Në një tryezë për reformën territoriale të thirrur nga PD, kryedemokrati Sali Berisha tha se PS shkatërroi qeverisjen vendore, duke e konsideruar reformën e ndërmarrë prej qeverisë “një krim kombëtar dhe dënim ndaj zhvillimit”.
“Reforma apo shkatërrimi që ju bë qeverisjes vendore pas ardhjes në pushtet të partisë së krimit, është një nga goditjet më të rënda që iu dha interesave të qytetarit shqiptar, që iu dha zhvillimit të vendit në mënyrën më absurde që shkon gjer në një krim kombëtar, në Shqipëri, vendin që 75-80 për qind të territorit e ka malor dhe kodrinor, u vendos një model që s’ekziston gjëkundi, as në vendi më të sheshta të botës. Pra ky vend me territorin më malor u vendos në një model të fshirjes së popullatës nga këto territore. Sot që kryeinjoranti, armiku që bëri këtë reformë, zbaton paketën e maleve në Maminas se atje ku ka male ka shumë pak banorë. Antireforma që iu bë qeverisë vendore kishte dy kritere themelore, vjedhjen, votën. U shuan me një të rënë të lapsit dhjetëra komuna dhe bashki kundërshtare”, tha Berisha.
Në pamje të parë, ngjan si një procedurë administrative: një dorëheqje këtu, një emërim i ri atje. Por, ajo që po ndodh me transmetuesit publikë në mjetet kryesore të Europës nga Italia në Francë e Gjermani është një kambanë alarmi për vetë thelbin e demokracisë. Beteja nuk është më thjesht për frekuencat, por për kontrollin e “narrativës” dhe shndërrimin e medias nga “qen roje” të pushtetit në “zëdhënëse” të qeverive.
Italia: Model “i pamëshirshëm” i kontrollit
Vetëm gjashtë muaj pasi qeveria e Giorgia Melonit mori detyrën, kreu i transmetuesit publik italian, Rai, dha dorëheqjen duke cituar një “konflikt politik”. Nuk u desh shumë kohë që pozicionet kyçe t’u jepeshin njerëzve të lidhur ngushtë me partinë Vëllezërit e Italisë. Sot, drejtuesi i Rai-t është Giampaolo Rossi, një personazh që nuk e ka fshehur kurrë admirimin për figura si Vladimir Putin apo Viktor Orbán.
Ndryshimi në Itali po cilësohet si “i pamëshirshëm”. Ndërsa Meloni u thotë mediave ndërkombëtare se liria e shtypit është “parakusht i demokracisë”, veprimet e saj flasin ndryshe: padi për shpifje ndaj gazetarëve, shmangie e pyetjeve dhe një rënie drastike e Italisë në Indeksin Botëror të Lirisë së Shtypit.
Franca dhe Gjermania: Privatizim apo “Gjueti Shtrigash”?
Në Francë, partia Tubimi Kombëtar e Marine Le Pen ka nisur një ofensivë kundër asaj që ajo e quan “mungesë neutraliteti” të medias publike. Propozimi i tyre është radikal: privatizimi. Ideja është e thjeshtë t’i lihet tregu në dorë miliarderëve si Vincent Bolloré, i cili tashmë kontrollon një perandori mediatike me orientim të djathtë, duke zëvendësuar faktet me opinione të orkestruara.
Ngjashëm, në Gjermani, partia Alternativa për Gjermaninë (AfD) po sulmon rrjetet e fuqishme ARD dhe ZDF. Me rritjen e tyre në sondazhe, ata kërkojnë të shfuqizojnë marrëveshjet e transmetimit publik, duke i etiketuar ato si “makina manipuluese” të elitave urbane. Për kritikët, ky nuk është një reformim, por një përpjekje e hapur për të hapur rrugën drejt autoritarizmit duke asgjësuar gazetarinë e pavarur.
Hungaria si “busull” dhe dështimi i Polonisë
Modeli që të gjithë po kopjojnë është ai i Viktor Orbán në Hungari. Atje, qeveria kontrollon rreth 80% të mediave përmes oligarkëve miqësorë. Ky është fundi i rrugës që po tentojnë të ndjekin shumë parti nacionaliste në BE: delegjitimimi i kritikëve dhe kapja e institucioneve që formojnë realitetin tonë të përbashkët.
Edhe kur ndryshon pushteti, siç ndodhi në Poloni me partinë Ligj dhe Drejtësi, dëmi mbetet i madh. Tentativa e qeverisë së re për të “pastruar” median nga propaganda e vjetër rezultoi sërish në një proces të politizuar, duke treguar se sa e vështirë është të rikthesh paanshmërinë pasi helmi i propagandës ka hyrë në sistem.
A duhet të shqetësohemi?!
Media publike nuk është thjesht një shërbim televiziv; është shtylla që mbron sundimin e ligjit duke mbajtur pushtetin nën vëzhgim. Kur politikanët fillojnë të flasin për “pak liri” apo “neutralitet” si pretekst për të vendosur njerëzit e tyre në zyrat editoriale, liria e qytetarit për të qenë i informuar është e para që vdes.
Siç vërejti Federata e Shkrimtarëve të Evropës, strategjia është e qartë: frikësim, intimidim ligjor dhe përdorim i rregullatorëve si armë. Nëse Europa lejon që transmetuesit publikë të kthehen në megafonë të pushtetit, atëherë e ardhmja e demokracisë në kontinent do të jetë po aq e mjegullt sa ekranet e televizioneve shtetërore në Budapest.
