke iu pĂ«rgjigjur pyetjeve nĂ«se e kishte parĂ« videon ndaj kongresmenes demokrate.
âJo. Nuk mendoj kĂ«shtu. Mendoj se ajo Ă«shtĂ« njĂ« mashtruese. Nuk mendoj aspak kĂ«shtu. Ajo ndoshta e ka spĂ«rkatur veten me sprej, duke e njohur atĂ«â, u citua tĂ« thoshte Trump nga ABC News. âNuk e kam parĂ«â videon, shtoi ai. âShpresoj tĂ« mos kem pse tĂ« shqetĂ«sohemâ.
Gazeta Si â NjĂ« 45-vjeçar Ă«shtĂ« plagosur me armĂ« zjarri nĂ« Shijak mbrĂ«mjen e sĂ« martĂ«s, ku shkak dyshohet se Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« njĂ« mosmarrĂ«veshje pĂ«r njĂ« vajzĂ«.
Sipas burimeve, Denis Ăumani Ă«shtĂ« konfliktuar fillimisht me dy kushĂ«rinjtĂ«, Dorian Ferra, 35 vjeç e Indrit Ferra, 38 vjeç dhe mĂ« pas konflikti ka degraduar nĂ« pĂ«rdorimin e armĂ«s.
Burime nga grupi hetimor, bĂ«jnĂ« me dije se Ăumani, i ka dĂ«rguar disa mesazhe vajzĂ«s, e cila ishte nĂ« njĂ« marrĂ«dhĂ«nie me Indrit FerrĂ«n.
DitĂ«n e djeshme, vajza ishte takuar me Indritin dhe kishin shkuar edhe nĂ« njĂ« lokal. GjatĂ« kĂ«saj kohe, asaj i kishin shkuar sĂ«rish mesazhi nga Ăumani dhe u pikas nga Ferra.
Ngjarja u agravua, pasi vajza po merrte mesazhe të përsëritura nga i dyshuari, të cilat ajo i fshinte për të shmangur përplasjen e 45-vjeçarit me partnerin e saj.
Pasi ka pĂ«rcjellĂ« pĂ«r nĂ« banesĂ« vajzĂ«n, Indriti kishte njoftuar djalin e xhaxhait, Dorianin dhe sĂ« bashku kishin vajtur tek Ăumani.
Ai ka dalë pasi është thirrur nga dy kushërinjtë. Fillimisht, ata e kanë rrahur dhe pastaj është qëlluar me pistoletë në brinjë. Plumbi e ka përshkuar tejpërtej duke e plagosur rëndë.
I plagosuri fillimisht është transportuar në Spitalin e Durrësit, por për shkak të gjendjes së rëndë shëndetësore është dërguar me urgjencë në Spitalin e Traumës në Tiranë, ku aktualisht ndodhet nën kujdesin e mjekëve. Ndërkohë, dy kushërinjtë janë në kërkim nga policia.
Gazeta Si â Gjykata e TiranĂ«s ka dhĂ«nĂ« masĂ«n e sigurisĂ« âdetyrim paraqitjeâ pĂ«r 19 tĂ« ndaluarit nĂ« protestĂ«n e PartisĂ« Demokratike, tĂ« mbajtur nĂ« 24 janar.
Të ndaluarit dyshohen se gjatë protestës kanë hedhur molotovë dhe fishekzjarrë në drejtim të Kryeministrisë dhe godinës së Parlamentit, duke shkaktuar tensione dhe rrezik për sigurinë publike. Protesta, e cila fillimisht u zhvillua si tubim politik i opozitës, më pas degradoi në përplasje dhe akte vandalizmi ndaj institucioneve.
NĂ« seancĂ«n gjyqĂ«sore pĂ«r vlerĂ«simin e masave tĂ« sigurisĂ«, Prokuroria e TiranĂ«s kishte kĂ«rkuar masa mĂ« tĂ« ashpra pĂ«r disa prej tĂ« ndaluarve. Konkretisht, pĂ«r 5 persona ishte kĂ«rkuar masa âarrest nĂ« burgâ, ndĂ«rsa pĂ«r 5 tĂ« tjerĂ« âarrest nĂ« shtĂ«piâ, duke argumentuar se veprimet e tyre pĂ«rbĂ«nin rrezikshmĂ«ri tĂ« lartĂ« shoqĂ«rore dhe cenim tĂ« rendit public, raporton pĂ«r Klan News gazetarja Glidona Daci.
