Pretendimi: Antiparazitari Ivermectin përdoret te njerëzit për të trajtuar gjithfarë sëmundjesh, nga Covid-19 deri te kanceri.

Verdikti: E paprovuar

———————————————————————

Në rrjetet konspiracioniste, përfshi ato shqipfolëse, antiparazitari Ivermectin vijon të reklamohet si një kurë mrekullibërëse për gjithfarë sëmundjesh dhe problemesh shëndetësore që nuk kanë lidhje me njëra-tjetrën, nga Covid-19, tek sëmundjet autoimune tek kanceri. 

Si zakonisht, për të mbështetur këto pretendime të jashtëzakonshme nuk sillet ndonjë referencë, burim apo provë, aq më pak të jashtëzakonshme.

Postimi i mësipërm duket të jeë përkthimi në shqip i një postimi në Tëitter nga një llogari me emrin @DrDavidivw, e cila vetëpërshkruhet si “një studiues i kancerit”. Megjithatë, llogaria nuk e ka bërë emrin e vërtetë publik dhe foto që ka në profil është një foto ilustruese e marrë nga interneti. Më tej, llogaria shet Ivermectin dhe antiparazitarë të tjerë, një konflikt interesi lehtësisht i dallueshëm.

Administrata amerikane e Ushqimit dhe Barnave miratoi përdorimin e ivermektinës “për të trajtuar disa krimba parazitarë”, ndërsa formulimet topike janë të disponueshme për morrat e kokës dhe rosacea, skuqjen e lëkurës.

Ivermectina është provuar të jetë “klinikisht efektive kundër infeksioneve të caktuara nga krimbat dhe zgjebja”, tha për AFP më 29 prill 2025 Akos Heinemann, drejtues i kërkimit në departamentin e farmakologjisë në Universitetin Mjekësor të Grazit. “Çdo gjë tjetër është spekulim i bazuar në të dhëna shkencërisht të pambështetshme ose thjesht është i sajuar”, tha ai.

Ivermektina ka efekte anësore të mundshme serioze.

Në vitin 2021, mes rritjes së numrit të rasteve drejtuar qendrave të helmimit, Departamenti kanadez i Shëndetit lëshoi ​​një paralajmërim kundër marrjes së ivermektinës jashtë etiketës ose në versione për bagëtinë. “Kanadezët nuk duhet të konsumojnë kurrë produkte shëndetësore të destinuara për kafshët për shkak të rreziqeve të mundshme serioze shëndetësore, duke përfshirë kriza, komë dhe madje edhe vdekje”, tha institucioni.

Heinemann tha se “dhënia ose marrja e ivermektinës jashtë indikacioneve të saj të miratuara është neglizhencë e rëndë.”

Monika Redlberger-Fritz, studiuese në Qendrën për Virologji në Universitetin Mjekësor të Vjenës, u pajtua. “Ivermektina duhet të përdoret vetëm siç është autorizuar; të gjitha përdorimet e tjera nuk janë të rekomanduara”, tha ajo për AFP.

Gjatë pandemisë, studiuesit hetuan nëse ivermektina mund të trajtonte Covid-19, por studimet nuk arritën të gjenin ndonjë përfitim klinik.

The post I pavërtetuar efikasiteti i antiparazitarit Ivermectin në trajtimin e një sërë sëmundjesh appeared first on Faktoje.al.

Esmeralda Topi 

Kur prezantoi skemën e re të kompensimit të TVSH-së për prodhuesit bujqësorë, ministri i Financave, Petrit Malaj, e argumentoi atë si një mënyrë për të mbështetur fermerët dhe për të formalizuar sektorin bujqësor.

Por mënyra se si është ndërtuar skema vendos disa kushte për fermerët dhe po nxjerr “jashtë loje” fermerët e vegjël. Për të marrë kompensimin 10%, ata duhet të jenë të pajisur me NIPT pranë administratës tatimore, të kenë faturat që dokumentojnë shitjen e prodhimeve dhe t’ia kenë shitur prodhimet subjekteve të regjistruara për TVSH. 

2,397 aplikime deri në fund të korrikut

Të dhënat e Administratës Tatimore tregojnë se në Shqipëri janë të regjistruar 111,600 fermerë me NIPT. Por nga janari deri në fund të korrikut ishin regjistruar gjithsej 2,397 aplikime për kompensimin e  TVSH-së. Vlera totale e kërkuar nga fermerët arrinte në 587 milionë lekë, ose rreth 5.9 milionë euro. Nëse kjo shifër krahasohet me 111,600 fermerët e pajisur me NIPT, aplikimet përfaqësojnë vetëm rreth 2.1% të tyre.

Ndërkohë, autoritetet presin që vlera potenciale e kompensimit deri në fund të vitit të arrijë në rreth 13.8 milionë euro.

Pra, në fund të korrikut, fermerët kishin kërkuar më pak se gjysmën e shumës që administrata pret të kompensojë deri në fund të vitit. Afati i aplikimit vijon deri në fund të vitit dhe numri i aplikimeve mund të rritet. Por shifrat e deritanishme tregojnë një hendek të madh mes numrit të fermerëve të regjistruar dhe atyre që kanë arritur të hyjnë realisht në skemë. 

Problemi i faturave

Për të marrë 10% kompensim, fermeri duhet të dorëzojë kërkesën pranë tatimeve bashkë me autofaturat ku figuron NIPT-i i tij, si dhe numrin e llogarisë bankare. Afatet ndahen në dy periudha gjashtëmujore dhe administrata tatimore ka 30 ditë për të kryer pagesën. 

Thënë kjo. një nga kushtet kryesore për të përfituar kompensimin është dokumentimi i shitjes përmes faturës. Pikërisht këtu duket se skema po përballet me një nga problemet që ishte paralajmëruar që në fillim.