NATO hedh poshtë pretendimet e Moskës se aleanca ushtarake po militarizon Ballkanin Perëndimor, me qëllim përballjen me Rusinë, duke pretenduar se prania ndërkombëtare në rajon ka si qëllim ruajtjen e stabilitetit dhe jo krijimin e konflikteve.
Megjithatë, në një prononcim për Radion Evropa e Lirë, një zyrtar i lartë i NATO-s thotë se në rajon po vihen re trende shqetësuese; para së gjithash kërcënimet secesioniste në Bosnjë e Hercegovinë, situata e brishtë e sigurisë në Kosovë, si dhe ngecja në procesin e normalizimit të marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë.
“Vendet autoritare si Rusia përpiqen të ndërhyjnë dhe të minojnë demokracitë, duke shfrytëzuar dobësitë e brendshme në rajon për të përhapur përçarje. Çdo ndërhyrje e jashtme në proceset e brendshme demokratike është e papranueshme. Kjo përfshin hakimin, kërcënimet informative, frikësimin dhe aktivitete të tjera destabilizuese”.
Pretendimet për militarizimin dhe destabilizimin e rajonit u paraqitën në një takim të Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë në mars, të mbajtur në Vjenë, ku përfaqësuesja ruse Iulia Zhdanova deklaroi se aktiviteti ushtarak dhe politik i NATO-s në rajonin e Ballkanit Perëndimor vazhdon të shkaktojë shqetësim të thellë. Tendenca e militarizimit, sipas Rusisë, ka përfshirë jo vetëm vendet e rajonit që janë anëtare të aleancës, por gjithashtu aftësitë luftarake të Kosovës po rriten në mënyrë aktive.
“Aleanca nuk e fsheh faktin se Ballkani në tërësi, e sidomos pjesa e tij perëndimore, është i destinuar të bëhet një trampolinë e rëndësishme në kuadër të përgatitjeve të NATO-s për një përballje të drejtpërdrejtë ushtarake me vendin tonë brenda tre deri në pesë vjetëve, për çka Brukseli po përgatitet intensivisht”.
Megjithatë, NATO theksoi se partneritetet afatgjata me vendet e rajonit, para së gjithash me Serbinë dhe Bosnjë e Hercegovinën, bazohen në dialog politik dhe bashkëpunim praktik.
Aleanca e bën të qartë se Ballkani Perëndimor mbetet lart në agjendë dhe ka rëndësi strategjike për aleancën.
“Përkushtimi ynë ndaj stabilitetit të rajonit është i fortë dhe nuk do të lejojmë krijimin e një vakumi sigurie”, tha zyrtari për Radion Evropa e Lirë.
Një ndryshim i papritur kursi ka ndodhur në Shtëpinë e Bardhë në lidhje me luftën në Iran. Media e njohur amerikane, Wall Street Journal, bën me dije se Presidenti Trump u ka thënë ndihmësve të tij se është i gatshëm t’i japë fund fushatës ushtarake amerikane kundër Iranit edhe nëse Ngushtica e Hormuzit mbetet kryesisht e mbyllur. Kjo ka shumë gjasa që të zgjasë kontrollin e fortë të Teheranit mbi rrugën ujore dhe duke e lënë një operacion kompleks për ta rihapur atë për një datë të mëvonshme.
Ditët e fundit, Trump dhe ndihmësit e tij vlerësuan se një mision për të hapur ngushticën do ta shtynte konfliktin përtej afatit kohor të tij prej katër deri në gjashtë javësh. Ai vendosi që SHBA-të duhet të arrijnë qëllimet e tyre kryesore për të penguar marinën e Iranit dhe stoqet e saj të raketave dhe të qetësojnë armiqësitë aktuale, duke ushtruar presion diplomatikisht Teheranit për të rifilluar rrjedhën e lirë të tregtisë. Nëse kjo dështon, Uashingtoni do t’i shtyjë aleatët në Europë dhe Gjirin Persik që të marrin iniciativën për rihapjen e ngushticës, thanë zyrtarët.
Ekzistojnë gjithashtu mundësi ushtarake për të cilat presidenti mund të vendosë, por ato nuk janë përparësia e tij e menjëhershme, thanë ata për WSJ.
Gjatë muajit të kaluar, Trump ka shprehur opinione të ndryshme në publik se si të trajtohet ngushtica, pjesë e një modeli më të gjerë të dhënies së qëllimeve dhe objektivave kontradiktore të luftës në përgjithësi. Ai herë pas here ka kërcënuar të bombardojë infrastrukturën civile të energjisë nëse rruga ujore nuk rihapet deri në një datë të caktuar. Në raste të tjera, ai e ka minimizuar rëndësinë e ngushticës për SHBA-në dhe ka thënë se mbyllja e saj është një problem që duhet zgjidhur nga kombet e tjera.
Sa më gjatë të mbetet e mbyllur ngushtica, aq më shumë do ta dëmtojë ekonominë globale dhe do të rrisë çmimet e gazit. Shumë vende, përfshirë aleatët e SHBA-së, po vuajnë nga rënia e furnizimit me energji që dikur rridhte lirshëm nëpër këtë pikë. Industritë që mbështeten në artikuj të tillë si plehrat për të rritur ushqim ose helium për të bërë çipa kompjuteri po vuajnë nga mungesat.
Pa një kthim të shpejtë në kalime të sigurta, Teherani do të vazhdojë të kërcënojë tregtinë botërore derisa SHBA-të dhe partnerët e saj ose të negociojnë një marrëveshje ose t’i japin fund me forcë krizës, thonë analistët.