MegjithatĂ«, trupa gjykuese vendosi tĂ« mos pranojĂ« kĂ«rkesat e ProkurorisĂ« dhe tĂ« caktojĂ« pĂ«r tĂ« 19 tĂ« ndaluarit masĂ«n mĂ« tĂ« lehtĂ« âdetyrim paraqitjeâ, duke i detyruar ata tĂ« paraqiten periodikisht pranĂ« organeve tĂ« drejtĂ«sisĂ« dhe tĂ« mos pengojnĂ« hetimin.
Të arrestuarit janë: Ardian Lici, Anduel Lleshi, Alan Lika, Anastas Mema, Tomas Koja, Ergi Shkurta, Sali Saraci, Ervis Mirashi, Adrian Toli, Rei Hasko, Bledi Spaho, Eldison Huli, Alket Toska, Leonid Xhebexhiu, Besnik Bali, Elton Hoti, Roni Bizhoti dhe Hamza Cani.
Jashtë ambienteve të gjykatës u mblodhën edhe deputet të opozitës, në mbështetje të të ndaluarve.
Gazeta Si â Me njĂ« vendim tĂ« formĂ«s sĂ« prerĂ«, Gjykata e Posaçme e Apelitka urdhĂ«ruar konfiskimin e njĂ« apartamenti nĂ« pronĂ«si tĂ« ish-kryetarit tĂ« GjykatĂ«s Kushtetuese, Bashkim Dedja, duke vulosur njĂ« proces tĂ« gjatĂ« gjyqĂ«sor qĂ« e shoqĂ«roi pĂ«r vite me radhĂ«.
ĂshtĂ« njĂ« apartament me sipĂ«rfaqe 60 metra katrorĂ«, i ndodhur nĂ« zonĂ«n e plazhit tĂ« Golemit, i cili ishte sekuestruar mĂ« herĂ«t me vendim tĂ« ShkallĂ«s sĂ« ParĂ« nĂ« prill tĂ« vitit 2025. Dedja e kishte kundĂ«rshtuar kĂ«tĂ« vendim, por Apeli e la nĂ« fuqi konfiskimin, duke arsyetuar se pasuria nuk justifikohet me burime tĂ« ligjshme.
Sipas prokurorisë speciale, ish-kreu i Kushtetueses kishte fshehur këtë apartament në formularin e vetëdeklarimit të pasurisë, një shkelje që e çoi atë të bëhej gjyqtari i parë i nivelit të lartë që u dënua nga drejtësia e posaçme, pas dështimit në procesin e rivlerësimit të gjyqtarëve.
Një betejë e gjatë me drejtësinë
Në shtator të vitit 2024, Dedja iu drejtua Gjykatës së Lartë duke kërkuar pafajësinë dhe shfuqizimin e dënimit të dhënë nga dy shkallët më të ulëta të gjyqësorit për fshehje dhe mosdeklarim pasurie. Pak muaj më herët, Gjykata e Apelit e kishte dënuar me gjashtë muaj burg, dënim që u konvertua në një vit shërbim prove.
Edhe pse në fazën e parë të rivlerësimit ai kishte kaluar pa probleme, çështja u rihap në shkallën e apelit, ku u vlerësua se Dedja ishte i lidhur me apartamentin në Golem përmes një kontrate furnizimi me energji elektrike, ndonëse pasuria pretendohej se ishte në emër të të vëllait të tij. Vendimi i parë u rrëzua pas ankimimit të Komisionerit Publik, me mbështetjen e monitoruesve ndërkombëtarë, të cilët argumentuan se pasuria nuk ishte provuar si e ligjshme.
Pavarësisht vendimeve gjyqësore, Dedja ka mbajtur një qëndrim mohues ndaj akuzave, duke i cilësuar ato të pabazuara.
Nga konsensusi politik, te përplasja institucionale
Bashkim Dedja u emërua kryetar i Gjykatës Kushtetuese në vitin 2012, duke pasuar Vladimir Kriston. Kandidatura e tij u mbështet fillimisht nga mazhoranca e djathtë dhe më pas gjeti mbështetje edhe nga mazhoranca socialiste, e cila votoi pro dekretit të presidentit të asaj kohe, Bujar Nishani.
Rivendosja e tij për një mandat të dytë u miratua me një konsensus të plotë parlamentar, pa asnjë votë kundër. Në atë kohë, ky mbështetje u interpretua si vlerësim për punën e tij në krye të institucionit më të lartë kushtetues.
Megjithatë, gjatë qeverisjes socialiste, Gjykata Kushtetuese mori një sërë vendimesh që rrëzuan ligje dhe akte të rëndësishme të qeverisë, duke e përplasur shpesh institucionin me ekzekutivin. U shfuqizuan vendime që lidhnin qeverinë me ndërhyrje në ndërtimet pa leje, ndryshime në ligjin e nëpunësit civil, kontribute shoqërore për profesionistët e lirë, kompensimin e pronarëve dhe licencimin e tregtimit të naftës.
