Login
Zjarri nĂ« clubin nĂ« ZvicĂ«r nga fishekzjarret e shampanjĂ«s: Rastet e ngjashme dhe pse duhet zhdukur kjo âtraditĂ«â?
NĂ« natĂ«n e Vitit tĂ« Ri, njĂ« tragjedi e rĂ«ndĂ« tronditi ZvicrĂ«n. NĂ« barin âLe Constellationâ nĂ« Crans-Montana, njĂ« zjarr shkatĂ«rrues shpĂ«rtheu gjatĂ« festimeve, pasi dyshohet se fishekzjarre ose qirinj tĂ« ndezur, tĂ« vendosur brenda shisheve tĂ« shampanjĂ«s, u afruan rrezikshĂ«m pranĂ« tavanit tĂ« lokalit. FlakĂ«t kapĂ«n me shpejtĂ«si materialet e ndezshme tĂ« izolimit dhe dekorit, ndĂ«rsa tymi i dendur dhe toksik pushtoi ambientin brenda pak minutash, duke e kthyer klubin nĂ« njĂ« kurth vdekjeje.
Bilanci i deritanishëm: 47 persona humbën jetën, ndërsa 115 të tjerë mbetën të plagosur, shumë prej tyre me djegie të rënda dhe probleme serioze nga asfiksia. Autoritetet zvicerane vijojnë hetimet për të përcaktuar përgjegjësitë, por dëshmitë e para janë të qarta: një praktikë festive e rrezikshme, e toleruar prej vitesh, u shndërrua në shkak fatal.
Të mbijetuarit tregojnë se gjithçka ndodhi brenda sekondash. Një flakë e vogël mjaftoi për të ndezur materialet e lehta të tavanit. Më pas erdhi tymi i zi dhe i trashë, i cili bllokoi frymëmarrjen dhe shikimin, duke penguar daljen nga ambienti. Disa prej viktimave nuk u dogjën nga flakët, por u mbytën nga gazrat toksikë të prodhuar nga materialet izoluese.
Historia e klubeve të natës është e mbushur me ngjarje të ngjashme, ku përdorimi i fishekzjarreve dhe flakëve në ambiente të mbyllura ka shkaktuar masakra njerëzore.
NĂ« vitin 2003, zjarri nĂ« klubin âThe Stationâ nĂ« Shtetet e Bashkuara vrau 100 persona dhe plagosi mbi 230 tĂ« tjerĂ«, pasi njĂ« fishekzjarr i ndezur nĂ« skenĂ« kapi shkumĂ«n izoluese tĂ« tavanit.
NĂ« vitin 2004, nĂ« ArgjentinĂ«, klubi âCromañón Republicâ u shndĂ«rrua nĂ« varr masiv pĂ«r 194 persona, ndĂ«rsa mbi 1,400 u plagosĂ«n, sĂ«rish pas pĂ«rdorimit tĂ« mjeteve piroteknike gjatĂ« njĂ« koncerti.
NĂ« vitin 2013, Brazili u trondit nga zjarri nĂ« klubin âKissâ, ku 242 persona humbĂ«n jetĂ«n dhe rreth 630 u plagosĂ«n, nĂ« njĂ« nga tragjeditĂ« mĂ« tĂ« rĂ«nda tĂ« kĂ«tij lloji nĂ« botĂ«.
Edhe më afër nesh, në Maqedoninë e Veriut, një tragjedi e rëndë u regjistrua në mars të vitit 2025. Në orët e para të mëngjesit të 16 marsit, rreth orës 03:00, një zjarr përfshiu një klub nate në qytetin e Koçanit, ku po zhvillohej një mbrëmje festive me performancë live nga një grup muzikor vendas.
Në diskotekë ndodheshin rreth 1,500 të rinj. Si pasojë e flakëve, 59 të rinj humbën jetën, ndërsa mbi 155 të tjerë mbetën të plagosur. Sipas drejtoreshës së spitalit në Koçan, viktimat ishin kryesisht të moshave 14 deri në 25 vjeç. Mediat në Maqedoninë e Veriut raportuan se shkak i mundshëm i zjarrit dyshohet të kenë qenë fishekzjarret e përdorura brenda ambienteve të lokalit, një praktikë që u përsërit edhe aty, me pasoja shkatërrimtare.