Baton Haxhiu, i ftuar në emisionin “Të Paekspozuarit” në MCN TV, deklaroi se personat që po përjashtohen sot nga PD, duhet ta kenë për nder, pasi Berisha po e çon partinë drejt fundit.
Haxhiu e bëri deklaratën teksa në studio po diskutohej për përjashtimin e Alesia Balliut dhe Doris Madhit, të cilat janë shpallur armike nga kupola e PD.
“Është për keqardhje mënyra se si ka përfunduar PD. Këtë detyrë e ka marrë themeluesi i saj, ti japë fundin PD-së. E ka marrë si detyrë politike dhe biologjike për PD-në.
Ju jeni një model për të cilin do të gjenden plot rrugës që do të ketë fati tuaj. Megjithatë, fati juaj, ju e keni si fatkeqësi por konsideroj se duhet ta keni për nder, që përjashtoheni nga një njeri që do ti japë fund PD-së. E keni dhimbje, sepse keni kontribut.
Nuk është rast turpi, pasi në politikë turpi është i mbështjellë me retorikë dhe gjendet gjithmonë një arsye dhe armik brenda, por një parti që po shkon në fund të saj dhe nuk ka shpresë te ngritja, me këtë logjikë, nuk ka luksin që njerëz si ju ti largojë. Këtë luks që përdor Berisha, nuk e di ku e çon, por e di që po i bën nder të jashtëzakonshëm partisë në pushtet, prej kohësh.
Çfarëdo meritë të ketë në të kaluarën, është njeriu më i gabuar. Kërkon rikthimin e tretë duke menduar se baskësia ndërkomëbtare apo SPAK do të rrënojë të gjithë, do të vijë një revolucion”, tha ndër të tjera Haxhiu.
Ministri i Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, Andis Salla, në konferencë për shtyp këtë të martë, 31 mars, ku prezantoi Skemën Kombëtare Mbështetëse për Fermerët, të sapomiratuar.
“Është një skemë që ne e kemi konsoliduar së bashku me fermerët në të gjithë territorin, në një dëgjesë me ta”, u shpreh fillimisht ai, duke theksuar se qeveria ka akorduar një buxhet prej 5.2 milionë lekësh për këtë nismë. Njoftoi se brenda pak ditësh do të hapet thirrja për aplikimet nga ana e fermerëve.
“Do të mbështesim të gjitha aplikimet apo projektet, që janë investimet në sera, pemë frutore, vreshta, stalla, mekanikë bujqësore, agroturizëm…Do të hapim investime për thirrje të reja, për fermerët e rinj të cilët do të mbështeten me 10 milionë lekë ose 10 mijë euro grant, kryesisht në blegtori.
Për ndërtimin e staneve për blegtorët me grant diku te 3 milion lekë, për pajisje dhe makineri bujqësore me grant 500 mijë lekë, ku përfshihen tankerat për ruajtjen e qumështit dhe vajin e ullirit. Prioritet do ketë në blegtori, ku për gjedhë nga 10 mijë lekë në 12 mijë lekë, për të imtat nga 1200 lekë në 1500 lekë, ku dyfishohet për bletën nga 1 mijë lekë në 2 mijë lekë, që është një nga mbështetjet që i kemi dhënë bletarisë. Kemi rreth 600 mijë koshere dhe duam ta çojmë në vitin 2027 në 1 milion”, deklaroi Salla.
“Për herë të parë, japim 7 mijë lekë për dosën, në sektorin e derrit. Është një masë e re që e kanë adresuar fermerët”, shtoi ai.
Përgjysmohen pragjet e përfitimit
“Përfitojnë fermat me 5 lopë, me 50 krerë të imta, me 25 koshere dhe me 5 dosa. Për kontrollin biologjik të dëmtuesve në sera rritet mbështetja me 70% të kostos së shpenzimeve.”
“Subjekti i rritjes së peshkut në ujërat e brendshëm do të mbështetet po ashtu, për blerje rasati në ujërat e ëmbla. Për masa të tjera që përafrohen me pagesat që zbatohen në BE, janë për fermat që kanë mbi 3 hektarë, do të përfitojnë 10 mijë lekë. Pra, në çdo hektar të mbjellë!
Këtë vit, shoqëritë e bashkëpunimit bujqësor do të mbështeten në masën 100%. Vazhdojmë mbështesim fermat me prodhim organik të certifikuar”, theksoi më tej ministri.
Po Skema e Naftës, do të hiqet përfundimisht apo do të ketë një ristrukturim të saj?
Ministri deklaroi se Skema e Naftës nuk do të hiqet në 2026-ën, duke u përshtatur me forma të reja mbështetjeje, ku përveç saj fermerët do të përfitojnë edhe rimbursim 10% te faturat e prodhimit.
Salla:Skema e Naftës në tërësi mbështet uljen e kostos së fermerit. Edhe në vitet e tjera, mbështetja ka qenë në dhënien e karburantit drejtpëdrejt. Më pas ka kaluar në mbështetje me pagesë, për uljen e kostos sipas standardeve të BE-së. Ne do ta mbulojmë në 2026-ën, sepse është një nga skemat që është diskutuar më së shumti, por duhet të jemi korrektë me fermerët.
Kemi menduar dhe me të gjitha masat që përmenda sot, çdo fermer përfiton, por është edhe masa 10% e faturimit të tyre. Pra, sot bëjmë një auto-faturim, që duhet ta depozitojë te Tatimet dhe të marrë shumën 10% të çdo fature, çdo prodhim do të jetë pjesë e mbështetjes që do të japë qeveria. Skema që paraqitëm sot është gjithpërfshirëse!
