Çfarë po ndodh me projektin 1.8 miliardësh që lidh Prishtinën me Durrësin
Projekti për ndërtimin e hekurudhës që do të lidhte Prishtinën me Durrësin vazhdon të mbetet në fazën e planifikimit, pavarësisht se konsiderohet një nga projektet më të mëdha infrastrukturore mes Kosovës dhe Shqipërisë.
Kjo linjë hekurudhore, e quajtur edhe “Hekurudha Kuq e Zi”, pritet të kushtojë rreth 1.8 miliardë euro...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Av. Ardjana Shehi, MBA*
Në shqetësim edhe për zhvillimin ekonomik të Shqipërisë, si avokate biznesi, që nga viti 1992 e në vazhdimësi, kam ndjekur e përpiqem të ndjek e të kuptoj edhe zhvillimet ekonomike në vend, në planin makro e mikro, etj., si dhe të ndjek shembujt e vendeve të tjera të vogla, për të kuptuar edhe si mund të jenë drejtimet e ardhshme ekonomike të Shqipërisë sonë të vogël...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Pus në Hekal, afër kalasë së Bylisit
Historia dhe e ardhmja energjetike e Shqipërisë: si arritjet dhe dështimet e së shkuarës po u hapin rrugë mundësive të së nesërmes.
Nga Fatos Fico, Ekonomist
Në një kohë kur ari i zi po thyen sërish kufijtë e çmimeve, duke arritur nivelet më të larta që prej pikut të krizës globale të vitit 2022, me naftën bruto e cila kapi nivelin e 120 dollarëve për ...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Flet Marian Gjermeni, Drejtor i Departamentit të Operacioneve Monetare në Bankën e Shqipërisë
Në një kohë kur tensionet gjeopolitike, inflacioni dhe luhatjet në tregjet financiare po shtojnë pasigurinë globale, ari po rikthehet gjithnjë e më shpesh në qendër të vëmendjes së investitorëve.
Në shumë vende, familjet dhe institucionet financiare po rrisin ekspozimin ndaj këtij metali të çmuar, i cil...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Rritja e çmimit të arit në tregjet ndërkombëtare po rikthen këtë metal në qendër të vëmendjes së investitorëve dhe bankave qendrore, në një klimë pasigurie ekonomike dhe gjeopolitike. Në Shqipëri, megjithatë, investimi në ar mbetet i kufizuar dhe i paformalizuar, ndërsa roli i tij lidhet më shumë me arin fizik, traditën familjare dhe tregun e bizhuterive. Ndërkohë që Banka e Shqipërisë po rrit gra...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Ekonomia po shfaq shenjat e para të lodhjes, ndërsa burimet tradicionale të rritjes po shkojnë drejt maturimit. Për herë të parë, pesha e TVSH-së në buxhet ra në 30.1% në vitin 2025, duke ia lënë fronin taksimit të punës dhe pagave. Vitin e kaluar, 34.6% e arkëtimeve totale u siguruan nga profesionistët, mësuesit dhe mjekët, duke e kthyer punën në motorin e ri fiskal. Nga ana tjetër, ndonëse janë ...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Flet Laert Dogjani, ekspert energjie
Rritja e çmimeve të karburanteve dhe energjisë në bursat e huaja pritet të shkaktojë sërish rritje zinxhir të çmimeve për shumë sektorë të ekonomisë, sipas ekspertit të sektorit energjetik Laert Dogjani.
Si pasojë, do të shkaktojnë inflacion, i cili duhet të luftohet me rritje të normës bazë nga Banka Qendrore.
Për të shmangur rritjen e papërballueshme të çm...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Eksperti i ekonomisë Arben Malaj ka analizuar masat më të suksesshme të ndërmarra nga shtetet europiane dhe në rajon pas krizës së rritjes së çmimeve që solli fillimi i konfliktit në Lindjen e Mesme, përfshirë edhe rekomandimet e Fondit Monetar Ndërkombëtar për ekonomitë e Ballkanit Perëndimor me deficit të lartë tregtar dhe varësi nga importet.
Kroacia: Limitim i çmimeve të energjisë për famil...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Rritja e çmimit të naftës në tregjet ndërkombëtare pas shpërthimit të konfliktit në Lindjen e Mesme po shton rrezikun e një vale të re inflacioni të importuar edhe në Shqipëri. Ekspertët paralajmërojnë se ekonomia shqiptare mbetet veçanërisht e ekspozuar, për shkak të deficitit të lartë tregtar, varësisë së madhe nga importet ushqimore dhe dobësive të prodhimit vendas. Ata rekomandojnë masa me ndë...