Vetë Dedja doli publikisht kundër ndryshimeve ligjore që prekën mënyrën e zgjedhjes së drejtuesve të sistemit të drejtësisë, duke e thelluar më tej përplasjen me mazhorancën.
Ligji i Vettingut dhe presioni ndërkombëtar
Gjykata Kushtetuese, nën drejtimin e Dedjës, u vu në qendër të debatit politik dhe ndërkombëtar edhe për ligjin e rivlerësimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve. Pas padive të paraqitura nga Unioni i Gjyqtarëve dhe Partia Demokratike, gjykata vendosi pezullimin e përkohshëm të zbatimit të ligjit.
Ky vendim shkaktoi reagime tĂ« forta nga mazhoranca dhe partnerĂ«t ndĂ«rkombĂ«tarĂ«. ĂĂ«shtja u shqyrtua nĂ« njĂ« klimĂ« tĂ« pazakontĂ«, ku nĂ« sallĂ«n e gjyqit ishin tĂ« pranishĂ«m edhe ambasadori i Shteteve tĂ« Bashkuara dhe pĂ«rfaqĂ«suesja e Bashkimit Europian.
NĂ« fund, Gjykata Kushtetuese refuzoi kĂ«rkesĂ«n e qeverisĂ« dhe vendosi tâi drejtohej Komisionit tĂ« Venecias pĂ«r njĂ« opinion, njĂ« hap qĂ« u interpretua si pĂ«rpjekje pĂ«r tĂ« ruajtur balancĂ«n institucionale nĂ« njĂ« moment kritik pĂ«r reformĂ«n nĂ« drejtĂ«si.
Gazeta Si â Me njĂ« vendim tĂ« formĂ«s, Apeli i Posaçëm nĂ« GJKKO ka vendosur tĂ« konfiskojĂ« njĂ« apartament tĂ« ish-kryetarit tĂ« GjykatĂ«s Kushtetueses, Bashkim Dedja.
Bëhet fjalë për një pasuri të sekuestruar më herët me vendim të Shkallës së Parë në prill të vitit 2025, e cila ishte apeluar nga Dedja.
Por, me dyshimin se kjo pasuri nuk justifikohet me burime të ligjshme, Apeli vendosi që të konfiskohej. Apartamenti është me sipërfaqe 60 m2 dhe ndodhet në zonën e plzhit të Golemit.
Dedja nĂ« shtator tĂ« 2024 kĂ«rkoi pafajĂ«sinĂ« e tij nĂ« GjykatĂ«n e LartĂ«, duke kĂ«rkuar shfuqizimin e dĂ«nimit tĂ« dhĂ«nĂ« nga dy shkallĂ«t mĂ« tĂ« ulĂ«ta tĂ« gjyqĂ«sorit pĂ«r âfshehje e mosdeklarim tĂ« pasurisĂ«â.
Në shkallën e tretë Dedja kërkoi rrëzimin e vendimit të Apelit të Posaçëm të shkurtit 2024, që e dënoi me 6 muaj burg, dënim që u konvertua në 1 vit shërbim prove.
Dedja u vu nën akuzë nga SPAK, pasi u shkarkua nga procesi i Vettingut, pasi nuk kishte deklaruar një apartament në Durrës. Në vijimësi ish-kreu i Kushtetueses ka mbajtur qëndrim mohues ndaj akuzës.
Gazeta Si â Gjenerali von Clausewitz e quajti atĂ« âmjegulla e luftĂ«sâ, Der Nebel des Krieges. MegjithatĂ«, gjatĂ« Luftrave tĂ« Napoleonit, telefonat inteligjentĂ« nuk ekzistonin.
Kjo Ă«shtĂ« arsyeja pse deklaratat e Komandantit tĂ« PatrullĂ«s Kufitare tĂ« SHBA-ve, Gregory Bovino, pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r Operacionin âMetro Surgeâ nĂ« Mineapolis, po ndryshojnĂ« me shpejtĂ«si nĂ« ton, ndĂ«rsa mjegulla fillestare largohet: falĂ« imazheve video tĂ« xhiruara nga protestuesit.
TĂ« shtunĂ«n, menjĂ«herĂ« pas vrasjes sĂ« Alex Pretti-t, ai lĂ«shoi ââdeklarata shumĂ« tĂ« forta: âNjĂ« individ qĂ« kishte pĂ«r qĂ«llim tĂ« shkaktonte dĂ«me maksimale dhe tĂ« masakronte oficerĂ«t e zbatimit tĂ« ligjit⊠iu afrua oficerĂ«ve me njĂ« pistoletĂ« gjysmĂ«automatike 9 mm. OficerĂ«t u pĂ«rpoqĂ«n ta çarmatosnin, por ai rezistoi me dhunĂ«. I frikĂ«suar pĂ«r jetĂ«n e tij dhe tĂ« kolegĂ«ve tĂ« tij, njĂ« agjent i PatrullĂ«s Kufitare qĂ«lloi nĂ« vetĂ«mbrojtje. Ky Ă«shtĂ« vetĂ«m sulmi i fundit ndaj oficerĂ«ve tĂ« zbatimit tĂ« ligjitâ.