Dëmshpërblim për përmbytjet dhe murtajën që preku bagëtitë?
“Për dëmshpërblimet nga murtaja dhe përmbytjet, kemi bashkërenduar punën me Ministrinë e Mbrojtjes për të ndjekur të gjitha procedurat e nevojshme. Të gjitha bashkitë kanë marrë mbështetje nga qeveria dhe fondet janë shpërndarë tek familjet dhe fermerët e prekur. Ndërkohë, brenda pak ditësh pritet të kalojë në llogaritë e fermerëve edhe dëmshpërblimi për murtajën“, njoftoi Salla.
Siguria ushqimore
“Një trupë e re inspektuese do të jetë në terren dhe do të trajnohen nga ana e Ministrisë me programet që ne kemi për një trupë më të konsoliduar. Po ndërtojmë edhe laboratorë në të gjithë territorin e Shqipërisë. Vijojmë me mbështetjen në fonde dhe procedura ligjore”, përfundoi ministri i Bujqësisë.
Ministri i bujqësisë dhe Zhvillimit Rural Andis Salla në një konferencë për shtyp prezantoi skemën kombëtare të mbështetjes në bujqësi.
Skema Kombëtare 2026 nuk do të përfshijë mbështetjen e fermerëve me naftë.
I pyetur nga gazetarët për skemën e naftës falas në bujqësi ministri i Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural shpjegoi se kjo masë do të shtrihet në masat e tjera të skemës kombëtare, përfshirë edhe kompensimin që do të përfitojnë fermerët nga kompensimi 10% i TVSH me qëllimin uljen e kostos së prodhimit.
“Skema e naftës është një skemë për uljen e kostos së prodhimit dhe është mbështetur me buxhet të drejtpërdrejt për fermerin. Skema e re kombëtare është një skemë gjithëpërfshirëse ku mbulohen të gjithë fermerët në uljen e kostos së prodhimit, qoftë me autofaturimin e TVSH dhe masat e tjera në një buxhet prej 5,2 mld lekë. Nëse skema vjet ishte 4,6 mld lekë sot e kemi 5,2 mld lekë skemën kombëtare dhe kjo do të sjellë ulje të kostove për fermerët”.
Skema për përfitimin e naftës falas filloi zbatimin për herë të parë në 2021. Në vitin e saj të parë aplikuan 46,912 fermerë për të përfituar naftë falas. Ndërsa në vitin e dytë të zbatimit numri i aplikimeve arritën në 54,691.
Në 2022 aplikimet më të larta ishin në qarkun Fier me 16,897 kërkesa dhe Korçë me përkatësisht 10,974, Berat 6,878 dhe për qarkun Elbasan pati 6,696.
Në skemën kombëtare ministri Salla tha se për herë të parë përfshihet mbështetja për dosët në sektorin e derrave. Mbështetja do të jetë 7 mijë lekë për dosë në një fermë me jo më pak se 5 dosa.
Ministri Salla tha se për herë të parë fermerët do të përfitojnë 10 mijë lekë për çdo ha, për fermat me mbi 3 ha.
Skemat me subvencionet direkte të bujqësisë nisën zbatimin në vitin 2022, të cilat zëvendësuan heqjen e skemës së kompensimit 6% të TVSH-së te agroindustria, vendosjen e 10% të TVSH-së te inputet bujqësore nga zero që ishin më parë.
Meta po teston një abonim të ri premium në Instagram, i quajtur “Instagram Plus”, në disa tregje të përzgjedhura, sipas TechCrunch. Shërbimi i ri u jep përdoruesve akses në funksione ekskluzive, duke e çuar platformën një hap më tej drejt monetizimit përtej reklamave dhe Meta Verified.
Ndër veçoritë kryesore që po testohen është mundësia për të parë Story-t e të tjerëve pa u shfaqur si “seen”, një funksion që pritet të tërheqë shumë përdorues të zakonshëm. Abonentët mund të shohin gjithashtu sa herë është rishikuar Story i tyre, një metrikë që i afrohet logjikës së analitikave për creator-at, por tashmë e paketuar si funksion konsumatori.
Paketa premium sjell edhe lista të pakufizuara audience për Story, duke i lejuar përdoruesit të krijojnë grupe të ndryshme ndjekësish për shpërndarje më të segmentuar të përmbajtjes, përtej opsionit aktual “Close Friends”. Gjithashtu, Story mund të zgjatet edhe 24 orë shtesë, ndërsa një herë në javë përdoruesi mund ta “spotlight”-ojë për ta çuar në krye të Stories tray, duke rritur dukshmërinë.
Funksione të tjera përfshijnë “Superlike” të animuar për Story-t e të tjerëve dhe kërkim të shpejtë në listën e shikuesve, që e bën më të lehtë verifikimin nëse një person specifik e ka parë përmbajtjen. Testimi po raportohet se po zhvillohet në Meksikë, Japoni dhe Filipine, me çmime që variojnë rreth 1 deri në 2.2 dollarë në muaj, në varësi të tregut.
Ky abonim është i ndarë nga Meta Verified dhe synon përdoruesin e zakonshëm, jo bizneset apo creator-at profesionistë. Për Meta-n, kjo është një mënyrë për të hapur një burim të ri të ardhurash në një moment kur lodhja nga abonimet po bëhet gjithnjë e më e dukshme, por edhe kur platformat sociale si Snapchat kanë treguar se ekziston një treg real për funksione premium.