Nevojitet abonim për të lexuar artikull të revistës
Plani juaj aktual nuk ofron qasje në artikujt më të fundit të revistës. Për të pasur qasje të plotë, ju lutemi përmirësoni abonimin tuaj në premium.
Policia ka arrestuar 7 persona, shtetas me precedent të theksuar kriminal, që dyshohet të jenë përfshirë në një ngjarje të ndodhur më 10 mars në rrugën “Vasil Ndoçka”, ku shpërtheu një sasi lënde plasëse në automjetin në pronësi të një shtetasi.
Në pranga ranë Jurgen Gjonaj, Renato Balla, Kristjan Ahmerama dhe Eklips Leti, Glentjan Kojtari, Dorjan Hamolli dhe Geris Molla, si dhe Sabah Nuzi, aktualisht në IEVP. Sipas “bluve” vendosja e tritolit është porositur nga Sabah Nuzi, i cili ndodhet në burg.
Sekuestrohen biçikleta e përdorur në ngjarje, rrobat e autorit të përdorura gjatë saj, automjetet me të cilat kanë lëvizur të dyshuarit dhe aparatet celularë të tyre.
“Shërbimet e Komisariatit të Policisë Nr. 6, menjëherë pas ngjarjes së ndodhur në rrugën “Vasil Ndoçka”, ku në automjetin në pronësi të shtetasit O. K. shpërtheu një sasi lënde plasëse (me pasoja vetëm dëme materiale), kanë organizuar operacionin policor “Porosia”, me qëllim zbardhjen e kësaj ngjarjeje, si dhe identifikimin dhe kapjen e autorëve. Falë veprimeve të shpejta dhe profesionale hetimore, administrimit të provave në vendngjarje, si dhe këqyrjes së kamerave në akse të ndryshme rrugore përmes të cilit dyshohet se mund të ishin larguar autorët, u bë e mundur zbardhja e ngjarjes. Në vijim të veprimeve proceduriale për këtë rast:
-u ndaluan shtetasit J. G., 32 vjeç, R. B., 25 vjeç, K. A., 24 vjeç dhe E. L., 27 vjeç, për veprën penale “Shkatërrim i pronës me eksploziv”, e kryer në bashkëpunim;
-u ndaluan shtetasit G. K., 29 vjeç, D. H., 34 vjeç dhe G. M., 19 vjeç, për veprën penale “Përkrahja e autorit të krimit”, e kryer në bashkëpunim;
-u bë ndalimi me iniciativë për veprën penale “Shkatërrim i pronës me eksploziv” ndaj shtetasit S. N., 33 vjeç, aktualisht në IEVP”, thuhet në njoftim.
“Nga tërësia e veprimeve hetimore ka rezultuar se shtetasi J. G. është personi që ka vendosur dhe shpërthyer lëndën eksplozive, i cili është ndihmuar nga shtetasit K. A., R. B. dhe E. L., duke i siguruar fotot dhe vendndodhjen e automjetit të dëmtuar, biçikletën me të cilën ka lëvizur autori, banesën ku është strehuar si dhe sasinë e lëndës eksplozive të vendosur. Ndërkohë, Shtetasi S. N., aktualisht në IEVP Fushë-Krujë, i akuzuar për vepra të rënda kriminale, dyshohet se është personi që ka porositur vendosjen e lëndës plasëse në automjetin e shtetasit O. K. Më tej, shtetasit G. K., 29 vjeç, D. H., 34 vjeç dhe G. M., 19 vjeç, kanë transportuar me automjet, më datë 10.03.2026 autorin e vendosjes së eksplozivit, shtetasin J. G”, thuhet në njoftim.
Përfaqësuesja e lartë e BE-së për politikën e jashtme Kaja Kallas u shpreh se NATO nuk mund të ndërhyjë për hapjen e ngushticës së Hormuzit pasi ajo zonë është jashtë juridiksionit të Aleancës.
“Ne kemi qenë në kontakt me NATO-n më parë, por kjo është vërtet jashtë zonës së ndërhyrjes së NATO-s. Kjo është arsyeja pse kemi Operacionin Aspides, dhe ka shtete anëtare të gatshme të kontribuojnë, si në ‘koalicionin e të gatshëmve’ ashtu edhe në vetë operacionin, por është një zonë jashtë territorit të NATO-s. Nuk ka vende të NATO-s në Ngushticën e Hormuzit”, tha Kallas.
