Specialistët për Hetimin e Narkotikëve në DVP Elbasan, në bashkëpunim me Forcën e Posaçme “Shqiponja”, finalizuan operacionin policor të koduar “Bulevardi”, duke goditur veprimtaritë kriminale në fushën e shpërndarjes së drogës.
Në flagrancë u arrestua shtetasi F. P., 37 vjeç, banues në Elbasan, i dyshuar për “Prodhim dhe shitje të narkotikëve” dhe “Prodhim, mbajtje ose shitje pa leje të armëve të ftohta”. Gjithashtu u arrestua L. Xh., 34 vjeç, banues në Elbasan, i dyshuar për “Moskallëzim krimi” dhe me precedent penal në fushën e narkotikëve.
Gjatë kontrollit të automjetit tip “Mercedes Benz” u sekuestruan lëndë narkotike kokainë dhe kanabis të ndara në doza gati për shitje, një shkop metalik, tre aparate celularë, automjeti dhe një shumë parash në euro dhe lekë.
Materialet procedurale janë kaluar në Prokurorinë pranë Gjykatës së Shkallës së Parë të Juridiksionit të Përgjithshëm Elbasan për hetime të mëtejshme.
Kryetari i Partisë Demokratike, Sali Berisha, ka zhvilluar këtë të shtunë, më 4 prill, një bashkëbisedim virtual me qytetarët, ku ka komentuar shqetësimet e tyre lidhur me rritjen e çmimeve të karburanteve, të cilat janë të diktuara nga konflikti në Lindjen e Mesme.
Në fjalën e tij, Berisha theksoi se çmimi i naftës ka arritur në 224 lekë për litër, duke e renditur Shqipërinë ndër vendet me taksimin më të lartë të karburanteve në botë. Ai e konsideroi këtë situatë si një “ndëshkim të vërtetë” për qytetarët shqiptarë, duke fajësuar qeverinë dhe duke argumentuar se vendi ynë mban rekordin në Europë dhe botë për nivelin e lartë të taksimit të naftës.
“Së pari, një përshëndetje të përzemërt për të gjithë ju qytetare dhe qytetarë, miq të rrjeteve të mia sociale që ndiqni këtë bisedë me ju. Java që lamë pas u karakterizua nga një goditje e re për buxhetet tuaja familjare, për xhepat tuaj. Çmimi i naftës arriti në 224 lekë, një çmim ndër më të lartit në botë. Nuk ka dyshim se lëvizja e çmimit të naftës diktohet nga kriza energjetike e krijuar për shkak të luftës në Lindjen e Mesme dhe goditjes së vendeve të Gjirit nga Irani. Por një rritje të tillë çmimi nuk e ka asnjë vend tjetër në botë. Shqiptarët duhet ta dinë se qeveria shqiptare ka vendosur taksën më të lartë në botë mbi naftën.
Asnjë vend tjetër nuk takson kaq rëndë naftën në shkallën 60 përqind të çmimit të saj.Shqipëria është rekord në Europë dhe në botë në taksimin e naftës, çka detyron kompanitë të mbajnë çmime stratosferike.
Por së dyti dua të theksoj se në qoftë se e bëjmë me proporcion rrogash apo të ardhurash ditore, Shqipëria rezulton, shqiptarët rezultojnë se duhet të paguajnë për naftën që blejnë 6-8 herë më shumë se qytetarët e vendeve të tjera në raport me të ardhurat e tyre.Pra, nafta është një ndëshkim i vërtetë dhe kjo është një taksë çnjerëzore, absurde, të cilën e paguajnë çdo qindarkë qytetarët shqiptarë. Edi Rama taton naftën 1.1 euro për litër sa asnjë vend tjetër në botë, 60 përqind të çmimit.”, tha Berisha.
Berisha kritikon qeverinë për masat që ka shpallur, duke i cilësuar si të pamjaftueshme dhe qesharake, dhe propozoi përgjysmimin e taksës së naftës nga 1.1 euro për litër në 0.55 euro, në mënyrë që të barazohet me vendet e Bashkimit Europian.
“Masat që ka shpallur janë qesharake. Nuk kanë dhe nuk mund të kenë asnjë ndikim.Masa të vërteta janë ato që i shpalli Australia dhe po i shpallin vende të tjera. Përgjysmim i taksave të naftës. Me fjalë të tjera, në qoftë se Shqipëria merr 1.1 euro për litër të naftës, qeveria këto taksa duhet t’i ulë në një shumë të përbashkët 0.55 euro për litër naftë. Dhe me këtë nuk bën gjë tjetër veçse barazon taksën me shumicën e vendeve anëtare të BE. Në pamje të parë, taksa e naftës rëndon në xhepat e atyre që kanë vetura, dhe sigurisht rëndon në xhepat e tyre më shumë, por e vërteta është se ata që kanë më pak rëndohen më shumë. Dhe ata që kanë më pak janë ata që nuk kanë vetura sepse nafta ndikon direkt në transportin e të gjitha llojeve.
Nafta ndikon direkt tek çmimi i bukës, tek çmimi i ushqimeve, tek prodhimet bujqësore, pra ka ndikime të shumëllojta dhe dhimbje më shumë krijon tek ata që nuk kanë makina.
Kështu që është emergjente përgjysmimi i taksave.Me specialistët më të mirë të fushës jemi marrë në mënyrë intensive për të parë çdo variant të mundshëm dhe absolutisht nuk ka asnjë mundësi tjetër për të ndihmuar qytetarët përveç përgjysmimit të nivelit absurd të taksës 1.1 euro që nuk ekziston askund në botë.”, tha kryedemokrati.
Berisha përsëriti gjithashtu akuzat ndaj qeverisë për kontrabandë të naftës dhe përfitime personale përmes ndërmarrjeve shtetërore.
Ai e përfundoi fjalën e tij duke ftuar qytetarët shqiptarë të bashkohen në protestën e Partisë Demokratike: “Ndaj dhe ftoj qytetarët shqiptarë të bashkohen në revoltën e PD kundër këtij regjimi sepse vështirësitë ekonomike sa më gjatë ta mbajmë, aq më të mëdha do jenë për ta.”
Berisha: Jo 9, por 13 vende Europiane do e bllokojnë rrugën e Shqipërisë drejt BE-së
Një nga pyetjet që iu drejtua kryedemokratit, ishte nëse 9 vende të BE-së kanë votuar vërtet për ngrirjen e negociatave për integrimin e Shqipërisë. Berisha u përgjigj që jo 9, por 13 vende do të jenë që do ta bllokojnë integrimin e Shqipërisë në BE për shkak të korrupsionit në vend.
“Kam dijeni për këtë sepse me datën 1 prill, kur pritej të diskutohej për raportin e vlerësimit të standardeve të shtetit ligjor në Shqipëri dhe luftës kundër korrupsionit, numri i vendeve që u shpreh kundër votimit të tij, i mbidyfishua, nga 4 u bënë 9. Dhe ne ju kishim paralajmëruar për këtë. Nuk mund të kapërdihet, ju garantoj se herën tjetër do të jenë 13. Pse do të jenë 13? Sapo të marrin vesh të vërtetën Balluku. E vërteta e dosjes Balluku dhe AKSHI, janë bërë dokumente të pakundërshtueshme të korrupsionit në Shqipëri dhe të bllokimit të luftës ndaj korrupsionit nga Edi Rama.“, tha Berisha, duke shtuar se Shqipëria nuk plotëson “absolutisht” asnjë kriter përveç kriterit gjeostrategjik.
Policia italiane ka vënë në pranga bosin e Kamorrës Roberto Mazzarella, i cili ishte një nga personat më të kërkuar në Itali.
Mazzarella, kreu i klanit me të njëjtin emër që vepron në Napoli dhe rrethinat e tij, u kap nga karabinierët pas më shumë se një viti në arrati. Ai fshihej në një resort luksoz në bregdetin Amalfitan, ku kishte rezervuar me identitet të rremë për të kaluar festat e Pashkëve me familjen.
48-vjeçari nuk bëri rezistencë gjatë arrestimit. Në ambientet ku qëndronte, autoritetet sekuestruan ora luksoze, rreth 20 mijë euro cash, dokumente false, telefona dhe materiale që dyshohet se lidhen me aktivitetin financiar të klanit.