Rreziku i fishekzjarreve dhe flakëve në ambiente të mbyllura është i njohur dhe i dokumentuar. Këto mjete janë projektuar për përdorim në hapësira të jashtme. Në ambiente të brendshme, një shkëndijë e vetme mjafton për të ndezur izolimin akustik, drurin, tekstilet apo shkumën sintetike të tavaneve. Kur këto materiale marrin flakë, zjarri përhapet me shpejtësi ekstreme dhe prodhon tym jashtëzakonisht toksik, që paralizon njerëzit përpara se ata të arrijnë të reagojnë.
Në shumicën e rasteve, vdekjet ndodhin jo nga flakët direkte, por nga asfiksia dhe helmimi nga tymi. Daljet e emergjencës bllokohen, dritat fiken, paniku përhapet dhe sekondat bëhen fatale.
Ky është një zakon vdekjeprurës. Nga Zvicra në Brazil, nga Argjentina në SHBA, e deri në Maqedoninë e Veriut, e njëjta skemë përsëritet, me të njëjtin fund tragjik.
Ka ardhur momenti që përdorimi i fishekzjarreve, qirinjve dhe flakëve të hapura në ambiente të mbyllura të ndalohet dhe të zhduket përfundimisht. Asnjë festë nuk vlen jetën e një njeriu, aq më pak të dhjetëra të rinjve që dalin për të festuar dhe nuk kthehen më në shtëpi.
Këto janë pasoja të drejtpërdrejta të neglizhencës dhe të një zakoni që ka provuar, ndër vite, se prodhon vetëm viktima.
The post Zjarri nĂ« clubin nĂ« ZvicĂ«r nga fishekzjarret e shampanjĂ«s: Rastet e ngjashme dhe pse duhet zhdukur kjo âtraditĂ«â? appeared first on iconstyle.al.
Dhjetëra mijëra njerëz, shumica të rinj të brezit Gen Z, mbushën sheshet e Sofjes dhe qyteteve të tjera duke kundërshtuar rritjen e taksave, kontributeve të sigurimeve shoqërore dhe borxhit publik.
Ata thonĂ« se nuk kanĂ« besim qĂ« njĂ« qeveri e varur nga oligarkĂ« tĂ« sanksionuar pĂ«r korrupsion mund tĂ« menaxhojĂ« paratĂ« e tyre. Simbole si derri i madh plastik âkundĂ«r babĂ«zisĂ«â u kthyen nĂ« ikonĂ« tĂ« protestave, ndĂ«rsa rrjetet sociale u pĂ«rdorĂ«n si instrument kryesor organizimi. Pas presionit, kryeministri Rosen Zhelyazhov u detyrua ta tĂ«rheqĂ« projekt-buxhetin dhe tĂ« premtojĂ« njĂ« variant tĂ« ri, por protestuesit nuk u tĂ«rhoqĂ«n: tani kĂ«rkesat shkojnĂ« nga transparenca fiskale deri te dorĂ«heqja e qeverisĂ« dhe zgjedhje tĂ« parakohshme.
Në të dyja rastet, në rrugë dalin mijëra njerëz për të kërkuar të drejtat më bazike: sigurinë fizike përballë armës së shtetit dhe sigurinë ekonomike përballë vendimeve fiskale që prekin jetën e përditshme. Greqia ngre zërin kundër një sistemi ku një adoleshent mund të vritet nga polici dhe, 17 vjet më pas, plagët shoqërore nuk janë mbyllur. Bullgaria shpërthen kundër një modeli qeverisjeje ku korrupsioni shihet si rregull, jo përjashtim, dhe ku kalimi në euro shoqërohet me frikën se çmimin do ta paguajnë qytetarët e zakonshëm.