“Së pari duhet të diskutojmë se çfarë janë të gatshme të bëjnë shtetet anëtare në Ngushticën e Hormuzit. Ekziston gjithashtu diskutimi se mund të ketë ndërhyrje pasi të mbarojnë luftimet kryesore. Por sigurisht, ekziston nevoja për të rihapur Ngushticën e Hormuzit tani. Kështu që do ta diskutojmë këtë sot”, shtoi ajo.
Një person ka humbur jetën pasi një raketë goditi një automjet civil në Abu Dhabi, në Emiratet e Bashkuara Arabe, sipas autoriteteve lokale.
Në një postim në platformën X pak para orës 11:00 sipas kohës lokale, zyra e Medias në Abu Dhabi njoftoi se raketa ra mbi një automjet në zonën Al Bahyah. Viktima është identifikuar si një shtetas palestinez.
Autoritetet nuk kanë sqaruar ende nëse raketa u interceptua nga sistemet e mbrojtjes ajrore apo nëse arriti të godiste drejtpërdrejt objektivin e saj.
Më herët gjatë mëngjesit, Policia e Abu Dhabit kishte njoftuar se sistemet e mbrojtjes ajrore po përballeshin me një kërcënim raketor dhe u kishte bërë thirrje banorëve të qëndronin në vende të sigurta.
Donald Trump tha se do të ishte “shumë keq për të ardhmen e NATO-s” nëse aleatët nuk ndihmojnë në sigurimin e Ngushticës së Hormuzit, një rrugë ujore kritike për transportin global të naftës.
Në një intervistë për ‘Financial Times”, presidenti amerikan tha se pret që Kina të ndihmojë në zhbllokimin e ngushticës dhe nëse nuk e bën këtë mund të shtyjë një samit të planifikuar me udhëheqësin kinez Xi Jinping.
Në bordin e Air Force One, shefi i Shtëpisë së Bardhë theksoi se po bisedon me “rreth shtatë” vende rreth “policimit” të ngushticës, duke shtuar se “do ta mbajë mend” nëse ato nuk ndihmojnë.
Ndërkohë, Izraeli thotë se ka filluar “operacione tokësore të kufizuara dhe të targetuara” kundër Hezbollahut të mbështetur nga Irani në Libanin jugor. Bombardime të rënda janë raportuar në Tehran, ndërsa Irani dhe Hezbollahu kanë lëshuar raketa drejt Izraelit; Arabia Saudite thotë se ka rrëzuar dhjetëra dronë gjatë natës.
Aeroporti Ndërkombëtar i Dubait, një nga më të ngarkuarit në botë, thotë se fluturimet do të rifillojnë gradualisht pas një “incidenti të lidhur me dronin”.
Për ditën e Hënë vendi ynë do të ndikohet nga kushte atmosferike kryesisht të qëndrueshme. Moti parashikohet fillimisht me kthjellime ndërsa gradualisht shtim vranësirash mesatare deri të dendura.
Reshjet e shiut parashikohen të bëhen prezente në orët e pasdites në ekstremin jugor me intensitet të ulët.
Më pas në orët e mbrëmjes në zonën e jugut dhe kryesisht jugperëndimit reshje shiu të herëpashershme me intensitet të ulët e shtrëngata afatshkurtra.
Era do të fryjë me drejtim verilindje – veriperëndim me shpejtësi mesatare 7 m/s, përgjatë vijës bregdetare dhe në zonat luginore era me shpejtësi deri në 16 m/s. Deti – Valëzimi në detet Adriatik dhe Jon i forces 2-3 ballë.
Dashi
Ke shumë energji fizike me të cilën mund të përballosh çdo gjë që të del përpara. Ndihu i lirë të punosh me orë më të gjata dhe të marrësh përsipër punë shtesë. Mund ta përballosh atë me më shumë lehtësi sesa shumica e njerëzve mund ta përballojnë vetëm orarin e tyre normal.
Demi
Edhe pse java po fillon, kjo nuk do të thotë që duhet ta lini cilësinë e punës suaj të bjerë. Mbani një standard të lartë në çdo kohë. Puna që bëni sot do të vihet re – prandaj sigurohuni që të silleni sa më mirë.