I shpallur në kërkim që prej 28 janarit 2025, Mazzarella akuzohet për vrasje në rrethana mafioze, përfshirë një krim të ndodhur në vitin 2000, në kuadër të një hakmarrjeje mes klaneve.
Mazzarella ishte renditur i katërti në listën e të arratisurve më të rrezikshëm të përcaktuar nga Ministria e Brendshme.
Ndikimi i Neptunit do sjelle shume turbullira sot ne jetën tuaj sentimentale. Ka rrezik qe disa te kalojnë një krize te vështirë. Beqaret do jene te parrezistueshem dhe do marrin ftesa pa fund për te filluar lidhje serioze. Mendohuni mire para se te jepni çfarëdo lloj përgjigjeje. Ne planin financiar nuk duhet te kryeni investime te tejskajshme sepse gjendja nuk është aq e qëndrueshme.
Demi
Dite e mrekullueshme kjo e sotmja për ata qe janë ne një lidhje. Pasioni do ndizet furishëm dhe gjendja do vije duke u përmirësuar. Beqaret do e kenë te pamundur edhe sot ta gjejnë princin e tyre te kaltër. Sektori i financave do lere shume për te dëshiruar. Mundohuni te ulni çdo lloj shpenzimi nëse nuk doni qe te ngeleni pa asnjë para me pas.
Binjaket
Mbajini premtimet qe i keni bere partnerit tuaj gjate kësaj dite nëse doni qe marrëdhënia ne çift te jete sa me e mire. Beqaret nuk do ndihen gati për te filluar një histori dashurie edhe pse rastet do i kenë te shumta. Do pendoheni ne fakt, por do jete vone. Ne planin financiar gjithçka do varet nga mënyra sesi ju do silleni. Po e tepruat me shpenzimet do keni vështirësi.
Gaforrja
Dite shume e qëndrueshme dhe aspak problematike kjo e sotmja për ata qe janë ne një lidhje. Do kaloni çaste te bukura me atë qe keni ne krah. Beqaret me mire te qëndrojnë edhe sot vetëm sesa te rrezikojnë duke krijuar lidhje te paqena. Financat duhet t’i mbani me çdo kusht te stabilizuara. Nëse gjendja pëson ndonjë tronditje te vogël mund te ketë probleme serioze me vone.
Luani
Pasioni ne çift do jete i zjarrte gjate gjithë kësaj dite. Do përjetoni emocione dhe kënaqësi te papërshkrueshme. Shpesh do ju duket sikur jeni ne një ëndërr nga e cila nuk do doni te zgjoheni. Beqaret do ndihen me te vetmuar se kurrë sepse mundësitë për takime do ju mungojnë tërësisht. Ne planin financiar do përballeni me surpriza te njëpasnjëshme. familjaret do ju ndihmojnë mjaft.
Virgjeresha
Nëse ndiheni te lumtur pranë personin qe keni ne krah, mos ngurroni te hidhni edhe ndonjë hap me tej. Do i bëni mire vetes dhe atij qe keni ne krah. Beqaret nuk duhet kurrsesi t’iu besojnë te gjithë personave qe do i joshin sepse mund te përballen me zhgënjime te mëdha. Ne planin financiar situata nuk do jete aspak ashtu si ju e kishit ëndërruar. Kujdes me çdo shpenzim.
Peshorja
Yjet do e mbrojnë gjate gjithë kohës sot jetën tuaj ne çift. Nëse keni kohe qe jeni ne një lidhje, mund te mendoni për diçka me serioze, ndërsa nëse jeni te martuar mund te planifikoni një fëmijë. Beqaret do kalojnë një dite te bukur edhe pse jo te mbudhur me takime. Situata financiare do jene e vështirë. Menaxhojini me kujdes te ardhurat qe keni.
Akrepi
Shtojini dozat e fantazisë sot ne jetën tuaj ne çift nëse doni te mbani zgjuar pasionin. Një darke romantike, me qirinj do ishte një ide fantastike. Beqaret për shkak se nuk do dëshirojnë ta humbin pavarësinë qe kane, nuk do tentojnë as te njihen me persona te rinj. Te ardhurat do kenë disa përmirësime. Vazhdoni te tregoheni sa me vigjilente dhe te kujdesshëm.
Shigjetari
Një ambient i ngrohte do i rrethoje gjate gjithë ditës çiftet. Do e kuptoni shume mire njeri-tjetrin dhe do dashuroheni ne mënyrë pasionante. Për beqaret, klima yjore do jete e kontrastuar. Do hezitoni t’i pranoni ftesat qe do iu bëhen. Financat mund te përmirësohen ndjeshëm nëse kryeni disa investime te domosdoshme dhe te rëndësishme.
Bricjapi
Çdo gjë do shkoje me se miri sot ndërmjet jush dhe partnerit tuaj. Megjithatë mire do ishte t’i merrnit gjerat shtruar dhe te mos nxitoheni për asgjë. Beqaret nuk do kenë aspak dëshirë te fillojnë një lidhje, por takimi me një person te veçante do i beje te ndryshojnë mendim. Financat nuk do jene shume te qëndrueshme. Tregohuni sa me te matur nëse nuk doni probleme.
Ujori
Nëse nuk e teproni me xhelozinë gjate kësaj dite gjerat do shkojnë mire me partnerin tuaj. Mos iu besoni te tjerëve, por bëni gjithçka ashtu si ta mendoni dhe ta ndjeni. Plutoni do i ndihmoje beqaret te takojnë personin e ëndrrave. Me financat do keni goxha probleme, por nëse tregoheni te matur me shpenzimet dhe nëse i menaxhoni me kujdes te ardhurat mund t’ia dilni.
Peshqit
Xhelozia do ju prishe shume pune juve qe jeni ne një lidhje. Nuk do i keni aspak besim partnerin dhe do debatoni ne çdo moment. Beqaret ende nuk do ndihen gati për te filluar një lidhje. Do humbasin mundësi te shkëlqyera te cilat nuk do vijnë me. Ne planin financiar do jeni me më shume fat se kurrë me pare dhe gjendja do vije duke u përmirësuar.
Ambasada e Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Tiranë ka publikuar sot thirrjen për hapjen zyrtare të aplikimeve për Programin Fulbright 2027–2028, një nga programet më prestigjioze të shkëmbimit akademik të financuar nga Departamenti Amerikan i Shtetit.
Në njoftimin e saj, ambasada fton studiues, pedagogë universiteti dhe ekspertë nga institucionet akademike dhe kërkimore në Shqipëri të aplikojnë për programin “Fulbright Visiting Scholar”, i cili ofron mundësi për kërkim shkencor dhe/ose ligjërim në universitete amerikane për një periudhë 3 deri në 6 muaj.
“Programet Fulbright 2027-2028 janë zyrtarisht të hapura – bëhuni një nga 300 ish-studentët shqiptarë që kanë marrë pjesë në këtë përvojë që të ndryshon jetën! Programi Fulbright është programi kryesor i shkëmbimit i Departamentit të Shtetit të SHBA, i cili ofron bursa të financuara plotësisht për profesionistë dhe studiues të rinj, për të fituar ekspertizë amerikane në mënyrë që të përballen me sfidat globale dhe për të rritur mirëkuptimin e ndërsjellë”, thekson ambasada e SHBA.
Programi është i hapur për të gjitha fushat e studimit dhe përfituesit përzgjidhen mbi bazë merite, në një proces konkurrues. Bursa përfshin mbështetje financiare të plotë, duke mbuluar shpenzimet mujore të qëndrimit, udhëtimin ndërkombëtar vajtje-ardhje dhe fonde shtesë për aktivitete profesionale.
Sipas kritereve të përcaktuara, aplikantët duhet të jenë shtetas dhe rezidentë të Shqipërisë, të kenë përfunduar studimet doktorale (PhD), si dhe të kenë të paktën pesë vite eksperiencë në mësimdhënie ose kërkim shkencor. Gjithashtu kërkohet njohje e mirë e gjuhës angleze dhe përmbushja e kushteve për vizë J-1.