(@tpointuk)
Shqiptarët e kanë përjetuar këtë mentalitet në kurriz shumë më herët. Nga rrahjet, braktisjet, djegiet e dokumenteve, trajtimet çnjerëzore në Kakavijë e Kapshticë, rasti shqiptar është i dokumentuar prej vitesh. Greqia i ka keqtrajtuar shqiptarët gjatë krizës së tyre më të madhe, i ka trajtuar me nënçmim institucional dhe as sot nuk është shkëputur dot nga ky mentalitet. Historia e dhunës së rojeve greke ndaj shqiptarëve është pjesë e të njëjtës praktikë. Ndryshon vetëm kombësia e viktimës, jo sjellja e autorit.
E kemi trajtuar këtë temë edhe kur u publikua dokumentari slloven në vitin 2022, por sot, me zhvillimet e reja, me hetime zyrtare dhe me emra të përfshirë në qendër të skandalit, historia merr përmasa të tjera, shumë më të rënda, shumë më të pakapërcyeshme.
Rrethimi i Sarajevës zgjati 44 muaj, më i gjati në historinë moderne, më i gjatë edhe se rrethimi nazist i Leningradit. Mbi 11.000 civilë u vranë, prej të cilëve 1.600 fëmijë. Një në dhjetë fëmijë u vra nga snajperët. Fëmijë që vraponin nëpër rrugë, që luanin, që kërkonin bukë, që mbanin duart e nënave të tyre. Për ta, dikush kishte paguar para. Dhe dikush shtinte mbi ta.
NĂ« vitet 1990, gazetarĂ«t e âOslobodjenjeâ alarmonin publikun pĂ«r fenomenin makabĂ«r, por bota nuk reagoi. MĂ« pas, shĂ«rbimi sekret italian SISMI informoi se tĂ« paktĂ«n pesĂ« italianĂ« ndodheshin nĂ« kodrat rreth SarajevĂ«s pĂ«r tĂ« qĂ«lluar civilĂ«. NjĂ« serb i arrestuar deklaroi se kishte shoqĂ«ruar tĂ« huajt nga Beogradi nĂ« pozicionet e snajperĂ«ve. DĂ«shmi tĂ« shumta flasin pĂ«r njĂ« rrjet tĂ« tĂ«rĂ« âturizmi lufteâ. Por vitet kaluan dhe çështja ra nĂ« heshtje.
NĂ« qarkullim janĂ« dy video tĂ« viteve â90: njĂ«ra e tregon atĂ« nĂ« njĂ« automjet ku Ă«shtĂ« vendosur njĂ« kafkĂ« njeriu me helmetĂ« tĂ« OKB-sĂ«. Tjetra interpretohet nga disa si moment kur ai mban njĂ« pushkĂ« snajperi. Vuçiçi i mohon kategorikisht akuzat, herĂ« duke thĂ«nĂ« se ishte gazetar dhe se objekti ishte ânjĂ« tripod kamereâ e herĂ« se ishte ânjĂ« çadĂ«râ. ZĂ«dhĂ«nĂ«sja e tij i quan akuzat âdezinformim politikâ.
Por realiteti i treguar nĂ« video i pĂ«rmbys tĂ« gjitha premtimet. NĂ« pamje shfaqet drejtoresha e qendrĂ«s, Hermiona Hajdini, sĂ« bashku me veterinerin DhimitĂ«r Papi dhe punonjĂ«sen ArbĂ«resha Kaimi, tĂ« cilĂ«t shihen duke helmuar qen e mace nĂ« zonĂ«n e Ăajupit. Personat qĂ« duhet tĂ« siguronin mbrojtjen e tyre, duken duke bĂ«rĂ« tĂ« kundĂ«rtĂ«n, duke i eliminuar nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« dhunshme.
Me Kevin ndodhi e dyta, nuk u ble por iu bĂ« presion. Ai u mor nĂ«n akuzĂ«n âgoditje pĂ«r shkak tĂ« detyrĂ«sâ, edhe pse mĂ« vonĂ« vetĂ« gjykata pranoi se arrestimi ishte i paligjshĂ«m.