Binjakët
Mendja jote duket se po shkon në njërën anë, ndërsa trupi yt në anën tjetër. Je në konflikt për një çështje të caktuar dhe për këtë arsye po përpiqesh të luash me të dyja palët. Kjo është në rregull. Nuk është koha për të deklaruar se cila palë ka të drejtë dhe cila është gabim.
Gaforrja
Është e rëndësishme të jesh në humor të mirë sepse kjo do të të bëjë më të përgatitur për t’u përballur me qëndrimin agresiv që po merr nga të tjerët. Mos lejo që veprimet irracionale dhe të paparashikueshme të njerëzve të nxjerrin anën tënde nervoze.
Luani
Mbaj mend historinë tënde! Përpara se të fillosh një teknikë të re dhe një këndvështrim të ri se si duhen bërë gjërat, mbaj mend se kush ka qenë para teje dhe si kanë ecur ata. Të qenit i vetëdijshëm për të kaluarën do të të ndihmojë tani dhe në të ardhmen.
Virgjëresha
Nuk je i gatshëm të marrësh rreziqe dhe kjo është në rregull. Mbaje fort atë që ke, në vend që ta rrezikosh për një shans për të fituar më shumë. Një sjellje e tillë e rrezikshme ka të ngjarë të të kthehet kundër. Mos u bind për këto lloj lojërash fati.
Peshorja
Veprimet e tua janë në kundërshtim me bindjet e tua të vërteta. Ndalo dhe mendo për atë që po bën. Mund ta bësh nga zakoni ose sepse dikush tjetër të ka detyruar të jesh në atë pozicion. Gjej kohën për të ndaluar dhe reflektuar. Një ndryshim i madh është afër.
Akrepi
Ndihesh mjaft konservator dhe këtu nuk ka asgjë të keqe. Një qëndrim i kujdesshëm do të të shërbejë mirë. Jini I kujdesshëm në vendin e punës sot. Nuk e dini kurrë kur dikush do të bëjë një manovër të papritur duke të dalë përpara.
Shigjetari
Ke frikë të thuash atë që mendon sepse e di instiktivisht se të tjerët nuk do të pajtohen me atë që beson. Kjo nuk është një arsye e mirë për të heshtur. Është jetike që t’i shprehësh mendimet e tua në lidhje me atë që mendojnë të tjerët.
Bricjapi
Nëse punoni në shtëpi, sigurohuni që t’i jepni vetes një drekë të shëndetshme. Ushqimi do t’ju ndihmojë të qetësoni emocionet dhe frustrimin tuaj. Shpërfillni çdo rregull që mund të keni në lidhje me dietën.
Ujori
Mund të mos ndihesh mirë me veten dhe të tjerët do të vënë në dyshim se çfarë nuk shkon me ty. Mos pretendo se gjithçka është në rregull kur është e qartë se nuk është. Ji i sinqertë në mënyrë që njerëzit të mund të të ndihmojnë në fushat ku ke nevojë për mbështetje dhe inkurajim shtesë.
Peshqit
Ndershmëria është padyshim politika më e mirë për ty tani. Mos u përpiq t’i hedhësh fajin askujt. Kjo do të ketë pasoja të pakëndshme më vonë. Thuaje të vërtetën tani, në mënyrë që të mos të kthehet për të të përndjekur në të ardhmen.
Në mes të Pragës së viteve 1950, një siluetë kolosale ngrihej mbi qytet, duke vënë në dukje fuqinë dhe frikën në të njëjtën kohë. Ai nuk ishte vetëm një monument, por më shumë ishte një gjuhë vizuale, një simbol i pushtetit që dominonte hapësirën, një krijim që bënte që çdo shikues të ndjente peshën e ideologjisë dhe madhështinë e një epoke të trazuar. Për ata që kalonin pranë tij, statuja nuk fliste vetëm për Stalinin – ajo fliste për bindje, frikë, përkushtim të detyruar dhe një rend të imponuar. Ishte si një monolog i ngrirë, një gjuhë e heshtur që kërkonte të kontrollonte imagjinatën e çdo qytetari…
…Në vitin 1955, në kodrën Letna të Pragës, u inaugurua monumenti më i madh i Stalinit i ndërtuar ndonjëherë. I porositur nga qeveria komuniste e Çekosllovakisë pas vitit 1948, ai u vendos në Parkun Letná, përballë qytetit, si një shenjë madhështore e besnikërisë ideologjike ndaj Bashkimit Sovjetik. Monumenti, i projektuar nga skulptori Otakar Švec, ishte i jashtëzakonshëm jo vetëm për përmasat e tij, por edhe për konceptin që përçonte: Stalini shfaqej në krye të një grupi figurash – punëtorë, fshatarë dhe qytetarë – të renditur pas tij në një kompozim të ashpër dhe simetrik, duke simbolizuar unitetin socialist dhe marshimin e përbashkët drejt së ardhmes komuniste. Në gjuhën e propagandës, ai nuk ishte thjesht një njeri; ai ishte udhëheqës atëror, i palëvizshëm dhe mbrojtës, një figurë që vështronte qytetin nga lart me autoritet pothuaj hyjnor.