Programi parashikon që përfituesit të rikthehen në Shqipëri për të paktën dy vite pas përfundimit të bursës, ndërsa anëtarët e familjes mund të shoqërojnë pjesëmarrësit në raste të caktuara.
Aplikimet duhet të dorëzohen online përmes platformës zyrtare të programit, brenda datës 30 qershor 2026. Një aplikim i plotë përfshin formularin elektronik, përshkrimin e detajuar të projektit kërkimor, CV-në, tre letra reference, dokumentacionin akademik të noterizuar, si dhe dokumente të tjera mbështetëse.
Programi Fulbright synon të forcojë bashkëpunimin ndërkombëtar, zhvillimin profesional dhe mirëkuptimin mes vendeve, duke krijuar një rrjet global liderësh dhe inovatorësh në fusha të ndryshme.
Policia e Gjirokastrës njofton se është ndaluar 17-vjeçari që ishte shpallur në kërkim, pasi dyshohet për abuzim seksual me një 10-vjeçar.
Ngjarja dyshohet të ketë ndodhur në prani të dy shtetasve të tjerë të mitur, 9 dhe 10 vjeç.
Ky shtetas u kap nga shërbimet e Policisë Kufitare në Pikën e Kalimit Kufitar Kakavijë, gjatë hyrjes në territorin e Republikës së Shqipërisë. Materialet i janë referuar Prokurorisë për veprime të mëtejshme ligjore.
Njoftimi i policisë;
Specialistët për Hetimin e Krimeve të Komisariatit të Policisë Gjirokastër:
-ndaluan një 17-vjeçar, i cili ishte i shpallur në kërkim, pasi dyshohet se ky shtetas në prani të 2 shtetasve të tjerë të mitur, të moshës 9 dhe 10 vjeç, dyshohet se ka abuzuar seksualisht me një 10-vjeçar. Ky shtetas u kap nga shërbimet e Policisë Kufitare, në PKK Kakavijë, në hyrje të RSh-së.
Bizneset dhe punonjësit në vendin tonë nuk janë duke e preferuar më punësimin me kontrata të përkohshme, duke kërkuar më shumë siguri. Sipas të dhënave më të fundit zyrtare të INSTAT mbi përqindjen e të punësuarve me kontrata të përkohshme ndaj totalit të të punësuarve me pagë, vihet re një rënie drastike e këtij treguesi, i cili ka zbritur nga nivelet dyshifrore të periudhës 2013-2017 në nivele të ulëta historike në fund të vitit 2025.
Në vitin 2014 mbi 15% e të punësuarve kishin kontrata afatshkurtra, ndërsa në fund të vitit 2025 kjo kategori zuri vetëm 4.1% të të punësuarve gjithsej që përbën nivelin më të ulët të regjistruar në të dhuna zyrtare. Kriza e vazhdueshme për krah pune ka detyruar punëdhënësit të ofrojnë kushte më të sigurta dhe kontrata afatgjata për të mbajtur stafin, pasi lëvizshmëria e lartë dhe emigracioni kanë krijuar mungesa në treg sidomos pas pandemisë.
Nga ana tjetër formalizimi i ekonomisë dhe presioni në rritje i inspektimeve të punës kanë bërë që shumë marrëdhënie që dikur ishin të përkohshme ose të padeklaruara, të kthehen në pozicione standarde pune.
Gjithashtu, ndryshimi i strukturës së ekonomisë drejt shërbimeve më të lartë të shtuar kërkon një fuqi punëtore më të kualifikuar dhe të qëndrueshme, që zakonisht kërkojnë kontratat të përhershme.
Në Bashkimin Europian, mesatarja e punësimit me kontrata të përkohshme luhatet zakonisht rreth nivelit 10-12%, me vende si Spanja apo Holanda që historikisht kanë pasur nivele shumë më të larta se Shqipëria, shpesh mbi 20%.
Dallimi kryesor qëndron te natyra e këtyre kontratave, pasi në BE ato përdoren shpesh si një urë hyrëse për të rinjtë në tregun e punës ose për fleksibilitet të rregulluar ligjërisht.
Ekspertët e tregut të punës thonë se ky tregues duhet lexuar si një reagim ndaj krizës së ofertës së punës. Ndryshe nga vendet e zhvilluara, ku punëmarrësit mund të pranojnë kontrata të përkohshme për shkak të fleksibilitetit, në Shqipëri punëdhënësit po përdorin kontratat e rregullta afatgjata si mjetin kryesor për të parandaluar largimin e punonjësve drejt emigrimit apo sektorëve të tjerë.
Teksa në BE, pjesa dërrmuese e forcës punëtore është e përfshirë në marrëdhënie page, në vendin tonë një pjesë e madhe e popullsisë aktive nuk figuron fare në statistikat e kontratave pasi punojnë në fermat familjare bujqësore, si vetëpunësim pa kontratë./ Marrë nga Monitor.al
Renditjet globale të lumturisë janë zakonisht të dominuara nga vendet nordike, por një analizë që lidh nivelin e lumturisë me popullsinë jep një pamje më realiste të mirëqenies globale. Të dhënat më të fundit nga Raporti Botëror i Lumturisë 2026 tregojnë se ndërsa vendet më të lumtura janë të vogla, miliarda njerëz jetojnë në vende me nivele mesatare ose të ulëta kënaqësie nga jeta.
Lumturia është matur përmes shkallës Cantril, ku individët vlerësojnë jetën e tyre nga 0 në 10, dhe rezultatet janë mesatarizuar për tre vite për të reflektuar më mirë mirëqenien.
Vendet më të lumtura dominohen nga popullsi të vogla
Në krye të renditjes globale vijojnë të jenë Finlanda, Islanda dhe Danimarka, të gjitha me rezultate mbi 7.5 pikë. Lista e 10 vendeve më të lumtura përfshin gjithashtu Suedinë, Norvegjinë, Holandën, Izraelin, Luksemburgun, Zvicrën dhe Zelandën e Re.
Një tipar i përbashkët është popullsia e vogël. Të gjitha vendet në dhjetëshen e parë kanë më pak se 20 milionë banorë. Kjo tregon se standardi i lartë i jetesës dhe stabiliteti social nuk lidhen domosdoshmërisht me madhësinë ekonomike apo demografike.
Një përjashtim i dukshëm është Meksika, e cila renditet e 12-ta me një popullsi prej 131.9 milionë banorësh, duke tejkaluar disa ekonomi të mëdha si Gjermania dhe Mbretëria e Bashkuar.
Shqipëria, ndonëse është një vend i vogël me 2.8 milionë banorë, renditet vetëm në vendin e 86-të për nivelin e lumturisë.
Popullsitë më të mëdha nuk janë domosdoshmërisht më të lumtura
Pamja ndryshon ndjeshëm kur analizohet shpërndarja e lumturisë sipas popullsisë. India, vendi më i populluar në botë me rreth 1.5 miliardë banorë, renditet në vendin e 116-të. Ajo përfaqëson rreth 17% të popullsisë globale, por niveli i kënaqësisë nga jeta mbetet relativisht i ulët.
Ndërkohë, Kina, vendi i dytë më i populluar, ka përmirësuar pozicionin e saj në dekadën e fundit, duke u ngjitur nga vendi i 79-të në të 65-in, por ende mbetet pas shumicës së ekonomive të mëdha.
Edhe vende të tjera me popullsi të madhe si SHBA-ja, Brazili dhe Vietnami arrijnë të futen në 50 vendet e para, por nuk dominojnë renditjen.
Analiza tregon se pjesa më e madhe e popullsisë botërore jeton në vende me nivele mesatare lumturie, si India, Kina dhe Indonezia. Ndërkohë, nivelet më të ulëta të lumturisë janë të përqendruara kryesisht në disa pjesë të Afrikës dhe Azisë, ku popullsia është gjithashtu në rritje.
Kjo do të thotë se realiteti global i mirëqenies nuk përcaktohet nga vendet që kryesojnë listat, por nga vendet ku jeton shumica e njerëzve.
Një panoramë më reale e mirëqenies globale
Ndërsa vendet më të lumtura tërheqin vëmendjen mediatike, ato përfaqësojnë vetëm një pjesë të vogël të njerëzimit. Në kontrast, miliarda njerëz jetojnë në vende ku lumturia është mesatare ose ende në zhvillim.