Por më pas u publikuan imazhe që tregonin qartë një oficer që hiqte armën nga këllëfi i Pretti-t dhe largohej rreth një sekondë para se të dëgjoheshin të shtënat (ndoshta dhjetë) nga një ose dy oficerë, ndërsa viktima ishte e paarmatosur.
KĂ«shtu, âBovino IIâ u rikthye nĂ« media, si tĂ« dielĂ«n ashtu edhe dje: mĂ« i kujdesshĂ«m, pothuajse si avokat.
âI dyshuari hyri nĂ« vendngjarje duke mbajtur njĂ« armĂ« (e vĂ«rtetĂ«, por ai e mbante atĂ« nĂ« njĂ« kĂ«llĂ«f nĂ«n xhaketĂ«. Kur dikush zgjedh tĂ« ndĂ«rhyjĂ« nĂ« njĂ« skenĂ« aktive ku veprojnĂ« forcat e rendit, tĂ« ndĂ«rhyjĂ«, tĂ« pengojĂ«, tĂ« vonojĂ« ose tĂ« sulmojĂ« njĂ« oficer dhe⊠dhe mban njĂ« armë⊠kjo Ă«shtĂ« njĂ« zgjedhje qĂ« individi ka bĂ«rĂ«. TĂ« drejtat e Amendamentit tĂ« DytĂ« (pĂ«r tĂ« blerĂ« lirisht dhe, nĂ« kushte tĂ« caktuara, pĂ«r tĂ« mbajtur armĂ« zjarri, nuk llogariten kur shpĂ«rthen njĂ« trazirĂ« dhe forcat e rendit sulmohen⊠Vdekja ishte e shmangshme. Ai nuk duhej tĂ« kishte ndĂ«rhyrë⊠Oficeri qĂ« qĂ«lloi? Ai Ă«shtĂ« ekspertâ.
Dhe nĂ« njĂ« intervistĂ« me CNN, Bovino, kur gazetari theksoi se viktima nuk mbante armĂ« nĂ« dorĂ«n e djathtĂ«, por njĂ« telefon, dhe ai kishte pohuar tĂ« kundĂ«rtĂ«n, devijoi: âOficerĂ«t tanĂ« ishin nĂ« njĂ« mjedis me rrezik tĂ« lartĂ« dhe stres tĂ« lartĂ«. Individi po pengonte nĂ« mĂ«nyrĂ« aktive njĂ« operacion tĂ« zbatimit tĂ« ligjit. Ai ishte i armatosur. PavarĂ«sisht nĂ«se arma ishte nĂ« dorĂ«n e tij nĂ« momentin e saktĂ« tĂ« afrimit, apo nĂ« brez, ai ishte ende njĂ« kĂ«rcĂ«nim vdekjeprurĂ«s qĂ« kishte depĂ«rtuar nĂ« ndĂ«rhyrjen e oficerĂ«veâ.
Dhe pyetjes sĂ« qartĂ«, âsi mundet njĂ« burrĂ« nĂ« tokĂ«, pa armĂ«, tĂ« paraqesĂ« njĂ« kĂ«rcĂ«nim vdekjeprurĂ«s?â, ai ofroi njĂ« pĂ«rgjigje jo: âNuk do tĂ« kundĂ«rshtoj njĂ« klip video tre sekondĂ«sh tĂ« parĂ« nĂ« TV. Kjo Ă«shtĂ« njĂ« situatĂ« nĂ« zhvillim. OficerĂ«t tanĂ« duhet tĂ« marrin vendime tĂ« çastit. Kur dikush zgjedh tĂ« ndĂ«rhyjĂ« nĂ« njĂ« skenĂ« aktive tĂ« zbatimit tĂ« ligjit, tĂ« ndĂ«rhyjĂ« dhe tĂ« mbajĂ« njĂ« armĂ« pĂ«r ta bĂ«rĂ« kĂ«tĂ«, kjo Ă«shtĂ« njĂ« zgjedhje qĂ« ata kanĂ« bĂ«rĂ«â.