Paralelizmi
Në këtë kuptim, statuja e Stalinit krijonte një paralelizëm të pavetëdijshëm me statujën madhështore të Krishtit Shpëtimtar në Rio de Janeiro: të dyja ngriheshin mbi qytet, të dyja për të imponuar praninë e tyre mbi hapësirën urbane dhe mbi perceptimin e atyre që i shikonin. Por ndërsa Krishti hap krahët në një gjest universal mëshire dhe pajtimi, Stalini i Pragës qëndronte i ngurtë, me shpinën e ndjekësve pas tij, simbol i pushtetit absolut dhe i bindjes kolektive. Një veprim që ishte aq i ftohtë sa vetë graniti nga i cili ishte ndërtuar, duke i dhënë çdo figurë një ngarkesë të pashmangshme dhe të frikshme autoriteti.
Skulptori Otakar Svec, i cili kishte dhënë shpirtin e tij për këtë krijim, ishte aq i tmerruar nga vetë rezultati i veprës sa vendosi të marrë jetën e tij vetëm disa ditë përpara se statuja të zbulohej. Tragjedia e tij ishte paralel me gjigantizmin e veprës: një krijim që duhej të frymëzonte admirim, u kthye në burim tmerri për të vetmin krijues që e kishte bërë.
Pas 7 vjetësh
Pas denoncimit të kultit të personalitetit të Stalinit dhe ndryshimit të kursit politik në Bashkimin Sovjetik, monumenti u bë politikisht i papranueshëm. Ajo që ishte menduar të përjetësonte një mit, u shndërrua në një barrë historike. Në vitin 1962, vetëm shtatë vjet pas inaugurimit, statuja u hodh në erë me eksploziv, duke u zhdukur nga peizazhi i Pragës dhe duke lënë pas vetëm piedestalin. Ky piedestal i heshtur është sot një kujtesë e rëndë: një paralajmërim se monumentet e pushtetit, ndryshe nga ato të besimit, nuk janë të përjetshme dhe mund të shemben po aq shpejt sa ngrihen, sapo ideologjia ndryshon.
Epilogu
Ajo që mbetet në kujtesën kolektive është kontrasti mes madhështisë fizike dhe brishtësisë së vetë sistemit që e krijoi. Stalini në Letná ishte një gjigant i ngrirë mbi qytet, por edhe një kujtesë e qartë se frika, imponimi dhe simbolika e pushtetit janë të përkohshme. Ndërkohë që qyteti vazhdon të rritet dhe të zhvillohet, piedestali i zbrazët i Letná-s flet më shumë se çdo statujë: për histori, për tragjedi njerëzore, për atë që shtrihet mes madhështisë dhe heshtjes.
Shtetet anëtare të Bashkimit Europian do të diskutojnë opsionet e mundshme për të ndihmuar në mbajtjen hapur të Ngushticës së Hormuzit.
Shefja e politikës së Jashtme të BE-së, Kaja Kallas tha për gazetarët, përpara një takimi të BE-së për çështjet e jashtme në Bruksel, se është në interesin e tyre të mbahet hapur Ngushtica e Hormuzit.
“Është në interesin tonë ta mbajmë të hapur Ngushticën e Hormuzit dhe për këtë arsye po diskutojmë edhe se çfarë mund të bëjmë në këtë drejtim nga ana evropiane”, u shpreh Kaja Kallas.