Kjo zhvendos qendrën reale të mirëqenies globale larg majës së renditjes dhe drejt vendeve me popullsi të madhe, duke treguar se sfidat e mirëqenies janë më shumë çështje e shpërndarjes sesa e renditjes.
Arbër Hajdari ishte i ftuar mbrëmjen e sotme në emisionin “Goca dhe Gra”, ku foli ndër të tjera edhe për përvojën e tij si opinionist në “Big Brother VIP Albania”. Gjatë bisedës, ai u ndal te mënyra se si ka qenë bashkëpunimi me opinionistet ndër vite dhe iu drejtua një pyetjeje të drejtpërdrejtë: kë do […]
Gjatë bashkëbisedimit me qytetarët në rrjetet sociale, kreu i PD, Sali Berisha ka komentuar sërish IBAR-in, raportin e vlerësimit të standardeve dhe luftës kundër korrupsionit.
Berisha është shprehur se në Bruksel, në debatin që po zhvillohej për IBAR-in ishin 9 vende që kundërshtuan miratimin e vlerësimit të standardeve dhe shteti ligjor në Shqipëri.
“1 prilli është dita e anëtarësimit të Shqipërisë në NATO, e arritjes më të madhe historike në fushën e sigurisë pas shpalljes së pavarsisë së vendit. Por këtë ditë ne morëm edhe një lajm të hidhur, që e fshehur qeveria.
Këtë ditë në Bruksel, në debatin që do zhvillohej për IBAR-in me Shqipërinë, nuk ishin më tre apo katër vende që kundërshtonin miratimin e vlerësimit të standardeve dhe shtetit ligjor në Shqipëri, por ato u bënë 9 vende që e kundërshtuan me shumë argumente dhe shumë çështje votimin e këtij raporti.
Edi Rama dhe propaganda e tij e fshehu këtu, përkundrazi nxjerr zëdhënësit e tij të mashtrojnë shqiptarët. Por unë përsëri u them se pa votimin unanim të këtij raporti, Shqipëria nuk mbyll asnjë kapitull, çka do të thotë procesi i integrimit për momentin është vendnumëro.
Edhe ky është një motiv shumë i fortë për shqiptarët që të mbrojnë projektin e tyre, projektin e jetës së tyre, projektin e integrimit të vendit në BE”, u shpreh Berisha.
Një situatë e raportuar si incident gjatë takimit të kryeministrit Edi Rama me Asamblenë e Partisë Socialiste në Njësinë nr. 7 në Tiranë ka shkaktuar debat në media dhe rrjetet sociale. Sipas raportimeve, pas një momenti tensioni ku Garda e Republikës dyshohet se ka penguar hyrjen e disa pjesëmarrësve, mes tyre edhe deputeti Erion Braçe, u ngritën interpretime të ndryshme mbi atë që ndodhi.
Por vetë Braçe ka reaguar, duke mohuar kategorikisht se ka pasur ndonjë incident.
“Nuk ka pasur asnjë incident! Dyert ishin hapur; nuk hyra unë dhe nuk hyra se mu duk se do t’i bëja karshillëk partisë sime!”, u shpreh ai.
Braçe theksoi se nuk ka qenë asnjëherë pjesë e sjelljeve që, sipas tij, krijojnë konflikt apo tension brenda partisë.
“Dhe unë nuk jam ky, nuk i kam bërë kurrë karshillëk partisë sime! Nuk kam bërë kurrë këtë lloj politike – karshillëk, konflikt, sherr, fyerje, shpërfillje, relativizim, nënvlerësim, thashetheme… E neveris këtë politikë!”, vijoi ai.
Deputeti socialist shtoi se nuk e fajëson median për mënyrën e raportimit, por theksoi se përgjegjësinë e sheh brenda vetë partisë.
“Por nuk i vë faj medias, por të njëjtëve në PS që shpërndajnë këto lajme!”, u shpreh Braçe.
Në fund të reagimit të tij, ai nënvizoi se qasja e tij politike ka qenë gjithmonë e fokusuar te shërbimi publik dhe qytetarët.
“Prej një jete kam bërë politikën tjetër, atë që është shërbim publik, që ka në qendër njerëzit dhe shërbimin konkret për ta”, deklaroi ai.
Shqipëria ka hyrë zyrtarisht në atmosferën festive të Pashkëve, teksa besimtarët katolikë po përmbyllin sot ritualet e të Shtunës së Madhe përpara shpalljes së lajmit të madh të Ringjalljes.
Që prej orëve të para të mëngjesit, kishat në mbarë vendin janë mbushur me qytetarë të cilët, sipas traditës së lashtë, kanë dërguar ushqimet për bekim, si një shenjë mirënjohjeje dhe lutjeje për mbarësi, shëndet e begati në vatrat e tyre familjare. Pas përgatitjeve shpirtërore që zgjatën përgjatë shtatë javëve të Kreshmës, kulmi i kremtimeve do të arrijë sonte në mbrëmje në orën 21:45, ku në Katedralen e “Shën Palit” në kryeqytet do të nisë Mesha e Madhe e Vigiljes. Nën udhëheqjen e Arqipeshkvit Metropolit, Imzot Arjan Dodaj, besimtarët do të luten dhe do të presin në dritën e qirinjve mesnatën, momentin simbolik që shënon triumfin e jetës mbi vdekjen.
Kjo ditë e shenjtë pason marshimin prekës të “Udhës së Kryqit” që u mbajt mbrëmjen e djeshme, duke e kthyer këtë fundjavë në një manifestim të fuqishëm të besimit, paqes dhe solidaritetit njerëzor.
Autoriteti Kombëtar i Ushqimit ka bllokuar rreth 4 ton produkte bimore në një magazinë në Shkozë në Tiranë, pas një denoncimi.
Sipas njoftimit të AKU, gjatë kontrollit në subjekt, u konstatuan 3984 kg bimë të thata të miksuara, të ambalazhuara në thasë plastikë, por pa etiketa, pa afat përdorimi dhe pa informacion mbi origjinën apo përbërjen.
AKU vendosi masën e bllokimit të menjëhershëm të produktit, si dhe gjobë 200 mijë lekë për shkelje të kërkesave të gjurmueshmërisë. Një tjetër gjobë prej 100 mijë lekësh u vendos për mungesë të sistemit të vetkontrollit.
Autoriteti u bën thirrje qytetarëve të denoncojnë çdo shkelje që cenon sigurinë ushqimore.
Autoriteti Kombëtar i Ushqimit, në kuadër të transparencës njofton se, referuar një denoncimi të ardhur, ka kryer kontroll në subjektin “Merja”, me adresë në lagjen Shkozë, Tiranë, ku nga inspektimi i kryer në ambientet e magazinës së subjektit, u konstatuan një sasi prej 3984 kg produkte të miksuara (miksime bimësh të thata) të ambalazhuara në thasë plastikë, por të paetiketuara, pa informacion mbi afatin e përdorimit, origjinën apo emërtimin e përbërjes.
Mbi këto gjetje trupa inspektuese mori masën e menjëhershme të bllokimit të kësaj sasie në ambientet e magazinës si dhe për veprime, në kundërshtim me kërkesat e gjurmueshmërisë, ndaj subjektit u mor masa administrative “Gjobë” në vlerën 200,000 (dyqind mijë) lekë. Gjithashtu nga verifikimi i dokumentacionit ka rezultuar se mungonte implementimi i sistemit te vetkontrollit (skedat e monitorimit gjatë procesit të miksimit) veprime në kundërshtim me parashikimet ligjore, për këtë mangësi u mor masa administrative “Gjobë” në vlerën 100,000 (njëqind mijë) lekë.
Autoriteti Kombëtar i Ushqimit mbetet i angazhuar në terren për të ndaluar çdo praktikë që cenon sigurinë e produkteve ushqimore dhe fton qytetarët të vijojnë të denoncojnë çdo parregullsi në e-mailin zyrtar info@aku.gov.al ose në numrin e gjelbër 08007575.
Nis zbatimi i Ligjit të ri “Për Kujdesin Alternativ në Familje”, një nga nismat më të rëndësishme të qeverisë shqiptare që vendos në qendër fëmijët dhe familjen, në kuadër të reformës së deinstitucionalizimit dhe përmbushjes së një prej kushteve të ndërmjetme në fushën e të drejtave themelore, si pjesë e angazhimeve të Shqipërisë në procesin e anëtarësimit në Bashkimin Europian.