Shqipëria ka paraqitur një tjetër kërkesë financimi prej 48.6 milionë dollarë për projektin Western Balkans Trade and Transport Facilitation 2.0 Phase II (Albania), pjesë e një nisme rajonale që synon përmirësimin e transportit dhe lehtësimin e tregtisë. Projekti synon të modernizojë infrastrukturën e transportit dhe të rrisë eficiencën e proceseve të tregtisë ndërkufitare, duke ulur barrierat dhe vonesat për bizneset dhe qytetarët.
Dokumenti i Bankës Botërore tregon se iniciativa fokusohet në përmirësimin e procedurave administrative, digjitalizimin e platformave të shërbimeve dhe forcimin e kapaciteteve institucionale për monitorim dhe zbatim. Financimi prej 48.6 milionë dollarësh përfshin komponentë si modernizimi i sistemit doganor, integrimi i teknologjive digjitale dhe përmirësimi i logjistikës së transportit.
Një tjetër element është reduktimi i kostove dhe kohës për import dhe eksport, duke rritur konkurrueshmërinë e ekonomisë shqiptare dhe besimin e biznesit. Projekti gjithashtu synon të rrisë transparencën dhe të ulë burokracinë në proceset ndërkufitare.
Projekti synon të krijojë një sistem transporti dhe tregtie më efikas dhe të orientuar drejt përdoruesit. Digjitalizimi pritet të reduktojë kohën dhe kostot për operatorët ekonomikë dhe qytetarët, duke rritur besimin tek institucionet.
Sipas dokumentit faza e dytë e këtij programi rajonal shihet si pjesë e një strategjie më të gjerë për modernizimin e infrastrukturës dhe përmirësimin e klimës së biznesit. Në thelb, kjo nismë orientohet tek sfidat strukturore të Shqipërisë në transport dhe tregti, duke rritur efektivitetin dhe transparencën. Për qeverinë shqiptare, projekti ofron mundësi për të përparuar me digjitalizimin dhe për të përmirësuar shërbimet ndërkufitare.
Në këtë fazë të dytë Shqipëria synon të vendosë standarde më të larta në eficiencë, transparencë dhe konkurrueshmëri. Projekti kombinon financim të konsiderueshëm, digjitalizim, përfshirje institucionale dhe përmirësim logjistik që synon të ndihmojë vendin të përballet me kërkesat e tregut dhe ekonomisë./ N.Maho
Kombëtarja e Kosovës do ta zhvillojë sonte ndeshjen më të madhe dhe më të rëndësishme në histori të saj.
I madh e i vogël po flet dhe po mendon për sfidën me Turqinë, në finalen e “play-off”-it të Botërorit 2026.
Dardanëve ua ka kushtuar një këngë edhe këngëtarja e njohur kosovare, Edona Llalloshi.
Ajo e ka publikuar sot në fakt këngën “Zemra e Dardanisë”, kushtuar djelmoshave të artë të Kosovës, të cilët sonte mund ta shkruajnë historinë për t’u kualifikuar në Botërorin 2026.
Kjo këngë është motivuese për lojtarët dardanë, por sjell emocion edhe për tifozët, të cilët janë nën ethe para lojës së sontme, e cila do të luhet në stadiumin “Fadil Vokrri” duke filluar nga ora 20:45.
Në rast të fitores, Kosova do ta sigurojë kualifikimin e parë dhe historik në Kupën e Botës.
Shqipëria nuk ka një dokument të vetëm strategjik që të adresojë në mënyrë të integruar fenomenin e moshimit të popullsisë, ndërsa trajtimi i kësaj sfide mbetet i shpërndarë në strategji sektoriale. Ky është një nga gjetjet kryesore të auditimit të Kontrollit të Lartë i Shtetit me fokus “Planet gjithëpërfshirëse të qeverisë dhe aspektet buxhetore për një popullsi në moshim”.
Sipas auditimit, kjo mungesë e një plani gjithëpërfshirës dhe ndërsektorial ka bërë që politikat të mos jenë të koordinuara si duhet, objektivat të mos kenë nivel të lartë zbatimi dhe procesi i monitorimit të ketë probleme në matjen e saktë të arritjes së tyre.
Raporti nënvizon se, pavarësisht politikave të miratuara, treguesit demografikë kanë vijuar të përkeqësohen. Mosha mediane në Shqipëri është rritur nga 32.6 vjeç në vitin 2011 në 38.8 vjeç në vitin 2023, për të vijuar më tej në 43.5 vjeç në vitin 2024 dhe 44.3 vjeç në vitin 2025. Në të njëjtën kohë, lindshmëria ka rënë me rreth 72% nga viti 1990 deri në vitin 2024, ndërsa migracioni neto është përkeqësuar nga -15,030 persona në vitin 2018 në -32,497 persona në vitin 2022.
KLSH vlerëson se këta tregues dëshmojnë se politikat aktuale nuk kanë sjellë ndikim real në përmirësimin e situatës demografike dhe se vendi duhet të hartojë e zbatojë politika të drejtpërdrejta në perspektivë afatgjatë, duke pranuar se ndryshimet në punësim, lindshmëri, migracion, mbrojtje sociale dhe zhvillim ekonomik kërkojnë dekada për të prodhuar efekt të qëndrueshëm.