KĂ«shtu, âBovino IIâ gjithashtu i dha fund pĂ«rdorimit fillestar tĂ« fjalĂ«s âmasakĂ«râ: âKy individ ishte pjesĂ« e njĂ« grupi qĂ« ka qenĂ« vazhdimisht armiqĂ«sor ndaj misionit tonĂ«. Ai mbĂ«rriti nĂ« vendngjarje me njĂ« armĂ« tĂ« mbushur dhe disa karikatorĂ«. Ne nuk presim qĂ« oficeri i parĂ« tĂ« vritet pĂ«rpara se tĂ« neutralizojmĂ« njĂ« kĂ«rcĂ«nim. Vdekja ishte e shmangshme. Ai nuk duhej tĂ« kishte ndĂ«rhyrĂ«â.
Kristi Noem, Sekretare e SigurisĂ« KombĂ«tare (DHS), mbeti e vendosur nĂ« deklaratat e saj agresive fillestare: âKy individ mbĂ«rriti nĂ« vendngjarje pĂ«r tĂ« shkaktuar dĂ«m maksimal dhe pĂ«r tĂ« vrarĂ« forcat e rendit. Z. Pretti mbĂ«rriti me armĂ« dhe municione pĂ«r tĂ« prishur njĂ« operacion policor tĂ« kryer nga agjentĂ« federalĂ«. Ai Ă«shtĂ« njĂ« terrorist qĂ« u infiltrua nĂ« njĂ« skenĂ« tĂ« policisĂ« federale me qĂ«llimin pĂ«r tĂ« dĂ«mtuar ata qĂ« mbrojnĂ« kufijtĂ« dhe ligjet tona. Ne nuk do tâu kĂ«rkojmĂ« falje oficerĂ«ve qĂ« mbrojnĂ« jetĂ«n e tyre nga agjitatorĂ«t e armatosur. Kam parĂ« videot e qarkulluara nga aktivistĂ«t. Ato janĂ« shumĂ« tĂ« montuara dhe nuk tregojnĂ« shkallĂ«n e plotĂ« tĂ« kĂ«rcĂ«nimit⊠Nuk mund tĂ« gjykosh njĂ« luftĂ« pĂ«r jetĂ« a vdekje bazuar nĂ« njĂ« video tre sekondĂ«she tĂ« xhiruar me njĂ« celular nga ana tjetĂ«r e rrugĂ«s. Ai po mbante njĂ« armĂ« kur iu afrua agjentĂ«ve federalĂ«!â
NĂ« provat e SPAK, pjesĂ« Ă«shtĂ« dhe faksi i nisur nga zyra e ish-ministrit tĂ« DrejtĂ«sisĂ« sĂ« asaj kohe, Aldo Bumçi, nĂ« drejtim tĂ« MinistrisĂ« sĂ« Mbrojtjes, pĂ«r hapjen e fabrikĂ«s sĂ« demontimit tĂ« armĂ«ve nĂ« GĂ«rdec, shkresĂ« e cila mbante shĂ«nim emrin e ShkĂ«lzen BerishĂ«s, âPĂ«r ShkĂ«lzeninâ, djali i kryeministrit tĂ« kohĂ«s, Sali Berisha.
I thirrur në dhjetor 2023 në SPAK për këtë çështje në cilësinë e dëshmitarit, Shkëlzen Berisha ka mohuar të ketë lidhje apo dijeni me këtë faks, që mban emrin e tij.
SPAK dyshon se faksi i vitit 2007, ku ishte shënuar emri i Shkëlzen Berishës, besohet se ishte dhënie mendimi aprovues nga Ministria e Drejtësisë, për projekt-vendimin e qeverisë të përgatitur nga Ministria e Mbrojtjes, për demontimin e municioneve në Gërdec.
Ministria e Drejtësisë, me ministër asokohe, Aldo Bumçin ka qenë një nga organet kompetente për të gjithë praktikën e ndërtimit të fabrikës së armëve.
DĂ«shmia mbĂ«shtetet nga ish-sekretarja e Aldo Bumçit dhĂ«nĂ« para prokurorĂ«ve, e cila ka pranuar mĂ« herĂ«t se ShkĂ«lzeni ka shkuar nĂ« zyrĂ«, e mĂ« pas Aldo Bumçi ka pĂ«rcjellĂ« porosinĂ« pĂ«r tek zyra private e ShkĂ«lzenit nĂ« MinistrinĂ« e Mbrojtjes.Â
Faksi është sekuestruar nga Prokuroria në materialet e gjetura pas tragjedisë në Ministrinë e Mbrojtjes. Për këtët, SPAK gjithashtu ka kërkuar që në pyetje të merret dhe Anjola Agolli, ish-sekretare e ministrit të Drejtësisë, Aldo Bumçi.