Ministrja e Shëndetësisë dhe Mirëqenies Sociale, Evis Sala, gjatë bashkëbisedimit me familjet kujdestare në Shkodër, vlerësoi rolin e tyre në krijimin e një mjedisi të sigurt dhe mbështetës për fëmijët pa kujdes prindëror, ndërsa theksoi rolin kyç të ligjit të ri në fuqizimin e kujdesit alternativ.
“Çdo fëmijë meriton të rritet në një familje. Ligji i Kujdesit Alternativ është hartuar dhe po zbatohet në përputhje me standardet e Bashkimit Europian. Në qendër të tij është mbrojtja, rritja dhe zhvillimi i fëmijëve pa kujdes prindëror. Synimi kryesor është parandalimi i braktisjes së fëmijëve, si dhe mbështetja financiare dhe sociale e familjeve kujdestare. Nga Shkodra dua të falënderoj nga zemra të gjitha familjet që janë bërë pjesë e këtij programi kaq të rëndësishëm, si dhe stafin dhe partnerët tanë, Bashkimin Europian dhe UNICEF, për mbështetjen në hartimin dhe zbatimin e këtij ligji”, u shpreh ministrja Sala.
Kryetari i Bashkisë Shkodër, Benet Beci, theksoi mbështetjen e pushtetit vendor për këtë reformë të rëndësishme sociale.
“Shkodra ka tre nga institucionet kombëtare të kujdesit dhe ne si bashki kemi qenë dhe do të vijojmë të jemi në mbështetje të plotë të tyre. Jemi mirënjohës për këtë ligj dhe shumë të kënaqur që nisja e zbatimit të tij po bëhet pikërisht nga Shkodra”, u shpreh ai.
Nga ana e saj, përfaqësuesja e UNICEF vlerësoi angazhimin dhe bashkëpunimin e nivelit qendror dhe atij vendor për transformimin e sistemit të kujdesit ndaj fëmijëve, duke theksuar rëndësinë e kalimit nga kujdesi institucional drejt kujdesit në familje dhe në komunitet.
Gjatë takimit, disa prej familjeve kujdestare ndanë eksperiencat e tyre, duke dëshmuar ndikimin pozitiv që kjo nismë ka në jetën e fëmijëve dhe rëndësinë e mbështetjes së vazhdueshme për këtë model kujdesi.
Në nivel kombëtar, aktualisht janë rreth 400 familje kujdestare, përfshirë edhe familjet e rrethit familjar. Ndërkohë, po punohet për zgjerimin e mëtejshëm të rrjetit të familjeve kujdestare pa lidhje gjaku, ku aktualisht numërohen rreth 15 të tilla në të gjithë vendin.
Përplasja mes qeverisë amerikane dhe Anthropic thellon një prirje shqetësuese, shkruan The Economist
Edhe pse po përpiqej të tingëllonte vendimtar, Donald Trump pa dashje përcolli diçka nga ambivalenca e botës për zhvillimin e shpejtë të Inteligjencës Artificiale (IA). Më 27 shkurt, presidenti amerikan sulmoi ashpër “të çmendurit e së majtës” të Anthropic, një laborator amerikan i IA që punon, ndër të tjera, me departamentin e mbrojtjes dhe agjenci të tjera qeveritare.
“Po urdhëroj ÇDO agjenci federale në qeverinë e Shteteve të Bashkuara të NDËRPRESË MENJËHERË çdo përdorim të teknologjisë së Anthropic. Nuk na duhet, nuk e duam dhe nuk do të bëjmë më biznes me ta!” shpërtheu ai në rrjetet sociale.
Megjithatë, vetëm një fjali më pas, ai premtoi gjithashtu se do të përdorte “të gjithë fuqinë e presidencës” për ta detyruar Anthropic të bashkëpunonte me qeverinë për gjashtë muajt e ardhshëm. Me sa duket, “të çmendurit” përbëjnë njëkohësisht një rrezik të papranueshëm për funksionimin e shtetit dhe janë aq të domosdoshëm për të sa duhet të detyrohen të punojnë me të, nëse është e nevojshme.
Që kur është bërë e qartë se IA mund të tejkalojë aftësitë njerëzore, bota është përballur me variante të këtij dileme: teknologjia duket njëkohësisht shumë e fuqishme për t’u injoruar dhe shumë e rrezikshme për t’u përqafuar pa rezerva.
Në fakt, përplasja mes Anthropic dhe Trump u nxit nga shqetësimet e vetë kompanisë se modelet e saj mund të përdoren për qëllime dashakeqe. Trump dhe bashkëpunëtorët e tij, në të kundërt, dëshironin të vazhdonin përdorimin e tyre me sa më pak kufizime.
Ironia e frikshme është se qeveria amerikane ka vendosur të ecë përpara pikërisht në momentin kur fuqia e IA për të shkaktuar dëme të rënda në botën reale, jo vetëm në skenarë hipotetikë, po bëhet shumë më e qartë.
Zemërimi i Trump ndaj Anthropic buron nga një urdhër që ai lëshoi vitin e kaluar “për të ruajtur dhe për të forcuar dominimin global të Amerikës në IA”. Kjo e shtyu Pete Hegseth, sekretarin e Mbrojtjes, të urdhërojë “eksperimentimin me modelet kryesore amerikane të IA” në të gjithë forcat e armatosura në fillim të këtij viti.
Ai dëshiron ta përshpejtojë procesin sa më shumë të jetë e mundur dhe madje publikoi një poster rekrutimi ku shfaqet në pozën e Uncle Sam, duke iu drejtuar ushtarëve: “Dua që ju të përdorni IA.” Vitin e kaluar zëvendëspresidenti J.D. Vance e hodhi poshtë sigurinë e IA-së si një obsesion liberal të gabuar.
Valle sigurie
Pavarësisht nxitimit të dukshëm të administratës (ose ndoshta pikërisht për shkak të tij), Anthropic luftoi për të ruajtur garancitë ligjore që do të parandalonin përdorimin e modeleve të saj për mbikëqyrje masive brenda vendit ose për armë plotësisht autonome.
Departamenti i Mbrojtjes këmbënguli se duhet të lejohet të përdorë IA në çdo mënyrë që e konsideron ligjore dhe akuzoi Anthropic për “një akt frikacak të sinjalizimit moral korporativ” kur ajo refuzoi të tërhiqej.
Hegseth tha se do ta shpallte kompaninë “rrezik për sigurinë kombëtare në zinxhirin e furnizimit”, një klasifikim që deri tani është përdorur për kompani të huaja, produktet e të cilave mund të shfrytëzohen për spiunazh ose sabotim. “Asnjë kontraktor, furnizues apo partner që bën biznes me ushtrinë e Shteteve të Bashkuara nuk mund të zhvillojë aktivitet tregtar me Anthropic”, deklaroi ai.
Kërcënimi ndaj Anthropic është i rëndë. Kontrata e diskutueshme me Pentagonin vlen 200 milionë dollarë, një shumë e vogël për një kompani që së fundmi është vlerësuar me 380 miliardë dollarë. Por Anthropic ka gjithashtu kontrata me agjenci të tjera qeveritare, të cilat tani janë në rrezik.
Nëse çdo kompani që bashkëpunon me departamentin e mbrojtjes detyrohet vërtet të ndërpresë lidhjet, kjo do të prekë jo vetëm shumë klientë të tjerë, por edhe furnizues dhe investitorë. Anthropic argumenton se Hegseth nuk ka autoritetin të urdhërojë një izolim të tillë dhe mund të ndalojë vetëm përdorimin e Claude për të përmbushur kontratat ushtarake.
Më 4 mars, The Economist u ftua në zyrat e Anthropic për të biseduar me Dario Amodei për emisionin tonë javor “Insider”. Kompania dukej optimiste për arritjen e një marrëveshjeje me Pentagonin.