Në aspektin buxhetor, raporti evidenton se nga Programi Social vlera e produktit “Të moshuar të trajtuar me shërbime të përkujdesit” është rritur nga 174,087 lekë në vitin 2021 në 240,803 lekë të planifikuara për vitin 2025. Po ashtu, Programi Buxhetor Afatmesëm 2025–2027 ka parashikuar një rritje të vlerës së “Programit të Përkujdesit Social” nga viti 2025 në vitin 2027 në masën 344,242 lekë. Megjithatë, KLSH-ja thekson se rritja e financimit nuk mjafton, nëse mungon një qasje e bashkërenduar dhe një sistem i qartë objektivash e treguesish që matin ndikimin real të politikave.
Raporti sjell shembuj konkretë të zbatimit të dobët të objektivave. Sipas Planit Kombëtar të Veprimit mbi Moshimin 2020–2024, objektivi për krijimin e mjediseve motivuese në punë për personat para daljes në pension dhe nxitjen e të mësuarit gjatë gjithë jetës nuk ka funksionuar.
Nga verifikimi, modeli i “Universitetit të Moshës së Tretë” nuk është ngritur dhe asnjë nga 10 kurrikulat e planifikuara nuk është miratuar. Edhe pse janë zhvilluar disa kurse formimi profesional nga AKPA, pjesëmarrja ka qenë shumë e ulët, me vetëm 100 persona mbi 65 vjeç të përfshirë nga 1000 të synuar.
KLSH-ja evidenton gjithashtu se Strategjia Kombëtare e Punësimit dhe Aftësive 2023–2030 e njeh plakjen e popullsisë si sfidë për tregun e punës dhe kërkesën për aftësi, por kjo njohje mbetet në nivel vizioni dhe nuk shoqërohet me tregues të matshëm për grupmoshën mbi 55 vjeç.
Në dokumentet strategjike, përfshirë planin e veprimit dhe raportet e monitorimit për vitet 2023 dhe 2024, nuk ka tregues të dedikuar për punësimin, rikualifikimin apo përfshirjen e kësaj grupmoshe.
Sipas të dhënave të AKPA për periudhën 2020–2025, vetëm 596 persona mbi 50 vjeç janë përfshirë në Programin e Punësimit, 358 në Formim në Punë, 45 në Vetëpunësim dhe 18 në Riintegrim Social, çka tregon përfshirje shumë të kufizuar të kësaj grupmoshe në programet aktive të tregut të punës.
Në përfundim, raporti paralajmëron se Shqipëria jo vetëm që do të tkurret në numër popullsie, por do të ndryshojë ndjeshëm edhe përbërjen e saj moshore dhe gjinore. Krahasimi i piramidave të popullsisë për vitin 2019 dhe popullsisë së projektuar për vitin 2031 tregon rritje të numrit të popullsisë mbi 67 vjeç, ndërsa grupmoshat nën 67 vjeç do të pësojnë tkurrje.
Për KLSH-në, kjo e bën edhe më urgjente hartimin e një strategjie ndërministrore dhe gjithëpërfshirëse, që ta vendosë moshimin dhe çështjet demografike në qendër të agjendës kombëtare, si kusht për zhvillim të qëndrueshëm dhe një shoqëri më gjithëpërfshirëse.
Eksperti i industrisë ushqimore, Kapllan Sulaj, ka ngritur shqetësimin për praninë e pesticideve në luleshtrydhe, duke theksuar se fëmijët janë grupi më i rrezikuar nga ekspozimi ndaj tyre.
I ftuar në emisionin “Dita Jonë”, Sulaj tha se nuk ka vend për panik, pasi bëhet fjalë për një situatë të izoluar.
“Jemi në një periudhë pranverore kur luleshtrydhet janë produkte të stinës dhe është konstatuar një parti me mbetje pesticidesh, çka ka sjellë bllokimin e saj,” u shpreh ai. Ai shtoi se kjo nuk do të thotë që të gjitha luleshtrydhet në treg janë të kontaminuara, por pranoi se në disa raste pesticidet janë përdorur “pa kriter”.
Eksperti theksoi se problemi lidhet edhe me presionin e fermerëve për të nxjerrë produktin sa më shpejt në treg. Sipas tij, kjo “garë për tregun” i shtyn ata të përdorin pesticide për të rritur prodhimin dhe për të shmangur dëmtuesit.
Duke folur për rrezikun tek konsumatorët, Sula nënvizoi se fëmijët janë më të ndjeshëm. Ai shpjegoi se për shkak të peshës më të vogël trupore dhe një sistemi imunitar ende në zhvillim, “edhe nivele të ulëta të pesticideve mund të kenë ndikim më të madh tek fëmijët sesa tek të rriturit”.
Në këtë kontekst, ai bëri thirrje për kujdes të shtuar në konsum, veçanërisht për këtë grupmoshë, duke rekomanduar që të minimizohet ekspozimi gjatë kësaj periudhe.
Nga ana tjetër, Sula theksoi rëndësinë e respektimit të rregullave nga fermerët dhe tregtarët. Ai kërkoi që përdorimi i pesticideve të bëhet sipas standardeve dhe që institucionet përgjegjëse, si Autoriteti Kombëtar i Ushqimit dhe laboratorët përkatës, të rrisin kontrollet për të identifikuar llojet dhe nivelet e pesticideve në produkte.
Sa i përket mënyrës së pastrimit, eksperti sqaroi se larja e luleshtrydheve në ujë nuk është një zgjidhje efektive. “Qëndrimi në ujë mund të ulë disi nivelin e pesticideve, por nuk ka efekt të ndjeshëm,” tha ai, duke shtuar se kjo metodë nuk garanton eliminimin e mbetjeve kimike.