PĂ«r kĂ«tĂ« tragjedi prokuroria dĂ«rgoi 28 tĂ« pandehur nĂ« gjykatĂ«, mes tyre edhe Mihal Delijorgjin, president i shoqĂ«risĂ« âAlbademilâ, Ylli Pinari, drejtor i kompanisĂ« MEICO dhe Dritan Minxholli, administrator i fabrikĂ«s, tĂ« cilĂ«t janĂ« liruar nga burgu pas kryerjes sĂ« dĂ«nimeve pĂ«rkatĂ«se.
NĂ« shkurt 2013, Gjykata e Apelit reduktoi me 1/3 dĂ«nimin e dhĂ«nĂ« nga Gjykata e TiranĂ«s pĂ«r tre tĂ« pandehurit kryesorĂ« tĂ« dosjes âGĂ«rdeciâ.
Ndërsa vijon gjyqi ndaj Fatmir Mediut, aktualisht kryetari i Partisë Republikane dhe deputet në Parlament. Ai i ka mohuar të gjitha akuzat, duke e cilësuar çështjen si të motivuar politikisht.
Mediu akuzohet pĂ«r âshpĂ«rdorim detyreâ dhe shpĂ«rdorim detyreâ nĂ« kuadĂ«r tĂ« zinxhirit komandues ushtarak nĂ« lidhje me çmontimin e municioneve nĂ« punishten e GĂ«rdecit.
Gazeta Si â Sipas tĂ« gjitha gazetave kryesore amerikane, duke cituar burime burime anonime qeveritare, Gregory Bovino do tĂ« largohet nga Minesota tĂ« martĂ«n sĂ« bashku me disa agjentĂ« tĂ« PatrullĂ«s Kufitare, policinĂ« federale pĂ«rgjegjĂ«se pĂ«r emigracionin dhe kontrollin kufitar.
Largimi i tij sinjalizon njĂ« ndryshim nĂ« qasjen e Donald Trump ndaj operacioneve anti-emigracion, pĂ«r tĂ« cilat Bovino kishte qenĂ« komandanti operacional âde factoâ nĂ« muajt e fundit dhe pĂ«r tĂ« cilat administrata ishte kritikuar ashpĂ«r, si nĂ« Shtetet e Bashkuara ashtu edhe jashtĂ« saj.
Bovino, 55 vjeç, ka qenë me Patrullën Kufitare për 30 vjet, duke bashkëpunuar shpesh me ICE për çështjet e emigracionit.
Administrata e Donald Trump e emĂ«roi atĂ« nĂ« tetor 2025, duke e ngarkuar me drejtimin e operacioneve fillimisht nĂ« Ăikago, pastaj nĂ« Charlotte, New Orleans dhe sĂ« fundmi nĂ« Minneapolis.
Roli i tij nuk ishte një mandat zyrtar brenda hierarkisë së Patrullës Kufitare (e cila ka një shef, Michael Banks), por u krijua posaçërisht nga administrata.
Prandaj, Bovino raportonte drejtpĂ«rdrejt te Sekretarja e SigurisĂ« KombĂ«tare, Kristi Noem. Sipas gazetave tĂ« ndryshme, ai tani pritet tĂ« kthehet nĂ« rolin e tij si mbikĂ«qyrĂ«s i PatrullĂ«s Kufitare nĂ« Kaliforni dhe sipas âThe Atlanticâ, ai pritet tĂ« dalĂ« nĂ« pension sĂ« shpejti.
Metodat e tij jo-ortodokse ishin përfolur prej kohësh, por në javët e fundit, Bovino ishte kritikuar veçanërisht për mbrojtjen e dhunës së dokumentuar nga agjentët e ICE në Minneapolis, madje duke shkuar aq larg sa të mbështeste versione qartësisht të rreme të ngjarjeve në vrasjet e Renee Good dhe Alex Pretti.
NĂ« rastin Pretti-t nĂ« veçanti, Bovino kishte thĂ«nĂ« se 37-vjeçari ishte gati tĂ« âmasakronte agjentĂ«tâ, njĂ« pretendim i kundĂ«rshtuar nga disa video qĂ« qarkulluan mĂ« pas.
Sipas raportimeve të ndryshme, presidenti Trump ishte i shqetësuar nga kritikat dhe për këtë arsye vendosi ta shkarkonte Bovinon.
NĂ« vend tĂ« tij, Trump tha se do tĂ« dĂ«rgojĂ« Tom Homan nĂ« Minesota, tĂ« cilin gazetat amerikane e quajnĂ« âCari i kufiritâ (Ă«shtĂ« njĂ« titull joformal nĂ« zhargonin politik amerikan qĂ« i referohet njĂ« zyrtari pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r njĂ« çështje specifike).