Por pak para se të fillonte biseda, një memorandum i brendshëm i shpërndarë në media prishi planet. Në memorandum, Amodei ia atribuonte përplasjen faktit se nuk i kishte bërë Trump “lavdërime në stil diktatori” dhe stafi u informua se Departamenti i Mbrojtjes kishte përhapur “gënjeshtra të pastra”. Themeluesit e Anthropic u mblodhën në një sallë mbledhjesh për të menaxhuar situatën, dhe kur The Economist po shkonte për botim, intervista ende nuk kishte ndodhur.
Përplasja nuk është e mirë as për qeverinë amerikane. Të paktën në afat të shkurtër, Anthropic është e domosdoshme. Modeli i saj i madh gjuhësor, Claude, është jashtëzakonisht i mirë në shkrimin e kodeve kompjuterike. Për më tepër, Anthropic ishte i vetmi laborator IA modelet e të cilit ishin miratuar për përdorim mbi të dhëna ushtarake të klasifikuara deri në fund të shkurtit, kur Pentagoni i dha një autorizim të ngjashëm rivalit të tij xAI.
Modeli gjuhësor i xAI, Grok, konsiderohet gjerësisht më i pasigurt dhe më pak i besueshëm. Edhe pse OpenAI, një rival tjetër, nënshkroi një kontratë me Pentagonin po atë ditë kur Trump dhe Hegseth u kthyen kundër Anthropic, kompanisë do t’i duhet ende kohë për t’u integruar në sistemet ushtarake. Më keq akoma, kjo polemikë ka gjasa të dekurajojë disa kompani të IA që madje të aplikojnë për kontrata qeveritare.
Pse të përfshihesh me një partner që mund të shkatërrojë biznesin tënd nëse zemërohet? Dhe nëse qëllimi kryesor i administratës është të ruajë dhe të zgjerojë epërsinë e Amerikës në IA, përpjekja për të shtypur një nga kompanitë më të suksesshme të IA në vend duket qartazi kundërproduktive.
Të dyja palët mund të jenë duke bërë disi teatër. Zemërimi i qeverisë duket se buron më pak nga një dëshirë e thellë për të përdorur mjetet e Anthropic për qëllimet e diskutueshme dhe më shumë nga indinjata e thjeshtë për t’u përballur me një “Jo”.
Ndryshe nga Partia Komuniste Kineze, e cila mund të marrë në kontroll çdo produkt të industrisë kineze të IA sipas dëshirës dhe për çdo qëllim, autoritetet amerikane duhet të përballen me kufizimet e ligjit, për të mos përmendur egot e drejtuesve të teknologjisë. Sam Altman, drejtuesi i OpenAI, thotë se edhe kompania e tij nuk do të përfshihej kurrë në mbikëqyrje masive brenda vendit apo në armë plotësisht autonome.
Por ai këmbëngul se modelet e OpenAI kanë mekanizma sigurie që parandalojnë përdorime të tilla, duke e bërë të panevojshme çdo garanci ligjore shtesë. Në memorandum, Amodei rezervoi kritikat më të ashpra për Altman, mesazhet e të cilit i quajti “mashtruese”, mekanizmat teknikë të sigurisë “teatër sigurie” dhe punonjësit e tij “një tufë naive”.
Strehë e sigurt
Nga ana e saj, Anthropic me gjasë ishte e shqetësuar për më shumë sesa dy përdorime hipotetike të IA-së së saj. Në një industri të njohur për deklarata të mëdha për të bërë mirë, Anthropic bie në sy për retorikën e saj idealiste.
Ajo u themelua nga një grup punonjësish të OpenAI që shqetësoheshin se kompania e tyre nuk po i qëndronte mjaftueshëm besnike misionit të deklaruar për të zhvilluar IA të avancuar në mënyrë të sigurt dhe të përgjegjshme.
Një nga vartësit e Hegseth e ka akuzuar Dario Amodei, drejtuesin e Anthropic, se e konsideron veten të pagabueshëm. Pagat shumë të larta dhe konkurrenca e fortë për inxhinierët më të mirë në industri do të thotë se ata mund të kalojnë lehtësisht në një kompani tjetër, apo edhe të tërhiqen nga puna, nëse nuk u pëlqen diçka që bën kompania e tyre. Anthropic është vendi ku përfundojnë zakonisht ata që shqetësohen më shumë për sigurinë e IA-së.
Në fakt, përplasja i ka dhënë një shtysë reputacionit të Anthropic për integritet. Brenda një dite nga momenti kur zemëroi Trump, Claude u bë aplikacioni falas më i shkarkuar në Amerikë në dyqanin digjital të Apple.
Personazhe të njohur si ylli i muzikës pop Katy Perry, e cila ka bindje të majta, mbështetën produktet e Anthropic në rrjetet sociale. Claude për pak kohë u bllokua, sipas Anthropic, si rezultat i rritjes së madhe të përdorimit.
Frika e Amodei për mbikëqyrjen masive tingëllon pothuajse si një argument marketingu. Ai argumenton se ligji nuk e ka ndjekur ende fuqinë e jashtëzakonshme të IA-së për të përpunuar dhe për të manipuluar të dhëna.
Teknologjia mund të shfrytëzojë rastet e kufizuara kur mbikëqyrja e amerikanëve është e ligjshme, thotë ai, dhe t’i shndërrojë ato në diçka shumë më të rrezikshme. Është njëkohësisht një kompliment për Claude dhe një shqetësim për liritë civile.
Por edhe nëse ka përfitime dytësore, shqetësimet për dëmin që mund të shkaktojë IA midis atyre që po e zhvillojnë atë janë reale dhe të përhapura. Qindra punonjës në OpenAI dhe Google kanë nënshkruar një letër publike duke u kërkuar drejtuesve të dy kompanive të mbështesin Anthropic.
Në vitin 2018, Google u detyrua të tërhiqej nga një kontratë me Pentagonin për të përdorur të mësuarin automatik për analizimin e pamjeve nga dronët pas një revolte të brendshme.
Edhe Altman ka thënë se shpallja e Anthropic si një rrezik për zinxhirin e furnizimit “është një vendim shumë i keq”. (Ai pretendon se OpenAI nxitimthi nënshkroi kontratën me Pentagonin vetëm për të qetësuar situatën.)
Privatisht, drejtuesit e IA-së shqetësohen për një “moment Çernobil”, kur teknologjia do të përfshihet në një katastrofë vdekjeprurëse ose shkatërruese. Konflikti me departamentin e mbrojtjes e rrit rrezikun: nëse ecja me kujdes dhe vendosja e kufijve në përdorimin e produktit tënd të sjell një dënim me vdekje për kompaninë nga qeveria federale, vetëm ata që veprojnë pa u shqetësuar për rreziqet do të mbijetojnë. Edhe tregjet krijojnë presion të padobishëm: investitorët janë të shqetësuar për kompanitë e IA-së që djegin para për të bërë investime gjigante.
Skenarët që i mbajnë zgjuar natën drejtuesit e IA-së nuk janë më vetëm hipotetikë. “Disa nga këto rreziqe tashmë po materializohen, me dëme të dokumentuara”, përfundon një raport i fundit mbi rreziqet e IA-së. Ai përmend sigurinë kibernetike dhe armët biologjike si fusha ku ndikimi i rrezikshëm i IA-së tashmë është i dukshëm.
Në shkurt Gambit Security, një kompani izraelite, raportoi se një sasi e madhe dokumentesh të ndjeshme që lidhen me taksapagues, votues dhe nëpunës civilë ishte vjedhur nga qeveria meksikane.
Edhe pse identiteti i hakerave mbetet i panjohur, është e qartë se Claude ishte një bashkëpunëtor i pavullnetshëm. Kriminelët e mashtruan duke e bërë të besonte se po merrte pjesë në një test të ligjshëm sigurie të serverëve të synuar. Ai gjeti dhe shfrytëzoi dobësi, krijoi hyrje të fshehta dhe analizoi të dhëna për të ndihmuar në fitimin e aksesit më të gjerë në sistemet qeveritare.
Zakonisht hakerat përdorin Claude dhe modele të tjera si ndihmës, për të zgjidhur probleme specifike programimi ndërsa shkruajnë malware (softuer i dëmshëm), për shembull, ose për të përpiluar mesazhe shantazhi.