Më herët presidenti amerikan Donald Trump tha se po kërkonte që shtatë vende të shtonin përpjekjet e tyre për të ndihmuar në rihapjen e rrugës ujore jetësore dhe paralajmëroi NATO-n se do të kishte një të ardhme shumë të keqe pa mbështetjen. /kb
Ali Larijani është një figurë komplekse dhe kontradiktore. Ai ka orkestruar masakrën e protestuesve në Iran, por është gjithashtu filozof, autor i disa librave mbi Kantin dhe ligjërues në Universitetin e Teheranit.
Në qershor të vitit 2009, kur shpërthyen trazirat në Universitetin e Teheranit për shkak të rezultateve të manipuluara të zgjedhjeve presidenciale, Larijani, atëherë kryetar i parlamentit iranian, dënoi menjëherë dhunën e forcave të sigurisë ndaj studentëve dhe vizitoi disa nga vendet ku ata ishin sulmuar, duke kërkuar llogaridhënie nga ministri i Brendshëm.
17 vjet më vonë, kur trazirat e janarit kërcënuan regjimin më shumë se çdo ngjarje tjetër, Ayatollah Ali Khamenei iu drejtua Larijanit, tashmë kryetar i Këshillit të Lartë të Sigurisë Kombëtare, pa asnjë pyetje. Larijani konsiderohet arkitekti i shtypjes brutale të protestave këtë vit, e kryer me efikasitet të pamëshirshëm. Sipas disa vlerësimeve, u vranë midis 7 mijë dhe 36 mijë e 500 civilë, dhe Shtetet e Bashkuara vendosën sanksione personale ndaj tij. Larijani fajësoi protestuesit, duke thënë se vepruan si terroristë nën drejtimin e Izraelit.
Pas vrasjes së Khameneit gjatë sulmeve izraelito-amerikane në fillim të luftës, Larijani shihet si njeriu më i fuqishëm në Iran, që ka autoritet të plotë mbi sigurinë kombëtare dhe politikën e jashtme. Ai nuk u zgjodh pasardhës i udhëheqësit suprem, jo vetëm sepse nuk është djalë i tij, por edhe sepse nuk është klerik, një kusht i domosdoshëm për rolin. Megjithatë, ai pritet të udhëheqë liderin e ri në çdo hap, në një periudhë jashtëzakonisht komplekse.
Larijani ka një karrierë të pabesueshme. Ai ka mbajtur poste kyçe në të gjitha qendrat e pushtetit të Republikës Islamike për katër dekada, nga oficeri i lartë në Gardën Revolucionare, ministër i kulturës, kreu i propagandës, kryetar i parlamentit, kandidat presidencial e deri te sekretar i Këshillit të Sigurisë Kombëtare. Ai është mishërimi i regjimit iranian.
Por Larijani nuk është vetëm një mekanizëm brutal i pushtetit. Ai ka qenë gjithmonë i përkushtuar ndaj filozofisë, pasioni i tij më i madh. Ai është ekspert mbi Kantin, ka shkruar gjashtë libra filozofikë dhe shumë artikuj akademikë, duke u përpjekur të mbrojë parimet e tij fetare ekstreme me rregullat e filozofisë perëndimore.
Në veprat e tij, ai kombinon pragmatizmin dhe aspiratën për një shoqëri moderne me një bindje të fortë islame. Ai argumenton se lufta reale nuk është mbi pasuritë materiale, por mbi shpirtin. Larijani analizon të metat e botës perëndimore dhe i paraqet si pasqyrë për shoqërinë iraniane.
Larijani ka lindur në një familje që mund të konsiderohet ekuivalenti iranian i familjes Kennedy: babai i tij ishte klerik i lartë shiit, dhe vëllezërit e tij mbajnë poste kyçe në drejtësi, politikë dhe shkencë. Ai u diplomua në matematikë dhe shkenca kompjuterike në Universitetin Sharif, më pas ndoqi masterin dhe doktoraturën në filozofi, duke u fokusuar te filozofia e matematikës e Kantit. Ai gjithashtu ka shkruar libra mbi filozofinë politike dhe qeverisjen.
Larijani ka shërbyer si ministër i Kulturës (1992-1994), duke forcuar censurën dhe duke kontrolluar propagandën në median shtetërore. Ai ka qenë gjithashtu kreu i Radio dhe Televizionit Kombëtar për 11 vjet, duke zgjeruar rrjetin dhe kufizuar programet e huaja dhe duke përdorur median si mjet për edukimin dhe kontrollin ideologjik.