Homan nuk është i moderuar, por ai përdor metoda më tradicionale: në vend të bastisjeve shtëpi më shtëpi, ai mbështet operacionet e synuara pas hetimeve, të cilat shmangin shkaktimin e panikut midis popullsisë.
NĂ« njĂ« demonstrim tĂ« tensionit tĂ« vazhdueshĂ«m nĂ« Minesota, disa protestues u mblodhĂ«n tĂ« martĂ«n jashtĂ« hotelit ku besohej se Bovino po qĂ«ndronte me agjentĂ« tĂ« PatrullĂ«s Kufitare nĂ« Maple Grove, pranĂ« âqyteteve binjakeâ tĂ« Minneapolis dhe St. Paul. Pasuan disa pĂ«rleshjet dhe 26 persona u arrestuan nga policia.
Gazeta Si â NjĂ« 30-vjeçar me banim nĂ« Itali, u arrestua nĂ« Rinas, pasi tentoi tĂ« trafikojĂ« armĂ« zjarri nĂ« aeroportin e Rinasit.
Sipas policisë, Halil Hysaj, po tentonte të dilte nga Shqipëria për të udhëtuar drejt Italisë. Por kontrollet me skaner pikasën brenda valixhes së tij një armë zjarri tip pistoletë, e cila u sekuestrua së bashku me municionin luftarak.
Policia arrestoi 30 vjeçarin dhe po kryen veprimet e nevojshme për zbardhjen e plotë të rastit.
Gazeta Si â NjĂ« 52 vjeçar i dĂ«nuar nĂ« MaqedoninĂ« e Veriut me burgim tĂ« pĂ«rjetshĂ«m si fajtor pĂ«r tre vrasje tĂ« kryera nĂ« vitin 2007 Ă«shtĂ« arrestuar mbrĂ«mjen e tĂ« hĂ«nĂ«s nĂ« TiranĂ«.
Policia njofton Besim Sherifi prej kohësh fshihej në zonën e Liqenit të Thatë, ku përdorte një pasaportë të Kosovës dhe kartë identiteti të Kosovës të falsifikuara me gjeneralitetet e një shqiptari nga Kosova.
17 vite më parë ai vrau me armë zjarri 3 persona në Shkup. Pas arrestimit kanë nisur procedurat për ekstradimin e tij drejt Maqedonisë së Veriut.
âPĂ«r kĂ«tĂ« vepĂ«r, legjislacioni penal i MaqedonisĂ« sĂ« Veriut parashikon dĂ«nim maksimal, burgim tĂ« pĂ«rjetshĂ«mâ, thekson Policia e Shtetit.
Sipas autoriteteve maqedonase, Sherifi dyshohet se më 05 tetor 2007, në fshatin Kopanicë të Shkupit, ka vrarë me armë zjarri tre persona.
Gazeta Si â Dy tĂ« rinj, 20 dhe 24 vjeç, u arrestuan nĂ« fundjavĂ«, si tĂ« dyshuar pĂ«r vrasjen e 45-vjeçarit shqiptar Marko Beka, ngjarje e ndodhur tĂ« shtunĂ«n nĂ« Larum, nĂ« qendĂ«r tĂ« fshatit Geel tĂ« BelgjikĂ«s.
Sipas mediave belge, shërbimet e emergjencës u përpoqën ta ringjallnin viktimën, por pa sukses. Shoferi i taksisë vdiq në vendngjarje nga plagët e marra me armë zjarri në rrethana të paqarta deri tani.
Policia Federale Gjyqësore (FGP) e Anversës kreu hetime të mëtejshme dhe kreu disa kontrolle shtëpish fundjavën e kaluar.
âTĂ« shtunĂ«n dhe tĂ« dielĂ«n, FGP arrestoi dy burra, tĂ« moshĂ«s 20 dhe 24 vjeç, nga Merksem dhe Geelâ, vazhdon zĂ«dhĂ«nĂ«si i policisĂ«, Aerts, pa specifikuar kombĂ«sinĂ« e tyre.
âPas marrjes nĂ« pyetje, ata u sollĂ«n para gjyqtarit hetues tĂ« dielĂ«n dhe u arrestuan me dyshimin pĂ«r vrasje. Kryetari i trupit gjykues do tĂ« vendosĂ« pĂ«r kĂ«tĂ« arrestim tĂ« premtenâ.
Hetimi penal vazhdon. âNĂ« kĂ«tĂ« kohĂ«, Ă«shtĂ« ende e paqartĂ« se kush qĂ«lloi tĂ« shtĂ«nĂ«n fatale dhe cili ishte motivi i tĂ« shtĂ«naveâ, pĂ«rfundon Aerts.
Marko Beka ishte babai i tre fëmijëve, të moshave 5, 11 dhe 17 vjeç, dhe drejtonte një biznes privat taksish në Geel.