Ekipi kundër-hakerave i Anthropic ka përmendur rastin e një koreanoveriori që paraqitej si një punonjës në distancë nga Perëndimi dhe që e pyeti chatbot-in se çfarë donte të thoshte një punonjës që ai po përpiqej ta mashtronte, kur ky i tha: “Bëmë piknikun e parë të sezonit”. Por disa sulme të fundit kibernetike e kanë shfrytëzuar IA-në më plotësisht.
Në nëntor Anthropic përshkroi se si hakera kinezë të mbështetur nga shteti çaktivizuan mekanizmat e sigurisë që pengojnë Claude të shkruajë malware, një proces i njohur si “jailbreaking”. Më pas i kërkuan të analizonte se si të depërtonin në rrjetet e synuara. Brenda një ore, ai po ekzekutonte softuer të ri për të shfrytëzuar dobësitë e tyre. Modele të tjera janë gjithashtu hakera të talentuar (shih grafikun).
Edhe nëse specialistët e sigurisë kibernetike përdorin IA për të gjetur dhe për të rregulluar dobësitë, do të ketë ende shumë sisteme që funksionojnë me softuer të vjetruar. IA po bëhet gjithashtu më e mirë në “inxhinierinë sociale”: taktikën e depërtimit në sisteme të sigurta duke bindur përdoruesit të dorëzojnë fjalëkalimet. Që në vitin 2024, modelet e IA-së ishin po aq të afta sa ekspertët njerëzorë për të hartuar email-e që i nxisin përdoruesit të klikojnë në faqe të rrezikshme, sipas një studimi nga Harvard Kennedy School.
Një tjetër fushë ku IA po bën hapa shqetësues është zhvillimi i armëve biologjike dhe kimike, të cilat, sipas një paralajmërimi të OpenAI në gusht, krijojnë “një rritje të ndjeshme të gjasave dhe frekuencës së ngjarjeve terroriste biologjike ose kimike”.
Kompanitë që prodhojnë ADN sipas porosisë kanë qenë prej kohësh në gjendje të kontrollojnë kërkesat e klientëve kundrejt databazave të gjeneve të rrezikshme, duke e bërë të vështirë, për shembull, krijimin e një bakteri të modifikuar gjenetikisht për të prodhuar ricinë, një neurotoksinë.
Por në tetor, në një studim të botuar në Science, studiues nga Microsoft dhe IBBIS, një organizatë ndërkombëtare për biosigurinë, vunë në dukje se përmirësimet në projektimin e proteinave me IA e bëjnë të mundur krijimin e gjeneve që prodhojnë një toksinë të ngjashme, por që nuk kanë asnjë ADN të përbashkët me gjenin origjinal. Kërkesat për të blerë sekuenca të tilla të ridizajnuara nga IA nuk do të zbuloheshin nga sistemet ekzistuese të verifikimit, megjithëse studiuesit propozuan edhe një zgjidhje.
Anthropic, Google dhe OpenAI, të cilat janë të gjitha të shqetësuara për biosigurinë, kanë zhvilluar mekanizma mbrojtës për të parandaluar keqpërdorimin e sistemeve të tyre. Por kufizimet nuk janë të përsosura.
Në mes të shkurtit, Instituti Britanik për Sigurinë e IA-së (AISI) publikoi një studim mbi një teknikë “jailbreak universal” që kishte arritur të hapte sistemet si të Anthropic ashtu edhe të OpenAI. AISI, në mënyrë të parashikueshme, kishte përdorur vetë IA për të ndihmuar në këtë proces.
Përdorimi i IA-së për të punuar mbi IA-në është një tjetër burim shqetësimi, pasi e bën më të vështirë për njerëzit të kuptojnë se çfarë po ndodh. Në shkurt, Anthropic pranoi se i përdor modelet e veta në këtë mënyrë aq shumë sa mund të mos e vërejë nëse ato fillojnë të devijojnë nga ajo që duhet të bëjnë ose nëse nisin të ndërtojnë versione të ardhshme që janë më pak të gatshme të ndjekin udhëzimet njerëzore.
Një “sabotim” i tillë është bërë më i mundshëm që kur modelet më të fundit të kompanisë kanë filluar të shfaqin “vetëdije situacionale”: kur vendosen në një skenar të sajuar për të parë nëse do të zbatojnë udhëzime për, të themi, të fshirë veten, ato shpjegojnë se e kuptojnë që udhëzimet ndoshta janë një test. Edhe pse Anthropic ka publikuar një raport mbi sabotimin që përfundon se rreziku është shumë i ulët, të tjerë nuk bien dakord.
“Po garojmë drejt mbylljes së një cikli që e dimë se është jashtëzakonisht i vështirë, nëse jo i pamundur, për t’u kontrolluar dhe për t’u siguruar që në projektim”, thotë Cyrus Hodes, bashkëthemelues i AI Safety Connect, një institut kërkimor. “Dhe njerëzit që po e mbyllin atë cikël po kërkojnë ndihmë.”
Megjithatë, ndërsa rreziqet e zhvillimit të IA-së po intensifikohen, presioni për t’i minimizuar ato po zbehet. Laboratorët kinezë nuk kanë treguar kurrë shumë shqetësim për sigurinë e IA-së. Kur DeepSeek R1 u prezantua me shumë bujë rreth një vit më parë, artikulli shoqërues nuk përmendte fare shqetësime për sigurinë.
U desh pothuajse një vit që kompania të publikonte një version të rishikuar të raportit që përfshinte një shtojcë prej 11 faqesh mbi sigurinë. Por ajo u përqendrua kryesisht në përpjekjet e DeepSeek për të parandaluar që modeli të thonte gjëra fyese ose shqetësuese.
mi për IA-në ishte tepër i përqendruar te rreziku. Në vitin 2023 Rishi Sunak, kryeministri i atëhershëm i Britanisë, organizoi një Samit Global për Sigurinë e IA-së për të diskutuar problemin.
Ai event u shndërrua fillimisht në një Samit “Veprimi” në Paris dhe më pas, muajin e kaluar, në një Samit “Ndikimi” në Delhi. “Mundësitë e IA-së, jo rreziqet e saj, po drejtojnë shumë vendime politike”, ka paralajmëruar Amodei. “Kjo lëkundje është për të ardhur keq, sepse vetë teknologjia nuk interesohet për atë që është në modë dhe ne jemi dukshëm më afër rrezikut real në vitin 2026 sesa ishim në vitin 2023.”
Organizatat që merren me sigurinë e IA-së, përfshirë institucione të mbështetura nga shteti si AISI dhe organizata të pavarura si METR, me bazë në Kaliforni, vazhdojnë të monitorojnë sistemet dhe të sinjalizojnë rreziqet.
Por këto grupe mbikëqyrëse nuk duket se kanë shumë ndikim mbi politikat. “Kemi kaluar kaq shumë vija të kuqe”, thotë Nicolas Miailhe, bashkëthemelues i AI Safety Connect, që organizon takime mbi këtë temë. “Mbani mend testin e Turing? Çfarë ndodhi me të? Ne e kemi kaluar prej kohësh. Mbani mend vijat e kuqe për sistemet autonome vdekjeprurëse? Ato po përdoren në Ukrainë nga të dyja palët. Vijat e kuqe vazhdojnë të zhvendosen.”
Në samitin e Delhit, qeveria indiane arriti të sigurojë një marrëveshje nga kompanitë më të mëdha të IA-së vetëm për të monitoruar zhvillimin e teknologjisë për rreziqe, jo për ta kufizuar atë në ndonjë mënyrë. Edhe më domethënës ishte momenti në fund të aktivitetit, kur Narendra Modi rreshtoi një listë të figurave më të njohura të industrisë së IA-së dhe i nxiti të kapnin duart me njëri-tjetrin.
Mund të kishte qenë një sinjal qetësues për botën se industria është e aftë për bashkëpunim të arsyeshëm, nëse Altman dhe Amodei, që qëndronin pranë njëri-tjetrit në skenë, nuk do të kishin refuzuar të merrnin pjesë./monitor.al
Bardh Spahia ka reaguar në lidhje me procesin e integrimit europian të Shqipërisë, duke ngritur akuza të forta ndaj qeverisë së drejtuar nga Edi Rama.