Si filozof-politikan, Larijani kërkon të harmonizojë institucionet fetare me universitetet dhe të ruajë edukimin e lartë nga centralizimi i klerikëve. Ai promovon lirinë e mendimit në mënyrë të kontrolluar: gjithçka që përparon shoqërinë shpirtërisht duhet të jetë e lirë, ndërsa ajo që çon në degradim social duhet të kontrollohet. Po ashtu, demokracia sipas tij ka kuptim vetëm brenda një kornize që synon mirëqenien e kombit.
Në konfliktet dhe krizat, Larijani vepron si një filozof-princ: kombinon mendimin racional me pragmatizmin e skajshëm për të ruajtur pushtetin e tij dhe të regjimit. Ai ka ndihmuar në negociatat bërthamore, ka udhëhequr reagimet ushtarake ndaj sulmeve izraelito-amerikane dhe ka ruajtur lidhjet strategjike me vende si Kina, Rusia dhe Siria./kb
Mbesa e aktorit të njohur Robert Ndrenika, Ana Ndrenika, me profesion mjeke, ka reaguar në rrjetet sociale pas një sfide me pyetje bazike që u zhvillua në reality show-n Big Brother VIP Albania, ku disa prej banorëve patën rezultate të dobëta.
Në një postim të saj, ajo kritikoi mungesën e njohurive themelore dhe theksoi se në shoqërinë e sotme shpesh i kushtohet më shumë rëndësi luksit sesa dijes.
“Jetojmë në një kohë që shumë prej atyre që na rrethojnë dinë në detaj emrat e firmave të çantave luksoze, por nuk dinë të thonë se kush e ka shkruar ‘Iliadën’ apo sa vite ka një shekull. Drama nuk qëndron vetëm te mungesa e mendimit kritik, por edhe te mungesa e njohurive themelore bazike”, shkroi ajo.
Mjekja reagoi edhe ndaj komenteve të disa përdoruesve në rrjet, të cilët sipas saj ironizojnë duke thënë se përgjigjet mund të kërkohen në platforma si ChatGPT.
Në një tjetër reagim, shoqëruar me një foto të banores Brikena, e cila pati një performancë të dobët gjatë pyetësorit në shtëpinë e Big Brother VIP Albania, Ana Ndrenika theksoi se turp nuk është të kesh lidhje apo të puthësh dikë, por të mos njohësh figura dhe vepra të rëndësishme të kulturës dhe historisë, si Nënë Tereza apo romanin “Gjenerali i ushtrisë së vdekur” të Ismail Kadare.
Ajo e mbylli reagimin e saj me kritika të ashpra ndaj atyre që, sipas saj, vlerësojnë më shumë pamjen dhe luksin sesa përmbajtjen dhe dijen.
Dëshmitë e mbledhura nga Gjykata e Posaçme në Tiranë dhe shkesat e përcjella nga FBI flasin për prova biometrike, dhe emrat e shqiptarëve të burgosur si anëtarë të ISIS, të dhëna këto të administruara në fashikujt e SPAK sipas këtij formati, megjithëse burgjet siriane i provuan edhe fëmijë të pafajshëm si Abdi.
I paraburgosuri u regjistrua në mënyrë biometrike nga Byroja Federale e Hetimit të SHBA-së në burgun Sad Teshreen në Al Hasakah, Siri, për bashkëpunim për kryerjen e aktivitetit terrorist dhe si anëtar i vetëshpallur i Shtetit Islamik të Irakut dhe Ash Shamit (ISIS).
Ndonëse të dhënat tregojnë se tetë prej tyre gjenden ende në burgjet Siriane, në Shqipëri vazhdon i hapur procesi për akuzat e pjesëmarrjes në organizatë terroriste dhe pjesëmarrje në luftimet e huaja ndaj 14 shqiptarëve: Shyqyri Kaca, Saimir Kaca, Enes Kaca, Ditar Bala, Bajram Sulaj, Fatbash Taushani, Ali Balliu, Arber Stehasani, Usejd Stehasani, Etion Zani, Nertil Hysenllari, Ledio Mehmeti, Erion Luto, Erdet Koro.
“Po shkoja 13 vjeç ishim në Al Hol, nuk ishte e mirë për ata, na çuan në burg, dy vjet në burg, aty erdhi një kosovar për një maqedonas dhe ndenja aty më thirri dhe u habita. Pastaj kisha dy vjet pa folur shqip, u takova me ata. Se dinin që unë ekzistoja mori të dhënat tha do flas me shtetin shqiptar”, tha Abdi gjatë bisedës me gazetaren Anila Hoxha.