Më 28 korrik, ministri i Financave, Petrit Malaj, u bëri thirrje subjekteve grumbulluese dhe përpunuese që të vijonin të lëshonin faturat për fermerët.

“Ju bëj thirrje subjekteve grumbulluese dhe përpunuese që të vijojnë të lëshojnë faturat për fermerët pasi kemi shqetësime të marra nga ky grup për sa i përket marrjes së faturave” deklaroi Malaj. 

Me pak fjalë, sikurse u paralajmërua që në fillim fati i fermerit është në dorë të grumbulluesit apo përpunuesit. 

Kufizimi që u paralajmërua që në fillim

Problemi i faturimit nuk është i vetmi kufizim. Skema e re përcakton se kompensimi 10% lidhet me shitjet te subjekte të regjistruara për TVSH, si grumbulluesit, përpunuesit apo agroturizmat e certifikuara. Kjo e përjashton nga skema një pjesë të fermerëve të vegjël që shesin produktet e tyre në tregje, në pika të zakonshme shitjeje apo drejtpërdrejt te konsumatori.

Në këtë mënyrë, skema nuk i jep fermerit të drejtën të marrë kompensimin pavarësisht se ku e shet prodhimin. Përfitimi kushtëzohet nga kujt ia shet dhe nëse shitja dokumentohet sipas kërkesave të skemës.

Ky ishte një nga problemet e ngritura gjatë diskutimit të skemës së re për kompensimin e TVSH-së. Por qeveria e justifikoi mekanizmin me nevojën për formalizimin e sektorit. 

Përfundim 

Të dhënat e deritanishme nuk mjaftojnë për të deklaruar se skema ka dështuar. Afati i aplikimit nuk ka përfunduar dhe numri i përfituesve mund të rritet gjatë muajve në vijim. Por me të dhënat aktuale, vërtetohet se kufizimet e identifikuara si shqetësuese që në hartimin e skemës po shfaqen në praktikë.

Nga 111,600 fermerë me NIPT, vetëm 2,397 kishin aplikuar deri më 27 korrik. Ndërkohë, ministri i Financave pranon se fermerët kanë probleme me marrjen e faturave, një element thelbësor për të kërkuar kompensimin.

Pra, skema është aktive dhe po gjeneron aplikime, por deri tani ajo nuk ka arritur të përfshijë pjesën më të madhe të fermerëve që janë të regjistruar.

The post TVSH-ja 10% për fermerët, fati i tyre në dorë të grumbulluesve appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Spanja e ka shpallur vepër penale fyerjen e Profetit Muhamed dhe të Kuranit

Verdikti: Mungon konteksti

—————————————————————————-

Në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse, po qarkullon lajmi se Spanja e ka shpallur vepër penale fyerjen e Profetit Muhamed dhe të Kuranit. Ky njoftim ndahet në kuadër të narrativës që e portretizon Spanjën si një nga vendet evropiane që është rreshtuar kundër Izraelit prej nisjes së operacioneve ushtarake në Gaza dhe territoret e tjera palestineze.

Megjithatë, për të mbështetur këtë pretendim nuk ofrohet ndonjë provë, burim apo referencë.

Nuk ka raportime për ndonjë ligj të ri spanjoll që bën vepër penale fyerjen e Profetit Muhamed dhe të Kuranit. 

Fjalët “Muhamed”, “Mahoma” (një version spanjoll i emrit të Muhamedit) dhe “Kuran” nuk përmenden në versionin e fundit të Kodit Penal spanjoll, i cili do të kishte përfshirë një ligj të tillë, nëse ai do të ekzistonte.

Në të njëjtën linjë me legjislacionet e vendeve të tjera të Bashkimit Evropian, Kodi Penal i tanishëm spanjoll, Neni 510, i përditësuar në vitin 2022, përcakton se “ata që inkurajojnë, promovojnë ose nxisin publikisht urrejtje, armiqësi, diskriminim ose dhunë kundër një grupi, një segmenti të tij ose një personi specifik për shkak të përkatësisë së tyre” për arsye të ndryshme, duke përfshirë ato “të lidhura me fenë”, do të dënohen me 1-4 vjet burgim.

Njerëzit që “prodhojnë, krijojnë, posedojnë me qëllim shpërndarjen” e materialit që “është i përshtatshëm për të nxitur, promovuar ose nxitur, drejtpërdrejt ose tërthorazi, urrejtje, armiqësi, diskriminim ose dhunë kundër një grupi”, gjithashtu mund të përballen me të njëjtin dënim, sipas Seksionit 1.

Seksioni 2 i Nenit 510 parashikon deri në 2 vjet burgim dhe gjobë për njerëzit që “dëmtojnë dinjitetin e personave përmes veprimeve që përfshijnë poshtërim, përbuzje ose diskreditim” të grupeve të ndryshme të përcaktuara në Seksionin 1, që përfshinin grupet fetare.

Ndërsa neni 525 i Kodit Penal ndëshkon ata “që, me qëllim ofendimin e ndjenjave të anëtarëve të një besimi fetar, tallen publikisht, me gojë, me shkrim ose me anë të çdo lloj dokumenti, dogmat, besimet, ritet ose ceremonitë e tyre, ose që, gjithashtu publikisht, keqtrajtojnë ata që i praktikojnë ose i praktikojnë ato.” Ofendimet kundër dikujt që nuk deklaron asnjë fe ose besim janë gjithashtu të dënueshme.

Nenet 510 dhe 525 nuk përmendin specifikisht asnjë fe, apo simbol fetar, si Muhamedi apo Kurani.

The post Spanja nuk ka penalizuar me burgim së fundi fyerjen e Kuranit appeared first on Faktoje.al.