Bashkëshortja e tij, Izabela, e përshkruan atë si një njeri të qetë, të sjellshëm dhe shumë social, i dashur për komunitetin dhe pa konflikte me askënd.
Gazeta Si â Gjenerali i lartĂ« kinez Zhang Youxia, i pĂ«rshkruar shpesh si krahu i djathtĂ« i presidentit Xi Jinping, Ă«shtĂ« arrestuar me dyshimin pĂ«r tradhti.
75-vjeçari Zhang dyshohet se u ka kaluar Shteteve të Bashkuara informacione të ndjeshme në lidhje me aftësitë bërthamore të Kinës
Ministria kineze e Mbrojtjes njoftoi tĂ« shtunĂ«n se po hetonte âshkelje serioze tĂ« ligjitâ. Shefi i Shtabit, Liu Zhenli u arrestua gjithashtu, por ministria nuk dha detaje tĂ« mĂ«tejshme.
Sipas një dokumenti që Wall Street Journal pretendon se e ka parë, gjenerali i lartë kinez Zhang, dyshohet se i ka kaluar Shteteve të Bashkuara informacione të ndjeshme në lidhje me aftësitë bërthamore të Kinës.
I njëjti raport sugjeron gjithashtu se Zhang pranoi para për të ndikuar në ngritjet në detyrë brenda ushtrisë. Këto raporte nuk janë konfirmuar në mënyrë të pavarur.
Gazeta e partisĂ« ushtarake, Ushtria Ălirimtare Popullore, âDailyâ, shkruan se Zhang dhe Liu dyshohet se kanĂ« minuar âautoritetin e presidentit Xiâ.
Rasti përshtatet në fushatën më të gjerë të Xi për të luftuar korrupsionin dhe abuzimin me pushtetin në ushtri.
Disa figura tĂ« profilit tĂ« lartĂ« janĂ« lĂ«nĂ« mĂ«njanĂ« nĂ« muajt e fundit. NĂ« tetor, pĂ«r shembull, Gjenerali He Ăeidong u shkarkua nga posti i tij pas akuzave pĂ«r korrupsion.
âGoditje e madhe moraleâ
Zhang Youxia Ă«shtĂ« nĂ«nkryetar i Komisionit Qendror Ushtarak, organi qĂ« mbikĂ«qyr UshtrinĂ« Ălirimtare Popullore Kineze. Ai Ă«shtĂ« udhĂ«heqĂ«si mĂ« i lartĂ« ushtarak i vendit pas presidentit Xi Jinping.
ĂshtĂ« e habitshme qĂ« Zhang Ă«shtĂ« konsideruar prej kohĂ«sh njĂ« njeri i besuar i Xi-sĂ«. Familjet e tyre kanĂ« lidhje qĂ« datojnĂ« qĂ« nga periudha revolucionare nĂ«n drejtimin e Mao Ce Dunit.
Zhang gjithashtu mbeti në pozicionin e tij, megjithëse disa vëzhgues besojnë se ai mund të ishte kishte dalë në pension më herët.
AnalistĂ«t po e quajnĂ« kĂ«tĂ« njĂ« hap tĂ« jashtĂ«zakonshĂ«m. Eksperti amerikan i KinĂ«s, Christopher K. Johnson, e quan âtĂ« paprecedentĂ« nĂ« historinĂ« e ushtrisĂ« kinezeâ qĂ« njĂ« figurĂ« nĂ« kĂ«tĂ« nivel po vihet nĂ« shĂ«njestĂ«r. âKjo do tĂ« thotĂ« shpĂ«rbĂ«rje e plotĂ« e udhĂ«heqjes ushtarakeâ.
Eksperti Su Tzu-yun i frikĂ«sohet ânjĂ« goditjeje tĂ« madhe pĂ«r moralin brenda ushtrisĂ« kinezeâ. Ai e sheh hetimin ndaj Zhang kryesisht si ânjĂ« pasqyrim tĂ« pasigurisĂ« sĂ« Xi Jinpingâ.
Dyshimet
Vëzhgues të tjerë gjithashtu theksojnë se hetime të tilla zakonisht kanë pasoja serioze: ata që bien nga hiri në Kinë rrallë kthehen në favor të udhëheqjes së partisë.
Në të njëjtën kohë, mbeten pyetje në lidhje me natyrën e dyshimeve. Analisti amerikan, Neil Thomas, thekson se komunikimet dhe kontaktet e Zhang normalisht monitorohen rreptësisht, gjë që, thotë ai, e bën të vështirë të kuptohet se si mund të ketë ndodhur në të vërtetë një rrjedhje e tillë informacioni.
Login