Nga ana tjetër për autoritetet raportohet se janë të vrarë gjatë luftimeve 30 shtetas.Por me gjithë të dhënat e siguruara nga burimet alternative si agjencitë e huaja, ose nga dëshmitë e shtetasve shqiptarë të kthyer nga Siria SPAK vazhdon t’i mbajë të hapura dosjet në adresë të shtetasve që raportohet se janë vrarë gjatë luftimeve.
“Ai punonte si marangoz kishim një rrogë të kënaqshme, kishte punishten e vet, mirëpo pati atë idenë ose ndoshta kurioziteti dhe mendimet që u përhapën që t’ju jepja ndihmesa popullit të Sirisë. Djali ishte i vogël gati katër muajsh, diçka e tillë, dhe më thotë, populli i Sirisë po vuan ka shumë padrejtësi dhe ajo ideja e fjalës që duhet të ndihmojmë dikë që është në vështirësi. Kisha frikën time se po shkonte në një lufte dhe arriti të shkonte me pretekstin do vete për tre muaj dhe do kthehem. Më tha që hajde të takohemi dhe do çmallemi dhe u nisëm me këtë itinerar.
Mirëpo qëndrimi dhe vajtja shkoi mirë mirëpo ideja më thoshte, në fillim më thoshte që nuk është luftë ka spitale dhe ju s’do rrini përgjithmonë këtu dhe vajta me tre fëmijët. Gjatë qëndrimit atje im shoq u plagos në krah. Ndodhi edhe që u vra. Aty filloi kalvari im. Rregullat ishin që gruaja ishte e kufizuar nuk duhet të dilte, por nëse shkoje në spital duhet të të shoqëronte një mashkull dhe në këtë situate u martova përsëri dhe në një situatë lufte gjithsecili vrapon për të shpëtuar.
Vendosa të martohem përsëri për të qenë disi më të mbrojtur, por kam një fëmijë me të dhe sapo kam lindur vajzën ai vritet në luftë. Ishte humbje që pasoja dhe vështirësia vinte duke u shtuar. Më erdhën në shtëpi këto gratë që nuk u jetojnë burrat dhe më kanë çuar në një vend tjetër. Gjendja u bë shumë kaotike dhe doli jashtë kontrollit, kishte njerëz që vuanin nga uria dhe flinin në qiell të hapur. U bë një marrëveshje që të dilnin kush dëshiron.
Mirëpo të fusnin të kampet e kurdëve, aty vendosa të futesha në kamp do ishte më mirë. Në kampin e Al Hol ishte sfida më e madhe sepse, në qoftë se sfida atje ishte për mbijetesë, këtu ishte mbijetesë zgjuarsi, dhe frikë nga ushtarë. Ushtarët mund tu fusnin nëpër çadra, me pak zgjuarsi arrita të merrja një, telefon”, tha Edlira gjatë intervistës me gazetaren Anila Hoxha.
“Një rast shumë i vështirë ka patur probleme edhe të aftësisë së kufizuar, ishte në karrocë me rrota, e kemi patur shumë problem strehimin e saj. se na duhej një banesë me aksesueshmërinë”, tha Migena Kokeri-drejtoreshë e Mbrojtjes dhe Përfshirjes Sociale, Bashkia Tiranë.
Shumica e atyre që u larguan drejt Sirisë u indoktrinuan nga nëntë anëtarë të grupit të emëruar si si imamët e vet-shpallur të cilët u dënuar në total me 109 vite. Pasoja që po i vuajnë ende ata që ranë peng i ligjëratave, mes tyre edhe familjarë të tyre.
“Kam mamin atje, kam vëllain 18 vjeç, motrën 15 vjeçe, kam dy vëllezërit e vegjël njëri 3 vjeç dhe tjetri 6. Ata kanë ndryshuar nga kampi Al Hol në Iglib, atje po jetojnë atje. Normal që jam i shqetësuar për ta, sepse ngelet një vend i rrezikshëm, do ishte më e mira të kthehen edhe ata”, tha Abdi.
Dhe derisa të gjithë fëmijët të kthehen, veç përpjekjeve që përfshijnë çdo mënyrë, një gjyshe tjetër është zhvendosur në Siri. Ajo quhet Hajrie Taushani, nipat e saj quhen Abdulla dhe Hafsa./TCH