Në përfundim, Sula e cilësoi situatën si kalimtare, por nënvizoi se kërkohet më shumë ndërgjegjësim dhe kontroll për të garantuar sigurinë ushqimore.
Kombëtarja e Kosovës zbret sonte (ora 20:45) në fushë për një nga ndeshjet më të rëndësishme në historinë e saj.
Në stadiumin “Fadil Vokrri”, ‘Dardanët’ përballen me Turqinë në një finale që vendos fatin e kualifikimit për Kupën e Botës 2026.
Tifozë dhe dashamirës shqiptarë të futbollit, sonte do i kenë “sytë” nga Prishtina, “tempulli” ku do të mbahet ndeshja historike për nga rëndësia.
Atmosfera në kryeqytet pritet të jetë elektrizuese, me tifozët që do të mbushin çdo ulëse dhe janë gati të shtyjnë ekipin drejt një arritjeje historike.
Kjo sfidë konsiderohet si kulmi i një rrugëtimi të jashtëzakonshëm të Kosovës, e cila ka treguar rritje të vazhdueshme dhe karakter të fortë në momentet vendimtare.
Nën drejtimin e përzgjedhësit, Franco Foda, Kosova ka ndërtuar një skuadër konkurruese, të përzier me përvojë dhe talent të ri. Lojtarët kyç pritet të marrin përgjegjësi në këtë përballje vendimtare, ku çdo detaj mund të bëjë diferencën.
Nga ana tjetër, Turqia vjen si një kundërshtar i fortë dhe me traditë, duke e bërë këtë duel edhe më të vështirë për ‘Dardanët’. Megjithatë, përkrahja e zjarrtë e publikut vendas dhe motivimi i jashtëzakonshëm mund të jenë faktorët që do ta shtyjnë Kosovën drejt historisë.
Sonte, gjithçka është në lojë. Një fitore do të thoshte shumë më tepër se një kualifikim – do të ishte realizimi i një ëndrre për një komb të tërë dhe një realizim ëndrre për shumë gjenerata.
Vedat Muriqi me shokë do kërkojnë kualifikimin në Botërorin Amerikan, duke i dhënë fund pritjes së shqiptarëve për të qenë pjesëmarrës në kompeticionin më elitar në spektrin futbollistik.
Është liruar nga qelia ish-drejtori i burgut, Indrit Cerloj, i dyshuar për shpërdorim detyre
Vendimi është dhënë të hënën nga Gjykata e Durrësit, ku gjyqtari Xhevdet Lika ka pranuar kërkesën për zëvendësimin e masës së sigurisë nga “arrest në burg” në “arrest shtëpie”.
Ish-drejtori i IEVP, bashkë me disa zyrtarë të tjerë të policisë së burgjeve dhe staf civil, dyshohet se me veprimet dhe mosveprimet e tyre kanë shpërdoruar detyrën, me pasojë shkeljen e procedurave për shoqërimin në spital të Altin Ndocit, i cili u arratis, ndërkohë që akuzohet nga SPAK për vepra të rënda penale.
Gjykata e Tiranës ka vendosur pezullimin nga detyra të kreut të Inspektoriatit të Mbrojtjes së Territorit (IMT), Rigers Sheqeri.
Sipas raportimeve në media, pezullimi i tij është bërë para disa ditëshm ndërsa dyshohet për një skemë abuzimi me lejet dhe ndërtimet në kryeqytet.
Mësohet se masa e sigurisë është vendosur me kërkesë të prokurorit Julian Xhengo, i cili ka paraqitur prova dhe dyshime se Sheqeri ka lejuar ndërtime të paligjshme brenda një kompleksi banimi në pronësi të një ndërtuesi të njohur shtetasit P.C. Ndaj këtij të fundit është caktuar gjithashtu masa e bllokimit të pasaportës, për të penguar largimin nga vendi.
Me të njëjtin vendim, gjykata ka shpallur në kërkim edhe dy inspektorë të IMT-së, duke ngritur dyshime për një rrjet të strukturuar brenda institucionit, i cili në vend të zbatimit të ligjit, mund të ketë toleruar ose favorizuar ndërtime pa leje.
Ndaj Sheqerit rëndon akuza e “shpërdorimit të detyrës”.
Gjykata e Tiranës ka vendosur pezullimin nga detyra të kreut të Inspektoriatit të Mbrojtjes së Territorit (IMT), Rigers Sheqeri.
Sipas raportimeve në media, pezullimi i tij është bërë para disa ditëshm ndërsa dyshohet për një skemë abuzimi me lejet dhe ndërtimet në kryeqytet.
Mësohet se masa e sigurisë është vendosur me kërkesë të prokurorit Julian Xhengo, i cili ka paraqitur prova dhe dyshime se Sheqeri ka lejuar ndërtime të paligjshme brenda një kompleksi banimi në pronësi të një ndërtuesi të njohur shtetasit P.C. Ndaj këtij të fundit është caktuar gjithashtu masa e bllokimit të pasaportës, për të penguar largimin nga vendi.
Me të njëjtin vendim, gjykata ka shpallur në kërkim edhe dy inspektorë të IMT-së, duke ngritur dyshime për një rrjet të strukturuar brenda institucionit, i cili në vend të zbatimit të ligjit, mund të ketë toleruar ose favorizuar ndërtime pa leje.
Ndaj Sheqerit rëndon akuza e “shpërdorimit të detyrës”.