“Nëntë shtete të Bashkimi Europian kanë kërkuar zyrtarisht ngrirjen e negociatave me Shqipërinë, sepse Europa nuk mund të pranojë një Republikë të Tenderave korruptivë të ulet në tryezën e negociatave,” – shprehet Spahia.
Ai vijon më tej me akuza të drejtpërdrejta ndaj qeverisë:
“Edi Rama ka kthyer Parlamentin në një parajsë të sigurtë për hajdutë ku ministrat e kapur në vjedhje mbrohen me imunitet dhe mandate krimi. Mandatet e krimit dhe votat e blera po përdoren si mburojë për të mos dhënë llogari për milionat e vjedhura.”
Sipas tij, kjo situatë po ndikon drejtpërdrejt në të ardhmen europiane të vendit:
“Ndërsa ata vjedhin dhe fshihen pas imunitetit, shqiptarëve u vritet shpresa duke mbetur edhe jashtë Europës.”
Në përfundim, Spahia përdor tone të forta ndaj kreut të qeverisë:
“Një kryeministër që sakrifikon të ardhmen e një kombi për të shpëtuar lëkurën e vet dhe të bashkëpunëtorëve të tij meriton koshin e plehrave në historinë e kombit.”
Reagimi i plotë:
EUROPA NA MBYLLI DERËN: 9 VENDE TË BE-SË KËRKOJNË NGRIRJEN E NEGOCIATAVE!
Nëntë shtete të BE-së kanë kërkuar zyrtarisht ngrirjen e negociatave me Shqipërinë, sepse Europa nuk mund të pranojë një Republikë të Tenderave korruptivë të ulet në tryezën e negociatave.
Edi Rama ka kthyer Parlamentin në një parajsë të sigurtë për hajdutë ku ministrat e kapur në vjedhje mbrohen me imunitet dhe mandate krimi.
Mandatet e krimit dhe votat e blera po përdoren si mburojë për të mos dhënë llogari për milionat e vjedhura.
Ndërsa ata vjedhin dhe fshihen pas imunitetit, shqiptarëve u vritet shpresa duke mbetur edhe jashtë Europës.
Një kryeministër që sakrifikon të ardhmen e një kombi për të shpëtuar lëkurën e vet dhe të bashkëpunëtorëve të tij meriton koshin e plehrave në historinë e kombit.
Presidenti amerikan, Donald Trump po kërkon 152 milionë dollarë për të restauruar Alcatrazin, një ish-burg federal pranë brigjeve të San Franciskos. Sipas propozimit të buxhetit, administrata do të përdorë 152 milionë dollarët për të mbuluar vitin e parë të kostove të projektit të restaurimit.
Nëse plani do të përparonte, nuk është e qartë se cili do të ishte afati kohor për rihapjen e pronës.
Kjo shifër është pjesë e një kërkese më të madhe prej 1.7 miliardë dollarësh për të financuar objektet e paraburgimit që po shkatërrohen të Byrosë së Burgjeve. Burgu i sigurisë maksimale strehoi disa nga kriminelët më famëkeq të vendit nga viti 1934 deri në mbylljen e tij në vitin 1963.
I quajtur “Shkëmbi”, vendndodhja e Alkatrazit në një ishull e bëri të vështirë arratisjen, por edhe operacionet e kushtueshme. Shpenzimet e mirëmbajtjes nxitën mbylljen e objektit, sipas Byrosë së Burgjeve. Që atëherë, ai është bërë një vend që vizitohet çdo vit nga mbi një milion turistë.
Majin e kaluar, Trump i bëri thirrje për herë të parë Departamentit të Drejtësisë, FBI-së dhe Sigurisë Kombëtare për të rindërtuar burgun.
“Kur ishim një komb më serioz, në të kaluarën, nuk hezitonim t’i burgosnim kriminelët më të rrezikshëm dhe t’i mbanim larg kujtdo që mund të dëmtonin. Kështu duhet të jetë. Rihapja e Alkatrazit do të shërbejë si simbol i ligjit, rendit dhe drejtësisë,” shkroi ai.
Plani ka qenë i diskutueshëm. Disa zyrtarë të zgjedhur në Kaliforni kanë vënë në pikëpyetje vlerën e një sipërmarrjeje të tillë. Aktualisht, Alcatraz nuk ka sisteme uji, energjie elektrike, gazi dhe kanalizimesh, sipas San Francisco Standard.
Zyra e senatorit shtetëror të Kalifornisë, Scott Wiener, vlerësoi këtë javë se rindërtimi i pronës do të kushtojë mbi 2 miliardë dollarë.
Vitin e kaluar, në një intervistë me CBS Sacramento, guvernatori i shtetit Gavin Newsom e dënoi vizionin e Trump si një “ide fiskale jashtëzakonisht të keqe”.
Juristi Kreshnik Spahiu është shprehur se mënyra sesi publiku në Shqipëri gjykon dhe mendon për çështje apo personazhe të caktuara, është për të ardhur keq. Ai komentoi fenomenin Mimoza Ahmeti, e cila ka rrëmbyer një vëmendje të madhe të publikut në rrjetet sociale, pas pjesëmarrjes së saj në Ferma Vip 3. Spahiu tha se Mimoza Ahmeti ka garuar në zgjedhjet e vitit 2001 për deputete nën siglën e Partisë Demokratike në zonën e Kombinatit në Tiranë, por ka humbur.
“Mimoza Ahmeti është sot njeriu më publik në Shqipëri, njeriu më i dashur dhe më i klikuari. Dhe unë do iu tregoj një ngjarje që është disi e painterpretueshme për t’u kuptuar. Çfarë e zgjoi interesin e publikut për Mimoza Ahmetin. Mimoza Ahmetin unë e kam njohur 25 vite më parë, kur në studion time ligjore në vitin 2001 ka ardhur për t’u konsultuar për çështjen e procesit të zgjedhjeve. Mimoza Ahmeti ka kandiduar për deputete në vitin 2001 për PD-në dhe ka humbur në zonën e Kombinatit.
Tani unë kam një pyetje për publikun. Mimoza Ahmeti aty ka qenë. E para pse publiku nuk ka pasur interes ndaj kësaj intelektualeje dhe e dyta, Mimoza Ahmeti ka qenë aty për publikun edhe politikisht. Pse publiku i pëlqen poezitë e Mimoza Ahmetit, pse publiku e pëlqen Mimoza Ahmetin si banore në një shtëpi të izoluar me personazhe dhe artistë, pse publikut i intereson të lexojë për jetën e Mimoza Ahmetit, pse i pëlqen ajo pjesa elitare, inteligjenca e Mimoza Ahmetit, por publikut nuk i pëlqen ta votojë dhe të përfaqësohet nga Mimoza Ahmeti.
Çështja është që ky zjarri i dashurisë publike është si flaka e kashtës, që do të thotë afatshkurtër, apo dashuria për Ahmetin do të vazhdojë. Ahmeti, një njeri me kontribute dhe merita në art për 4 dekada, mbetet në hije dhe askushi dhe bëhet dikushi për një javë që hyn në një reality show. Kjo është anormale. Publiku e pëlqen vetëm si banore për të parë gallatë dhe kjo është negative”, tha Spahiu.
Teherani ka refuzuar një propozim të Shteteve të Bashkuara për një armëpushim 48-orësh, sipas raportimeve të mediave iraniane.
Agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve Fars raportoi se SHBA-ja kishte propozuar ditën e sotme një armëpushim të përkohshëm përmes një vendi ndërmjetës.
“Përgjigjja e Iranit ndaj këtij propozimi nuk erdhi në formë të shkruar, por u reflektua në terren përmes vazhdimit të sulmeve intensive”, thuhet në raportimin e Fars.
Autoritetet turke njoftuan sot se provinca lindore e Van, është goditur nga një tërmet me magnitudë 5,2 ballë Rihter.
Nuk pati raportime të menjëhershme për viktima ose dëme, tha agjencia AFAD në një deklaratë, duke shtuar se vlerësimet në terren janë duke vazhduar.
“Tërmeti goditi rrethinën Tuşba në orën 08:52 të mëngjesit në një thellësi prej 7 kilometrash, me lëkundje të ndjera edhe në provincat përreth”, shtoi autoriteti.
Login