Luksi ka arritur zyrtarisht një nivel krejt të ri… dhe këtë herë bëhet fjalë për foshnjat.
Këto pelena Gucci, me një çmim tronditës prej 490 dollarësh për pako, po ripërcaktojnë çfarë do të thotë të jetosh në luks që ditën e parë.
Të dizajnuara me modelin ikonik dhe një estetikë minimaliste, duken më shumë si një ekspozim mode sesa një nevojë bazike.
Por pyetja e vërtetë është… për kë janë në fakt?
Në një botë ku statusi dhe marka kanë më shumë rëndësi se kurrë, edhe gjërat e përditshme po kthehen në produkte luksi. Kjo ngre një diskutim më të madh për kulturën moderne të konsumit. A kemi arritur në një pikë ku marka vlen më shumë se prakticiteti?
Një gjë është e sigurt: nëse mendonit se moda luksoze kishte kufij… mendohuni sërish.
A do të shpenzonit ndonjëherë kaq shumë për diçka kaq të përkohshme?
Një sulm i mundshëm nga Shtetet e Bashkuara goditi qytetin qendror iranian Isfahan, herët të martën, nga sulmet ajrore, ndërsa Teherani goditi një tanker nafte të Kuvajtit të ngarkuar plotësisht, i cili gjendej në Gjirin Persik.
Sulmet dëshmojnë për intensitetin e luftës njëmujore që Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli kanë nisur kundër Iranit, i cili ka ruajtur kontrollin e tij mbi Ngushticën e Hormuzit, duke mbyllur këtë rrugë jetike ujore për transportin global të energjisë, çka ka bërë që çmimet e naftës të rriten ndjeshëm dhe të trazohen tregjet botërore, shkruan AP.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, i cili ka këmbëngulur se ka përparim në bisedimet diplomatike drejt një armëpushimi, publikoi një video të sulmit në Isfahan, ku shpërthime të zjarrta ndriçonin qiellin. Isfahani është vendndodhja e njërit prej tre objekteve të goditura më herët nga ushtria amerikane në qershor dhe besohet se një pjesë e uraniumit shumë të pasuruar të Iranit ruhet aty.
Ndërkohë, Izraeli njoftoi se edhe katër ushtarë të tjerë janë vrarë në pushtimin e tij në Liban, si dhe dy paqeruajtës të tjerë të Kombeve të Bashkuara, duke bërë që Këshilli i Sigurimit i OKB-së të planifikojë një seancë urgjente më vonë gjatë së martës.
Rritja e çmimit të naftës në Kosovë gjatë dy javëve të fundit ka qenë e ndjeshme, duke arritur sot deri në 1.82 euro për litër.
Ky nivel i lartë po ndikon drejtpërdrejt në buxhetin e qytetarëve, duke rritur kostot e përditshme.
Si një vend që varet kryesisht nga importi, Kosova mbetet e ekspozuar ndaj luhatjeve në tregjet ndërkombëtare. Zhvillimet globale, veçanërisht tensionet në Lindjen e Mesme, reflektohen shpejt në çmimet vendore.
Për qytetarët, këto dinamika përkthehen në shpenzime më të larta në jetën e përditshme. Ndërkohë, ekspertë të ekonomisë kanë propozuar që, si masë lehtësuese, të pezullohet përkohësisht akciza për disa ditë.
Procesi i deklarimit të rregullt vjetor të pasurisë për vitin kalendarik 2025 është në fazën finale. Afati ligjor për përmbylljen e tij, përfundon sot.
Në përputhje me Ligjin për Deklarimin, Prejardhjen dhe Kontrollin e Pasurisë dhe Dhuratave, të gjithë personat zyrtarë në Republikën e Kosovës ishin të obliguar ta kryejnë deklarimin e pasurisë deri më 31 mars
Nga Agjencia për Parandalimin e Korrupsionit, ditën e djeshme bënë të ditur se numër i konsiderueshëm i tyre ende nuk e kanë bërë atë.
Sipas APK-së, edhe 1 mijë e 195 zyrtarë publik nuk e kanë përfunduar këtë obligim por e kanë filluar atë dhe janë në proces të deklarimit, ndërsa 901 zyrtarë publikë nuk e kanë filluar ende.
Agjencia për Parandalimin e Korrupsionit kishte bërë të ditur se mosdeklarimi, vonesa apo deklarimi i pasaktë i pasurisë përbëjnë shkelje të obligimeve ligjore dhe sanksionohen me gjoba, kallëzime penale dhe masa të tjera, ndërsa në raste të caktuara mund të shqiptohen edhe dënime me burgim dhe konfiskim të pasurisë së padeklaruar.
“Agjencia për Parandalimin e Korrupsionit u bën thirrje të gjithë zyrtarëve publikë që ta përmbushin obligimin ligjor për deklarimin e pasurisë brenda afatit të përcaktuar. Transparenca nuk është vetëm detyrim ligjor, por përbën themelin e besimit qytetar dhe të integritetit institucional. Prandaj, është e rëndësishme që secili, në kuadër të përgjegjësive të tij, të kontribuojë për një administratë më të hapur dhe më të përgjegjshme”, theksoi Drejtori i APK-së, Yll Buleshkaj.
Në mesin e subjekteve deklaruese për deklarimin e pasurisë, këtë vit janë edhe mjekët dhe profesorët.
Sipas Agjencia për Parandalimin e Korrupsionit, këto kategori janë të përfshira në regjistrin e subjekteve deklaruese dhe i nënshtrohen të njëjtit afat ligjor për deklarim.